Interakcje leku
Accordeon 10 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Oksykodon, główny składnik aktywny produktu Accordeon, może wchodzić w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi, które mogą mieć istotne znaczenie kliniczne. Interakcje te opierają się na różnych mechanizmach, w tym na wpływie na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), metabolizmie poprzez enzymy cytochromu P450 oraz działaniu przeciwcholinergicznym.¹

Interakcje z lekami hamującymi czynność ośrodkowego układu nerwowego

Jednoczesne stosowanie oksykodonu z lekami wpływającymi na OUN może prowadzić do nasilenia działania hamującego na ośrodkowy układ nerwowy. Do leków tych należą:²

• Leki uspokajające – mogą potencjalizować depresyjne działanie oksykodonu na OUN
• Leki znieczulające – zwiększają ryzyko depresji oddechowej
• Leki nasenne – nasilają sedację i zwiększają ryzyko zaburzeń świadomości
• Leki przeciwdepresyjne – szczególnie trójpierścieniowe, mogą potęgować działanie przeciwbólowe oraz sedatywne
• Pochodne fenotiazyny – zwiększają ryzyko nadmiernej sedacji
• Leki neuroleptyczne – mogą prowadzić do nasilenia działania depresyjnego na OUN
• Inne opioidy – wzajemnie potęgują działanie przeciwbólowe oraz występowanie działań niepożądanych
• Leki zwiotczające mięśnie – zwiększają ryzyko depresji oddechowej
• Leki przeciwnadciśnieniowe – mogą nasilać działanie hipotensyjne

Interakcje z lekami przeciwcholinergicznymi

Jednoczesne stosowanie oksykodonu z lekami o działaniu przeciwcholinergicznym może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych związanych z blokadą receptorów muskarynowych. Dotyczy to takich leków jak:³

• Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne – wzmagają działanie przeciwcholinergiczne, co może prowadzić do nasilenia zaparć, suchości w ustach czy zaburzeń widzenia
• Leki przeciwhistaminowe – potęgują działanie sedatywne oraz przeciwcholinergiczne
• Leki przeciwpsychotyczne – zwiększają ryzyko działań niepożądanych związanych z blokadą cholinergiczną
• Leki zwiotczające mięśnie – mogą nasilać działanie miorelaksacyjne
• Leki przeciw chorobie Parkinsona – wzmagają działanie antycholinergiczne

W przypadku pacjentów stosujących wymienione leki może być konieczne zmniejszenie dawki oksykodonu.⁴

Interakcje z inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO)

Inhibitory monoaminooksydazy (IMAO) mogą wchodzić w potencjalnie niebezpieczne interakcje z opioidowymi lekami przeciwbólowymi, w tym z oksykodonem. Interakcje te mogą prowadzić do:⁵

• Pobudzenia lub hamowania OUN – mogą wystąpić stany silnego pobudzenia psychoruchowego lub przeciwnie – nadmiernej sedacji
• Zaburzeń ciśnienia tętniczego – możliwe epizody nadciśnienia tętniczego lub hipotensji ortostatycznej
• Zespołu serotoninowego – w skrajnych przypadkach

Należy zachować szczególną ostrożność podczas podawania oksykodonu pacjentom otrzymującym jednocześnie inhibitory MAO lub którzy przyjmowali takie leki w ciągu ostatnich dwóch tygodni.⁶

Interakcje metaboliczne z udziałem CYP3A4

Oksykodon jest metabolizowany głównie przez izoenzym CYP3A4 z współudziałem CYP2D6. Substancje wpływające na aktywność tych enzymów mogą istotnie modyfikować farmakokinetykę oksykodonu.⁷

Inhibitory CYP3A4 mogą zmniejszać klirens oksykodonu, co prowadzi do zwiększenia jego stężenia w osoczu. Do ważnych inhibitorów CYP3A4 należą:⁸

• Antybiotyki makrolidowe – klarytromycyna, erytromycyna, telitromycyna
• Azolowe leki przeciwgrzybicze – ketokonazol, worikonazol, itrakonazol, pozakonazol
• Inhibitory proteazy – boceprewir, rytonawir, indynawir, nelfinawir, sakwinawir
• Inne – cymetydyna, sok grejpfrutowy

W badaniach klinicznych wykazano, że:⁹

• Itrakonazol (200 mg doustnie przez 5 dni) zwiększa AUC oksykodonu średnio o 2,4 razy (zakres 1,5-3,4)¹⁰
• Worykonazol (200 mg dwa razy na dobę przez 4 dni) zwiększa AUC oksykodonu średnio około 3,6 razy (zakres 2,7-5,6)¹¹
• Telitromycyna (800 mg doustnie przez 4 dni) zwiększa AUC oksykodonu średnio o 1,8 razy (zakres 1,3-2,3)¹²
• Sok grejpfrutowy (200 ml trzy razy na dobę przez 5 dni) zwiększa AUC oksykodonu średnio o 1,7 razy (zakres 1,1-2,1)¹³

Induktory CYP3A4 mogą zwiększać metabolizm oksykodonu, prowadząc do wzrostu jego klirensu i zmniejszenia stężenia w osoczu. Do głównych induktorów CYP3A4 należą:¹⁴

• Ryfampicyna – silny induktor enzymatyczny
• Karbamazepina – lek przeciwpadaczkowy
• Fenytoina – lek przeciwpadaczkowy
• Ziele dziurawca – preparat ziołowy dostępny bez recepty

