Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania

Stosowanie produktu leczniczego Benalapril (5 mg, 10 mg, 20 mg) wymaga szczególnej uwagi lekarza ze względu na potencjalne zagrożenia i specyficzne środki ostrożności, które należy podjąć w trakcie leczenia. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące bezpiecznego stosowania tego leku u pacjentów z różnymi schorzeniami towarzyszącymi.¹

Objawowe niedociśnienie

U pacjentów z niepowikłanym nadciśnieniem tętniczym zjawisko objawowego niedociśnienia występuje rzadko. Jednakże prawdopodobieństwo jego wystąpienia wzrasta w określonych grupach pacjentów:²

• Pacjenci ze zmniejszoną objętością wewnątrznaczyniową spowodowaną:
  • Stosowaniem leków moczopędnych
  • Dietą z ograniczeniem soli
  • Dializoterapią
  • Biegunką lub wymiotami

Szczególną grupę ryzyka stanowią pacjenci z niewydolnością serca, zwłaszcza gdy:³

• Niewydolność serca ma ciężki przebieg
• Pacjent otrzymuje duże dawki diuretyków pętlowych
• Występuje hiponatremia
• Współistnieje zaburzenie czynności nerek

U tych pacjentów leczenie produktem Benalapril powinno być rozpoczynane pod ścisłą kontrolą lekarską. Konieczne jest dokładne monitorowanie stanu klinicznego pacjenta, szczególnie podczas dostosowywania dawki zarówno enalaprylu, jak i diuretyku.⁴

Podobne zasady ostrożności dotyczą pacjentów z chorobą niedokrwienną serca lub chorobą naczyniową mózgu, ponieważ znaczne obniżenie ciśnienia tętniczego może w tych przypadkach prowadzić do zawału mięśnia sercowego lub incydentu naczyniowo-mózgowego.⁵

Postępowanie w przypadku niedociśnienia

W razie wystąpienia niedociśnienia należy zastosować następujące postępowanie:⁶

1. Ułożyć pacjenta w pozycji leżącej na plecach
2. W razie potrzeby podać dożylnie fizjologiczny roztwór soli w celu uzupełnienia objętości wewnątrznaczyniowej
3. Kontynuować leczenie po normalizacji ciśnienia tętniczego – przejściowe niedociśnienie nie stanowi przeciwwskazania do dalszego stosowania leku

Należy pamiętać, że u niektórych pacjentów z niewydolnością serca i prawidłowym lub niskim ciśnieniem tętniczym, podanie produktu Benalapril może spowodować dodatkowe obniżenie ciśnienia krwi. Jest to efekt oczekiwany i zazwyczaj nie wymaga przerwania terapii. Jeśli jednak niedociśnienie staje się objawowe, może być konieczne zmniejszenie dawki lub odstawienie leku moczopędnego i/lub produktu Benalapril.⁷

Zwężenie zastawki aorty lub zastawki dwudzielnej/kardiomiopatia przerostowa

Podobnie jak wszystkie leki rozszerzające naczynia, inhibitory konwertazy angiotensyny, w tym Benalapril, należy stosować z zachowaniem szczególnej ostrożności u pacjentów ze zwężeniem zastawki lub drogi odpływu z lewej komory. Należy unikać stosowania tych leków w przypadku:⁸

• Wstrząsu kardiogennego
• Zwężenia istotnego hemodynamicznie

Zaburzenia czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny < 80 ml/min) wymagane jest dostosowanie dawkowania. Dawkę początkową enalaprylu należy ustalić na podstawie wartości klirensu kreatyniny pacjenta, a następnie modyfikować ją zgodnie z odpowiedzią na leczenie.⁹

W trakcie terapii konieczne jest rutynowe monitorowanie następujących parametrów:¹⁰

• Stężenie potasu w osoczu
• Stężenie kreatyniny w osoczu

Podczas stosowania enalaprylu zgłaszano przypadki niewydolności nerek, szczególnie u pacjentów z:¹¹

• Ciężką niewydolnością serca
• Współistniejącą chorobą nerek
• Zwężeniem tętnic nerkowych

Niewydolność nerek związana ze stosowaniem enalaprylu jest zazwyczaj odwracalna, pod warunkiem szybkiego rozpoznania i wdrożenia odpowiedniego leczenia.¹²

U niektórych pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, bez wcześniej rozpoznanej choroby nerek, może dojść do zwiększenia stężenia kreatyniny i mocznika w surowicy krwi podczas jednoczesnego stosowania enalaprylu i leku moczopędnego. W takiej sytuacji może być konieczne:¹³

• Zmniejszenie dawki enalaprylu maleinianu
• Rozważenie odstawienia leku moczopędnego

Wystąpienie takich objawów może wskazywać na istniejące zwężenie tętnicy nerkowej, co wymaga dokładniejszej diagnostyki i odpowiedniego postępowania terapeutycznego.¹⁴