Przedawkowanie
Concor 10 10 mg

Przedawkowanie bisoprololu, beta-adrenolityku selektywnego β1, stanowi poważne zagrożenie kliniczne, szczególnie u pacjentów z niewydolnością serca, którzy wykazują zwiększoną wrażliwość na lek. Typowe objawy przedawkowania obejmują bradykardię (często <50 uderzeń/min), niedociśnienie tętnicze, blok przedsionkowo-komorowy II lub III stopnia, skurcz oskrzeli, ostrą niewydolność serca oraz hipoglikemię. Mechanizmy patofizjologiczne wynikają z nadmiernej blokady receptorów β1 i β2, prowadząc do zmniejszenia kurczliwości mięśnia sercowego, rozszerzenia naczyń obwodowych, zaburzeń przewodzenia sercowego oraz hamowania glikogenolizy i glukoneogenezy. Warto podkreślić, że bisoprolol jest słabo dializowalny, co ogranicza skuteczność dializy w leczeniu przedawkowania.

Przedawkowanie bisoprololu

Przedawkowanie bisoprololu stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta. Ze względu na farmakologiczne właściwości tego leku beta-adrenolitycznego, może prowadzić do szeregu niebezpiecznych objawów klinicznych wymagających natychmiastowej interwencji medycznej. Dostępne dane na temat przypadków przedawkowania bisoprololu są ograniczone, jednak zaobserwowano, że istnieje znaczna zmienność osobnicza w zakresie wrażliwości na pojedynczą, dużą dawkę tego leku.1

Na szczególną uwagę zasługuje fakt, że pacjenci z niewydolnością serca wykazują prawdopodobnie znacznie większą wrażliwość na przedawkowanie bisoprololu, co może skutkować cięższym przebiegiem klinicznym i wymaga bardziej intensywnego monitorowania oraz leczenia.2

Objawy kliniczne przedawkowania

Przedawkowanie bisoprololu charakteryzuje się szeregiem objawów klinicznych wynikających z nadmiernej blokady receptorów beta-adrenergicznych. W zgłoszonych przypadkach przedawkowania obserwowano przede wszystkim bradykardię i/lub niedociśnienie tętnicze. U wszystkich pacjentów, u których wystąpiły objawy przedawkowania, ostatecznie ustąpiły one po wdrożeniu odpowiedniego postępowania.3

Objaw przedawkowania Opis kliniczny Mechanizm powstawania Postępowanie terapeutyczne
Bradykardia Zwolnienie rytmu serca, często poniżej 50 uderzeń/min Blokada receptorów β1 w mięśniu sercowym Dożylne podanie atropiny; w przypadku niewystarczającej reakcji ostrożne podanie izoprenaliny lub innego leku o dodatnim działaniu chronotropowym; w niektórych przypadkach wszczepienie stymulatora serca
Niedociśnienie tętnicze Spadek ciśnienia tętniczego związany z zaburzeniami perfuzji narządowej Zmniejszenie kurczliwości mięśnia sercowego oraz rozszerzenie naczyń obwodowych Dożylne podanie płynów i leków obkurczających naczynia; pomocne może być dożylne zastosowanie glukagonu
Skurcz oskrzeli Trudności w oddychaniu, świszczący oddech, spadek parametrów spirometrycznych Blokada receptorów β2 w oskrzelach Podanie leków rozszerzających oskrzela, takich jak beta2-adrenomimetyki i/lub teofilina
Ostra niewydolność serca Nasilenie objawów niewydolności serca, zastój w krążeniu płucnym Zmniejszenie kurczliwości mięśnia sercowego Dożylne podanie leków moczopędnych, leków działających inotropowo dodatnio oraz rozszerzających naczynia krwionośne
Hipoglikemia Obniżenie stężenia glukozy we krwi, zawroty głowy, drżenie, splątanie Hamowanie glikogenolizy i glukoneogenezy Dożylne podanie glukozy
Blok przedsionkowo-komorowy (II lub III stopnia) Zaburzenia przewodzenia między przedsionkami a komorami Blokada receptorów β1 w układzie przewodzącym serca Dokładne monitorowanie pacjenta, dożylne podanie izoprenaliny we wlewie lub wszczepienie stymulatora serca

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku przedawkowania bisoprololu podstawowym działaniem jest natychmiastowe przerwanie podawania leku oraz wdrożenie leczenia podtrzymującego i objawowego. Należy pamiętać, że bisoprolol tylko w niewielkim stopniu można usunąć za pomocą dializy, co ogranicza skuteczność technik nerkozastępczych w przypadku ciężkiego przedawkowania.4

Postępowanie terapeutyczne powinno być dostosowane do dominujących objawów klinicznych, zgodnie z zaleceniami ogólnymi dotyczącymi przedawkowania beta-adrenolityków:5

  • W przypadku bradykardii – należy podać dożylnie atropinę. Jeżeli odpowiedź na leczenie jest niewystarczająca, można ostrożnie podać izoprenalinę lub inny lek o dodatnim działaniu chronotropowym. W niektórych przypadkach może być konieczne wszczepienie stymulatora serca.6
  • W przypadku niedociśnienia tętniczego – zaleca się dożylne podanie płynów i leków obkurczających naczynia. Pomocne może być również dożylne zastosowanie glukagonu.7
  • W przypadku bloku przedsionkowo-komorowego (drugiego lub trzeciego stopnia) – konieczne jest dokładne monitorowanie pacjenta oraz podanie dożylne izoprenaliny we wlewie lub wszczepienie stymulatora serca.8
  • W przypadku ostrego nasilenia niewydolności serca – należy podać dożylnie leki moczopędne, leki działające inotropowo dodatnio oraz leki rozszerzające naczynia krwionośne.9
  • W przypadku skurczu oskrzeli – zaleca się podanie leków rozszerzających oskrzela, takich jak beta2-adrenomimetyki i/lub teofilina.10
  • W przypadku hipoglikemii – należy dożylnie podać glukozę.11

Znaczenie monitorowania klinicznego

Pacjenci, u których wystąpiło przedawkowanie bisoprololu, wymagają ścisłego monitorowania funkcji życiowych, w szczególności pracy serca, ciśnienia tętniczego oraz funkcji oddechowej. Konieczne jest również monitorowanie stężenia glukozy we krwi ze względu na ryzyko hipoglikemii. Szczególnej uwagi wymagają pacjenci z istniejącą wcześniej niewydolnością serca, gdyż w ich przypadku przedawkowanie bisoprololu może prowadzić do szybkiego pogorszenia stanu klinicznego z objawami ostrej dekompensacji krążenia.12

Po ustabilizowaniu stanu pacjenta zaleca się obserwację w warunkach szpitalnych przez co najmniej 24-48 godzin ze względu na możliwość nawrotu objawów przedawkowania lub wystąpienia opóźnionych powikłań kardiologicznych.

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl