Specjalne ostrzeżenia
Carmustine Accordpharma

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania karmustyny

Karmustyna (Carmustine Accordpharma) wymaga szczególnej uwagi podczas stosowania ze względu na szereg potencjalnych zagrożeń dla pacjenta. Lekarz powinien dokładnie rozważyć stosunek korzyści do ryzyka oraz wdrożyć odpowiednie środki monitorowania w trakcie terapii.¹

Toksyczność płucna

Toksyczność płucna z naciekami płucnymi i/lub włóknieniem płuc występuje z częstością dochodzącą do 30%. To poważne powikłanie może pojawić się w ciągu 3 lat od rozpoczęcia leczenia karmustyną i wykazuje zależność od dawki – dawka skumulowana 1200-1500 mg/m² pc. znacząco zwiększa ryzyko zwłóknienia płuc.²

Do czynników zwiększających ryzyko toksyczności płucnej należą:

• Palenie tytoniu
• Istniejące wcześniej choroby układu oddechowego
• Wcześniejsze nieprawidłowości w badaniach radiologicznych
• Sekwencyjne lub jednoczasowe napromienianie klatki piersiowej
• Jednoczesne stosowanie innych leków mogących powodować uszkodzenie płuc

³

Przed rozpoczęciem terapii karmustyną należy wykonać wyjściowe badania czynności płuc wraz z badaniem radiologicznym klatki piersiowej. W trakcie leczenia konieczne jest regularne powtarzanie badań czynności płuc. Szczególnej uwagi wymagają pacjenci z wyjściową wartością natężonej pojemności życiowej (FVC) lub pojemności dyfuzyjnej dla tlenku węgla (DLCO) poniżej 70%, gdyż są oni narażeni na wyższe ryzyko powikłań płucnych.⁴

Toksyczność płucna w kontekście przeszczepienia komórek macierzystych

Obserwuje się zwiększone ryzyko toksyczności płucnej po zastosowaniu karmustyny w schematach kondycjonujących przed przeszczepieniem komórek macierzystych układu krwiotwórczego. Ryzyko to jest szczególnie podwyższone u kobiet.⁵

Zwiększone ryzyko dotyczy schematów:

• BEAM: karmustyna, etopozyd, cytarabina i melfalan
• CBV: cyklofosfamid, karmustyna i etopozyd

⁶

Wysokie dawki karmustyny (zwłaszcza 600 mg/m² pc.) stosowane przed przeszczepieniem komórek macierzystych układu krwiotwórczego znacząco zwiększają ryzyko i nasilenie toksyczności płucnych. Z tego powodu u pacjentów z innymi czynnikami ryzyka toksyczności płucnej, należy dokładnie rozważyć stosunek korzyści do ryzyka stosowania karmustyny.⁷

Inne toksyczności przy wysokich dawkach karmustyny

Wysokie dawki karmustyny zwiększają ryzyko następujących powikłań:

• Zakażenia
• Toksyczne działanie na mięsień sercowy
• Hepatotoksyczność
• Toksyczność w obrębie układu pokarmowego
• Nefrotoksyczność
• Choroby układu nerwowego
• Zaburzenia elektrolitowe:
  • Hipokaliemia
  • Hipomagnezemia
  • Hipofosfatemia

⁸

Grupy pacjentów o podwyższonym ryzyku

Pacjenci z chorobami współistniejącymi oraz w zaawansowanym stadium choroby podstawowej są narażeni na wyższe ryzyko wystąpienia zdarzeń niepożądanych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów w podeszłym wieku.⁹

Monitorowanie parametrów laboratoryjnych

Przed rozpoczęciem leczenia karmustyną oraz regularnie w trakcie terapii należy monitorować czynność wątroby i nerek.¹⁰

Neutropeniczne zapalenie jelit

Neutropeniczne zapalenie jelit może wystąpić jako zdarzenie niepożądane związane z terapią karmustyną, podobnie jak w przypadku innych chemioterapeutyków.¹¹

Działanie rakotwórcze

Karmustyna wykazuje działanie rakotwórcze u gryzoni (szczurów i myszy) już w dawkach niższych niż dawki terapeutyczne zalecane dla ludzi w przeliczeniu na powierzchnię ciała.¹²

Toksyczność hematologiczna

Mielosupresja jest częstym i poważnym działaniem niepożądanym karmustyny. Konieczne jest monitorowanie morfologii krwi przez co najmniej 6 tygodni po podaniu leku. Pacjenci ze zmniejszoną liczbą płytek krwi, leukocytów lub erytrocytów spowodowaną wcześniejszą chemioterapią lub z innych przyczyn wymagają odpowiedniego dostosowania dawki.¹³

Czynność wątroby, nerek i płuc powinna być regularnie kontrolowana podczas terapii. Kolejne dawki karmustyny nie powinny być podawane częściej niż co 6 tygodni, ze względu na kumulacyjny charakter toksycznego wpływu na szpik kostny. Przy podawaniu kolejnych dawek lekarz powinien rozważyć dostosowanie dawkowania w oparciu o najniższe wartości parametrów morfologii krwi (nadir) po wcześniejszych dawkach.¹⁴

Podawanie dotętnicze

Bezpośrednie podawanie karmustyny do tętnicy szyjnej jest metodą eksperymentalną i może wiązać się z toksycznym działaniem na narząd wzroku.¹⁵