Właściwości farmakodynamiczne
Alvesco 160 160 mcg/dawkę inh.

Właściwości farmakodynamiczne leku Alvesco 160

Cyklezonid, substancja czynna produktu leczniczego Alvesco 160, należy do grupy farmakoterapeutycznej: inne leki stosowane w chorobach obturacyjnych dróg oddechowych, glikokortykosteroidy podawane wziewnie (kod ATC: R03B A08). Lek ten podawany jest w postaci aerozolu inhalacyjnego w dawce 160 mikrogramów na dawkę inhalacyjną.¹

Mechanizm działania

Cyklezonid charakteryzuje się małym powinowactwem do receptora glikokortykosteroidowego. Po podaniu wziewnym, lek ulega konwersji enzymatycznej w płucach do głównego metabolitu – C21-demetylopropionylo-cyklezonidu. Ten metabolit wykazuje wyraźne działanie przeciwzapalne i jest uznawany za aktywną formę leku.²

Wpływ na reaktywność oskrzeli

W badaniach klinicznych udowodniono, że cyklezonid zmniejsza nadreaktywność oskrzeli. W czterech przeprowadzonych badaniach wykazano redukcję reakcji dróg oddechowych pacjentów na monofosforan adenozyny, przy czym maksymalny efekt obserwowano po zastosowaniu dawki 640 mikrogramów.³

Dodatkowe badania dowiodły, że wcześniejsze podawanie cyklezonidu przez okres 7 dni znacząco osłabia zarówno wczesną, jak i późną fazę reakcji alergicznej w próbie prowokacyjnej dróg oddechowych. Terapia wziewnym cyklezonidem prowadzi również do zmniejszenia napływu komórek zapalnych (szczególnie eozynofilów) oraz redukcji zawartości mediatorów zapalnych w plwocinie indukowanej.⁴

Wpływ na oś podwzgórze-przysadka-nadnercza

Badania wykazały minimalny wpływ cyklezonidu na funkcjonowanie osi podwzgórze-przysadka-nadnercza. W 7-dniowym badaniu porównawczym z udziałem 26 dorosłych pacjentów z astmą oskrzelową analizowano pole powierzchni pod krzywą zależności stężenia kortyzolu w osoczu od czasu (AUC) w ciągu 24 godzin. W porównaniu z placebo, stosowanie cyklezonidu w dawkach 320, 640 i 1280 mikrogramów na dobę nie powodowało istotnego statystycznie obniżenia średniego stężenia kortyzolu w osoczu, nie zaobserwowano również zależności efektu od dawki.⁵

W kolejnym badaniu klinicznym z udziałem 164 dorosłych pacjentów (mężczyzn i kobiet) z astmą oskrzelową, którym podawano cyklezonid w dawce 320 lub 640 mikrogramów na dobę przez 12 tygodni, nie odnotowano znaczących zmian stężenia kortyzolu w osoczu w porównaniu do placebo w testach stymulacji z kosyntropiną (w dawkach 1 mikrogram i 250 mikrogramów).⁶

Skuteczność kliniczna

Skuteczność cyklezonidu została potwierdzona w licznych badaniach klinicznych. W 12-tygodniowych badaniach prowadzonych metodą podwójnie ślepej próby z zastosowaniem placebo u dorosłych i młodzieży wykazano, że leczenie cyklezonidem prowadzi do:⁷

• Poprawy czynności płuc, ocenianej na podstawie wskaźnika FEV1 (natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej) oraz szczytowego przepływu wydechowego
• Poprawy kontroli objawów astmy
• Zmniejszenia zapotrzebowania na wziewne beta-2 mimetyki

W badaniu obejmującym 680 pacjentów z ciężką astmą, wcześniej leczonych wysokimi dawkami propionianu flutykazonu (500-1000 mikrogramów na dobę) lub jego odpowiednika, oceniano skuteczność dwóch różnych dawek cyklezonidu (160 i 640 mikrogramów na dobę) przez okres 12 tygodni. Brak zaostrzenia objawów w trakcie leczenia stwierdzono u 87,3% pacjentów otrzymujących 160 mikrogramów cyklezonidu i u 93,3% pacjentów leczonych dawką 640 mikrogramów na dobę.⁸

Po zakończeniu badania wykazano statystycznie istotną różnicę między dawkami w odniesieniu do częstości występowania zaostrzeń po pierwszym dniu badania:⁹

• W grupie otrzymującej 160 mikrogramów cyklezonidu na dobę – zaostrzenie objawów wystąpiło u 43 z 339 pacjentów (12,7%)
• W grupie otrzymującej 640 mikrogramów cyklezonidu na dobę – zaostrzenie objawów wystąpiło u 23 z 341 pacjentów (6,7%)
• Współczynnik ryzyka względnego wyniósł 0,526 (p=0,0134)

Ważne jest to, że obie dawki cyklezonidu powodowały porównywalną poprawę wartości FEV1 w ciągu 12 tygodni leczenia. Działania niepożądane zależne od dawki zaobserwowano u 3,8% pacjentów stosujących dawkę 160 mikrogramów oraz u 5% pacjentów leczonych dawką 640 mikrogramów na dobę.¹⁰

Długoterminowa skuteczność

W 52-tygodniowym badaniu z udziałem 367 pacjentów z łagodną lub umiarkowaną astmą, wcześniej leczonych propionianem flutykazonu w dawce 200-1000 mikrogramów, porównywano skuteczność różnych dawek cyklezonidu. Wyniki nie wykazały istotnej różnicy w działaniu wyższych dawek cyklezonidu (320 lub 640 mikrogramów na dobę) w porównaniu z niższą dawką (160 mikrogramów na dobę) w zakresie kontroli astmy.¹¹ Wyniki tego badania sugerują, że dla długoterminowej kontroli astmy łagodnej do umiarkowanej dawka 160 mikrogramów cyklezonidu może być wystarczająca.

Podsumowanie właściwości farmakodynamicznych

Alvesco 160 (cyklezonid) jest glikokortykosteroidem wziewnym, który po podaniu przekształca się w płucach do aktywnego metabolitu o silnym działaniu przeciwzapalnym. Badania kliniczne wykazały skuteczność leku w zmniejszaniu nadreaktywności oskrzeli, poprawie parametrów czynności płuc i kontroli objawów astmy. Preparat charakteryzuje się korzystnym profilem bezpieczeństwa, z minimalnym wpływem na oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, nawet przy stosowaniu wyższych dawek. Skuteczność kliniczna leku została potwierdzona zarówno w krótko-, jak i długoterminowych badaniach u pacjentów z różnym nasileniem astmy oskrzelowej.