Przedawkowanie
Bisoprolol VP 5 mg

Przedawkowanie bisoprololu fumaranu, nawet do dawki 2000 mg, może prowadzić do poważnych objawów klinicznych wynikających z nadmiernej blokady receptorów β-adrenergicznych, takich jak bradykardia (<50 uderzeń/min), niedociśnienie tętnicze, skurcz oskrzeli, ostra niewydolność serca oraz hipoglikemia. Szczególnie wrażliwi na toksyczne działanie bisoprololu są pacjenci z niewydolnością serca, u których zaleca się ostrożne dawkowanie. Mechanizmy patofizjologiczne obejmują blokadę receptorów β1 w sercu prowadzącą do zaburzeń przewodzenia i zmniejszenia kurczliwości mięśnia sercowego, a także blokadę receptorów β2 w oskrzelach, co skutkuje ich skurczem. Hipoglikemia wynika z zahamowania mechanizmów kompensacyjnych uwalniania glukozy z wątroby.

Przedawkowanie bisoprololu

Przedawkowanie bisoprololu fumaranu może prowadzić do szeregu poważnych konsekwencji klinicznych wynikających z nasilonego działania blokującego receptory β-adrenergiczne. Przypadki przedawkowania tego leku zostały udokumentowane, przy czym maksymalna przyjęta dawka wynosiła 2000 mg u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym i/lub chorobą niedokrwienną serca. We wszystkich opisanych przypadkach pacjenci powrócili do zdrowia po odpowiednim leczeniu objawowym.1

Należy zwrócić uwagę na indywidualną wrażliwość pacjentów na działanie dużych dawek bisoprololu. Szczególnie pacjenci z niewydolnością serca mogą wykazywać zwiększoną wrażliwość na przedawkowanie tego leku, dlatego też w tej grupie pacjentów zaleca się rozpoczynanie terapii od małych dawek i stopniowe ich zwiększanie do osiągnięcia dawki optymalnej.2

Objawy przedawkowania

W wyniku przedawkowania β-adrenolityków, w tym bisoprololu, najczęściej obserwuje się zespół objawów klinicznych obejmujących bradykardię, niedociśnienie tętnicze, skurcz oskrzeli, ostrą niewydolność serca oraz hipoglikemię.3

Objaw przedawkowania Opis kliniczny Mechanizm
Bradykardia Znaczne zwolnienie rytmu serca, często poniżej 50 uderzeń/min Blokada receptorów β1-adrenergicznych w sercu powodująca zahamowanie przewodnictwa w węźle zatokowym
Niedociśnienie tętnicze Obniżenie wartości ciśnienia tętniczego, które może prowadzić do wstrząsu Blokada receptorów β powodująca zmniejszenie rzutu serca i rozszerzenie naczyń obwodowych
Skurcz oskrzeli Trudności w oddychaniu, świszczący oddech, duszność Blokada receptorów β2 w mięśniach gładkich oskrzeli prowadząca do ich skurczu
Ostra niewydolność serca Nagłe nasilenie objawów niewydolności serca, takich jak duszność, obrzęki, zastój w krążeniu płucnym Nadmierne zmniejszenie kurczliwości mięśnia sercowego na skutek blokady receptorów β1
Hipoglikemia Obniżenie stężenia glukozy we krwi, drżenie, potliwość, zaburzenia świadomości Blokada mechanizmów kompensacyjnych polegających na uwalnianiu glukozy z wątroby w odpowiedzi na hipoglikemię
Blok przedsionkowo-komorowy Zaburzenia przewodzenia między przedsionkami a komorami, różnego stopnia Nasilona blokada receptorów β1 w układzie przewodzącym serca

Postępowanie w przedawkowaniu

W przypadku przedawkowania bisoprololu należy natychmiast przerwać podawanie leku oraz wdrożyć leczenie objawowe i podtrzymujące czynności życiowe. Trzeba zaznaczyć, że dializa wykazuje niewielką skuteczność w usuwaniu bisoprololu z krwi, co ogranicza jej zastosowanie w przypadkach przedawkowania.4

Postępowanie terapeutyczne w zależności od występujących objawów przedawkowania bisoprololu powinno obejmować:5

  • Bradykardia – należy podać dożylnie atropinę. Jeżeli odpowiedź na atropinę jest niewystarczająca, zaleca się ostrożne podanie izoprenaliny lub innego leku o dodatnim działaniu chronotropowym. W przypadkach opornych na farmakoterapię może być konieczne wszczepienie tymczasowego stymulatora serca.6
  • Niedociśnienie tętnicze – zaleca się dożylne podanie płynów oraz leków obkurczających naczynia. W niektórych przypadkach korzystne może być również dożylne podanie glukagonu, który działa poprzez mechanizmy niezależne od receptorów β-adrenergicznych.7
  • Blok przedsionkowo-komorowy II lub III stopnia – wymaga ścisłego monitorowania funkcji układu krążenia. Należy podać dożylnie wlew z izoprenaliny lub zastosować stymulator wewnętrzny.8
  • Ostre nasilenie niewydolności serca – wymaga dożylnego podania leków moczopędnych, leków o działaniu inotropowym dodatnim oraz leków rozszerzających naczynia.9
  • Skurcz oskrzeli – należy zastosować leki rozszerzające oskrzela, takie jak izoprenalina, β2-sympatykomimetyki i/lub aminofilina.10
  • Hipoglikemia – wymaga dożylnego podania glukozy.11

Monitorowanie pacjenta

Pacjent z przedawkowaniem bisoprololu wymaga ciągłego monitorowania parametrów życiowych, zwłaszcza czynności serca (EKG), ciśnienia tętniczego, saturacji krwi oraz stężenia glukozy. Należy również monitorować funkcję nerek i wątroby, szczególnie u pacjentów z istniejącymi wcześniej schorzeniami tych narządów.

Ze względu na możliwość opóźnionego wystąpienia objawów przedawkowania związanego z powolnym wchłanianiem leku z przewodu pokarmowego, pacjenci powinni być obserwowani przez co najmniej 24 godziny po przedawkowaniu bisoprololu.

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl