zakrzepowe zapalenie żyły odpiszczelowej
Zakrzepowe zapalenie żyły odpiszczelowej (thrombophlebitis venae saphenae) to stan zapalny żyły odpiszczelowej spowodowany powstaniem zakrzepu w jej świetle. Żyła odpiszczelowa to największa żyła powierzchowna kończyny dolnej, biegnąca od przyśrodkowej części stopy, wzdłuż przyśrodkowej powierzchni podudzia i uda, aż do ujścia do żyły udowej.
Główne czynniki ryzyka rozwoju zakrzepowego zapalenia żyły odpiszczelowej obejmują żylaki, unieruchomienie, uraz, zabiegi chirurgiczne, ciążę, stosowanie doustnych środków antykoncepcyjnych, otyłość oraz wrodzone i nabyte trombofilie. Klinicznie objawia się ono miejscowym bólem, zaczerwienieniem, obrzękiem oraz wyczuwalnym bolesnym stwardnieniem wzdłuż przebiegu żyły.
Diagnostyka opiera się głównie na badaniu ultrasonograficznym naczyń żylnych, które umożliwia ocenę rozległości zakrzepu oraz wykluczenie zajęcia układu żył głębokich. Powikłaniem zakrzepowego zapalenia żyły odpiszczelowej może być rozszerzenie procesu zakrzepowego na żyły głębokie, co zwiększa ryzyko zatorowości płucnej.
Leczenie obejmuje stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych, miejscowe okłady chłodzące, kompresoterapię oraz w wybranych przypadkach – heparyny drobnocząsteczkowe. W sytuacji gdy zakrzep sięga ujścia żyły odpiszczelowej do żyły udowej (do 3-5 cm od połączenia odpiszczelowo-udowego), wskazane może być leczenie przeciwkrzepliwe podobne jak w zakrzepicy żył głębokich.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Żylakowatość powierzchowna (tromboflebitis powierzchowna) – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Żylakowatość powierzchowna (tromboflebitis powierzchowna) cechuje się zazwyczaj dobrym rokowaniem, zwłaszcza w przypadkach niskiego ryzyka, z ustępowaniem objawów w ciągu 1-2 tygodni, choć twardość żyły może utrzymywać się do kilku miesięcy. Ryzyko nawrotu waha się od 1,6-12,2% w leczeniu oraz 3,3-36,7% bez leczenia, szczególnie u pacjentów z żylakami kończyn dolnych, gdzie brak leczenia operacyjnego zwiększa prawdopodobieństwo nawrotu. U około 10% leczonych pacjentów obserwuje się nawrót, progresję lub rozszerzenie choroby, w tym przejście do zakrzepicy żył głębokich (DVT). Powikłania takie jak zakażenia (cellulitis), DVT oraz zatorowość płucna (PE) są rzadkie, ale istotne klinicznie, zwłaszcza przy propagacji zakrzepów do układu głębokiego, co występuje u 6-36% pacjentów, a u 15% dochodzi do progresji do DVT. Szczególnie niebezpieczne jest zajęcie żyły odpiszczelowej powyżej kolana, gdzie zatorowość płucna stwierdzono u 33,3% chorych, a zakrzepica w odległości do 3 cm od połączenia odpiszczelowo-udowego wymaga leczenia jak DVT ze względu na ryzyko progresji (14-70%).
cellulitis, choroba nowotworowa, choroba zakrzepowo-zatorowa, czynnik ryzyka, flebektomia ambulatoryjna, leczenie operacyjne, nawrót choroby, połączenie odpiszczelowo-udowe, proces nowotworowy, stan zapalny, układ żył głębokich, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowe zapalenie żyły odpiszczelowej, zatorowość płucna, żyła odpiszczelowa, żylaki, żylakowatość powierzchowna, żyły przeszywające - Leksykon chorób i schorzeń
Żylakowatość zakrzepowa – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Rokowanie w powierzchownym zakrzepowym zapaleniu żył (SVT) jest generalnie korzystne, zwłaszcza przy szybkim rozpoznaniu i leczeniu, z ustępowaniem objawów zwykle w ciągu 1-2 tygodni, choć stwardnienie żyły może utrzymywać się przez kilka tygodni do miesięcy. Jednak SVT wiąże się z istotnym ryzykiem powikłań, takich jak zakrzepica żył głębokich (DVT) występująca u 6-36% pacjentów oraz zatorowość płucna (PE) klinicznie podejrzewana u 2-13%, a nawet bezobjawowa u 33%. Progresja zakrzepu do żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej obserwowana jest w 3-15% przypadków, najczęściej w ciągu pierwszego miesiąca. Szczególnie niebezpieczne jest zajęcie zakrzepicą żył do 3 cm od połączenia odpiszczelowo-udowego, gdzie ryzyko progresji do DVT wynosi 14-70%, co wymaga leczenia analogicznego do DVT. Ryzyko nawrotu SVT waha się od 1,6% do 12,2% w leczeniu oraz 3,3% do 36,7% bez leczenia, zwłaszcza w obecności żylaków, które bez wycięcia predysponują do nawrotów.
bliznowacenie, dysfunkcja prawej komory, leczenie przeciwzakrzepowe, podstawowa opieka zdrowotna, połączenie odpiszczelowo-udowe, powierzchowne zakrzepowe zapalenie żył, przewlekły ból, stratyfikacja ryzyka, wstrząs, zakrzepica żył głębokich, zakrzepowe zapalenie żył powierzchownych, zakrzepowe zapalenie żyły odpiszczelowej, zatorowość płucna, żyła odpiszczelowa, żylakowatość zakrzepowa, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa