zapadnięcie gałki ocznej
Zapadnięcie gałki ocznej, zwane medycznie enoftalmią, to stan, w którym gałka oczna jest nieprawidłowo cofnięta w oczodole. To zjawisko może być konsekwencją różnych przyczyn, w tym urazu, zaniku tkanki tłuszczowej oczodołu, chorób ogólnoustrojowych lub neurologicznych.
Najczęstszą przyczyną enoftalmii są złamania oczodołu, szczególnie tzw. złamania „blow-out” dna oczodołu, które prowadzą do przemieszczenia tkanek miękkich i zawartości oczodołu do zatoki szczękowej. Inne przyczyny obejmują atrofię tkanki tłuszczowej oczodołu w przebiegu chorób ogólnoustrojowych (np. w niedoczynności przysadki), zespół Hornera, czy stany po zabiegach chirurgicznych w obrębie oczodołu.
Diagnostyka zapadnięcia gałki ocznej opiera się na dokładnym badaniu okulistycznym, pomiarze wysunięcia gałki ocznej (egzoftalmometria), oraz badaniach obrazowych – tomografii komputerowej lub rezonansu magnetycznego oczodołów. Leczenie zależy od przyczyny i może obejmować interwencję chirurgiczną w przypadku złamań oczodołu, wypełnienie ubytków tkanek miękkich materiałami aloplastycznymi lub autogennymi, lub leczenie choroby podstawowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zespół hornera – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Zespół Hornera to jednostronne zaburzenie neurologiczne wynikające z przerwania unerwienia współczulnego, charakteryzujące się triadą objawów: częściową ptozą, miozą oraz anhidrozą po stronie zajętej twarzy. Dodatkowo mogą wystąpić enophthalmos, przekrwienie spojówki i uniesienie powieki dolnej. Etiologia jest zróżnicowana i zależy od lokalizacji uszkodzenia szlaku współczulnego; u niemowląt najczęściej uraz okołoporodowy, u dorosłych zaś urazy szyi i klatki piersiowej, rozwarstwienie tętnicy szyjnej, guzy nowotworowe (np. zespół Pancoasta, neuroblastoma), powikłania po cewnikowaniu żyły szyjnej wewnętrznej, udary, infekcje i zmiany zapalne. Diagnostyka opiera się na badaniu klinicznym, testach farmakologicznych z kokainą lub aprakloniną oraz obrazowaniu MRI lub CT obejmującym cały przebieg szlaku współczulnego, ze szczególnym uwzględnieniem naczyń w przypadku podejrzenia rozwarstwienia tętnicy szyjnej. Wczesne rozpoznanie i identyfikacja przyczyny są kluczowe dla dalszego postępowania.
anhidroza, enoftalmus, fenylefryna, leczenie przeciwzakrzepowe, malformacja naczyniowa, mięsak prążkowanokomórkowy, mioza, neuroblastoma, obrazowanie naczyniowe, opieka paliatywna, przekrwienie spojówki, ptoza, reakcja źrenicy, rezonans magnetyczny, rozwarstwienie tętnicy szyjnej, test farmakologiczny, tętniak naczyniowy, tomografia komputerowa, udar mózgu, unerwienie współczulne, uszkodzenie rogówki, zaburzenie neurologiczne, zapadnięcie gałki ocznej, zespół Hornera, zespół Pancoasta, zwężenie źrenicy - Leksykon chorób i schorzeń
Entropion – Etiologia i przyczyny
Entropion to patologiczne podwinięcie brzegu powieki do wewnątrz, skutkujące tarciem rzęs i skóry o rogówkę oraz spojówkę. Najczęstszą formą jest entropion inwolucyjny, związany z wiekiem, występujący u około 2,1% osób powyżej 60. roku życia, a u 11% powyżej 80 lat. Patogeneza obejmuje wiotkość powieki, odłączenie retraktorów oraz nadmierny skurcz mięśnia okrężnego oka, a badania histologiczne wykazują zdegenerowane włókna kolagenowe i nieprawidłową elastogenezę. Inne typy to entropion spastyczny, wywołany skurczem mięśni powiekowych w odpowiedzi na podrażnienie lub stan zapalny, entropion bliznowaty wynikający ze skrócenia blaszki tylnej powieki na skutek bliznowacenia (np. po jaglicy, oparzeniach, radioterapii, chorobach autoimmunologicznych), entropion wrodzony związany z wadami rozwojowymi oraz entropion mechaniczny spowodowany nadmiarem tkanki lub guzami. Czynniki ryzyka obejmują wiek, schorzenia neurologiczne, zespół bezdechu sennego, wcześniejsze urazy i stany zapalne oraz predyspozycje anatomiczne jak enoftalmus czy zmiany w ułożeniu tłuszczu oczodołowego.
blaszka tylna powieki, blepharospasm, entropion bliznowaty, entropion inwolucyjny, entropion spastyczny, entropion wrodzony, mięsień okrężny oka, owrzodzenie rogówki, retraktor powieki, rogówka i spojówka, trachoma, włókno kolagenowe, zapadnięcie gałki ocznej, zapalenie powiek, zespół bezdechu sennego, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Stevensa-Johnsona, zespół suchego oka