wypompowywanie leku

Wypompowywanie leku (ang. drug washout) to procedura medyczna polegająca na planowym odstawieniu określonego preparatu farmakologicznego w celu eliminacji jego działania i metabolitów z organizmu pacjenta. Proces ten ma szczególne znaczenie w badaniach klinicznych, gdzie konieczne jest usunięcie wpływu wcześniej stosowanych leków przed wprowadzeniem nowej terapii.

W praktyce klinicznej wypompowywanie leku stosuje się najczęściej przed zmianą terapii, zwłaszcza w przypadku leków o długim okresie półtrwania lub tych, które mogą wchodzić w interakcje z nowymi preparatami. Procedura ta jest często wykorzystywana w psychiatrii (np. przy zmianie leków przeciwdepresyjnych), neurologii (np. w leczeniu padaczki) oraz w terapii chorób przewlekłych.

Czas niezbędny do wypompowania leku zależy od jego właściwości farmakokinetycznych, zwłaszcza okresu półtrwania, oraz od indywidualnych cech pacjenta, takich jak wydolność wątroby i nerek. Zazwyczaj przyjmuje się, że pełna eliminacja leku następuje po upływie 4-5 okresów półtrwania. W niektórych przypadkach proces ten może trwać od kilku dni do nawet kilku tygodni.

Wypompowywanie leku musi odbywać się pod ścisłą kontrolą lekarza, gdyż nagłe odstawienie niektórych preparatów może prowadzić do zespołu odstawiennego lub zaostrzenia objawów choroby podstawowej. Z tego powodu często stosuje się stopniowe zmniejszanie dawki lub terapię pomostową innym lekiem o podobnym działaniu.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Ciprofloxacin Kabi 400 mg/200 ml roztwór do infuzji 400 mg/200 ml

Cyprofloksacyna, będąca fluorochinolonem o stężeniu 2 mg/ml w roztworze do infuzji (dostępna m.in. w dawkach 100 mg/50 ml, 200 mg/100 ml i 400 mg/200 ml), wykazuje bakteriobójcze działanie poprzez hamowanie topoizomerazy II (gyrazy DNA) oraz topoizomerazy IV, co zaburza replikację i naprawę DNA bakterii. Skuteczność terapeutyczna zależy od parametrów farmakodynamicznych Cmax/MIC oraz AUC/MIC. Oporność na cyprofloksacynę rozwija się przez mutacje w genach docelowych, zmiany przepuszczalności błony komórkowej, aktywne wypompowywanie leku oraz oporność plazmidową (geny qnr). Zgodnie z wytycznymi EUCAST (wersja 7.1, od 10.03.2017) wartości graniczne MIC dla wrażliwości/oporności wynoszą m.in.: Enterobacteriaceae S ≤0,25 mg/l, R >0,5 mg/l; Pseudomonas spp. S ≤0,5 mg/l, R >0,5 mg/l; Staphylococcus spp. S ≤1 mg/l, R >1 mg/l.
Bacillus anthracis, bakterie beztlenowe, bakterie Gram-dodatnie, bakterie Gram-ujemne, bariera przepuszczalności, cyprofloksacyna, drobnoustrój, działanie bakteriobójcze, fluorochinolon, gyraza DNA, lekowrażliwość, mikrobiologia kliniczna, minimalne stężenie hamujące, MRSA, mutacja genu, oporność bakterii, oporność pierwotna, oporność plazmidowa, pole pod krzywą, Pseudomonas aeruginosa, Staphylococcus aureus, stężenie graniczne, stężenie w osoczu, szczep metycylinooporny, topoizomeraza IV, topoizomeraza typu II, wodorosiarczan, wypompowywanie leku, zakażenie szpitalne
Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Clarithromycin hameln 500 mg

Klarytromycyna, będąca antybiotykiem makrolidowym (kod ATC: J01FA09), dostępna jest w preparacie Clarithromycin hameln jako laktobionian klarytromycyny w dawce 500 mg do infuzji. Mechanizm jej działania polega na selektywnym wiązaniu z podjednostką 50S rybosomu bakterii, co hamuje translokację aminokwasów i syntezę białek bakteryjnych. Metabolit 14-hydroksyklarytromycyny wykazuje aktywność przeciwbakteryjną, szczególnie silniejszą wobec Haemophilus influenzae. Oporność na klarytromycynę rozwija się poprzez mechanizmy takie jak aktywne wypompowywanie leku, modyfikację miejsca docelowego przez metylazę, enzymatyczną degradację makrolidów oraz mutacje chromosomalne białka 50S. Istotna jest oporność krzyżowa z innymi makrolidami, klindamycyną i linkomycyną, a szczepy MRSA i penicylinooporne Streptococcus pneumoniae wykazują oporność na klarytromycynę i β-laktamy.
angina paciorkowcowa, antybiotyk makrolidowy, atypowe zapalenie płuc, Bacteroides fragilis, Bordetella pertussis, Campylobacter jejuni, Chlamydia pneumoniae, Chlamydia trachomatis, choroba legionistów, choroba wrzodowa żołądka, Clostridium perfringens, degradacja enzymatyczna, endokardyt, epidemiologiczna wartość graniczna, EUCAST, Haemophilus influenzae, Helicobacter pylori, infekcja stomatologiczna, krztusiec, legionella, legioneloza, lek przeciwbakteryjny, Listeria monocytogenes, minimalne stężenie hamujące, modyfikacja miejsca docelowego, Moraxella catarrhalis, mutacja chromosomalna, Mycobacterium, mycoplasma pneumoniae, Neisseria gonorrhoeae, nierzeżączkowe zapalenie cewki moczowej, oporność bakteryjna, oporność krzyżowa, oporność na metycylinę, pozaszpitalne zapalenie płuc, Propionibacterium acnes, rzeżączka, Staphylococcus aureus, Streptococcus agalactiae, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus viridans, trądzik pospolity, Ureaplasma urealyticum, wypompowywanie leku, zakażenie inwazyjne, zatrucie pokarmowe, zgorzel gazowa

wypompowywanie leku

Powiązane wpisy

Właściwości farmakodynamiczne – Ciprofloxacin Kabi 400 mg/200 ml roztwór do infuzji 400 mg/200 ml

Właściwości farmakodynamiczne – Clarithromycin hameln 500 mg