W badaniach klinicznych wykazano, że:¹⁵

• Ziele dziurawca (300 mg trzy razy na dobę przez 15 dni) zmniejsza AUC oksykodonu średnio o 50% (zakres 37%-57%)¹⁶
• Ryfampicyna (600 mg raz na dobę przez 7 dni) zmniejsza AUC oksykodonu średnio o około 86%¹⁷

Interakcje z inhibitorami CYP2D6

Produkty lecznicze hamujące cytochrom CYP2D6 mogą również wpływać na metabolizm oksykodonu, prowadząc do wzrostu jego stężenia w osoczu. Dotyczy to takich leków jak:¹⁸

• Paroksetyna – selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny
• Fluoksetyna – selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny
• Chinidyna – lek przeciwarytmiczny

Jednoczesne podawanie chinidyny oraz inhibitorów CYP2D6 powoduje następujące zmiany parametrów farmakokinetycznych oksykodonu:¹⁹

• Wzrost Cmax oksykodonu o 11%
• Wzrost wartości AUC o 13%
• Wydłużenie okresu półtrwania eliminacji (t1/2 elim) o 14%
• Zwiększenie stężenia noroksykodonu (metabolitu): wzrost Cmax o 50%, AUC o 85%, t1/2 elim o 42%

Co istotne, pomimo zmian farmakokinetycznych, efekt farmakodynamiczny oksykodonu nie ulega znaczącej zmianie.²⁰

Interakcje z benzodiazepinami i podobnymi lekami uspokajającymi

Jednoczesne stosowanie opioidów, w tym oksykodonu, z lekami uspokajającymi takimi jak benzodiazepiny lub podobnymi lekami znacząco zwiększa ryzyko poważnych działań niepożądanych. Do najpoważniejszych konsekwencji takiego połączenia należą:²¹

• Nasilona sedacja – znaczące ograniczenie funkcji psychomotorycznych
• Depresja oddechowa – zmniejszenie napędu oddechowego, prowadzące do hipoksji
• Śpiączka – ciężkie zaburzenia świadomości
• Ryzyko zgonu – w wyniku depresji oddechowej

Ze względu na dodatkowy depresyjny wpływ na OUN, dawka i czas jednoczesnego stosowania tych leków powinny być ściśle ograniczone.²²

Interakcje z lekami serotoninergicznymi

Równoczesne stosowanie oksykodonu z lekami o działaniu serotoninergicznym może prowadzić do toksyczności serotoninowej, która stanowi potencjalnie zagrażający życiu zespół objawów. Do leków serotoninergicznych należą:²³

• Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) – fluoksetyna, paroksetyna, sertralina
• Inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI) – wenlafaksyna, duloksetyna

Objawy toksyczności serotoninowej mogą obejmować:²⁴

• Zmiany stanu psychicznego – pobudzenie, omamy, śpiączka
• Chwiejność układu autonomicznego – tachykardia, labilne ciśnienie krwi, hipertermia
• Zaburzenia nerwowo-mięśniowe – hiperrefleksja, zaburzenia koordynacji, sztywność mięśniowa
• Objawy żołądkowo-jelitowe – nudności, wymioty, biegunka

Oksykodon należy stosować ostrożnie u pacjentów przyjmujących leki serotoninergiczne, a w niektórych przypadkach może być konieczne zmniejszenie dawki oksykodonu.²⁵

Interakcje produktu Accordeon z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu i przyjmowanie produktu Accordeon stanowi potencjalnie niebezpieczne połączenie, gdyż alkohol może nasilać farmakodynamiczne działanie oksykodonu. Interakcja ta ma charakter farmakodynamiczny i opiera się na sumowaniu depresyjnego wpływu na ośrodkowy układ nerwowy.²⁶

Mechanizm interakcji z alkoholem

Podstawowy mechanizm interakcji między oksykodonem a alkoholem polega na synergistycznym działaniu depresyjnym na OUN. Zarówno opioidy, jak i alkohol aktywują układy hamujące w mózgu, co prowadzi do nasilenia następujących efektów:²⁷

• Sedacji – istotne nasilenie uczucia senności i spowolnienie reakcji psychomotorycznych
• Depresji oddechowej – zmniejszenie wrażliwości ośrodka oddechowego na CO₂
• Hipotensji – spotęgowanie działania rozszerzającego naczynia krwionośne
• Zaburzeń koordynacji – nasilenie ataksji i zaburzeń równowagi

Konsekwencje kliniczne interakcji z alkoholem

Interakcja między oksykodonem a alkoholem może prowadzić do poważnych, zagrażających życiu konsekwencji, takich jak:²⁸

• Ciężka depresja oddechowa – mogąca prowadzić do hipoksji, niewydolności oddechowej i zgonu
• Zaburzenia świadomości – od senności po śpiączkę
• Niestabilność hemodynamiczna – hipotensja ortostatyczna, zaburzenia rytmu serca
• Zwiększone ryzyko przedawkowania – nawet przy stosowaniu standardowych dawek oksykodonu
• Wzrost ryzyka wypadków – z powodu istotnego upośledzenia funkcji psychomotorycznych

Ze względu na poważne zagrożenia należy bezwzględnie unikać jednoczesnego stosowania produktu Accordeon i alkoholu.²⁹

Tabela interakcji produktu Accordeon