suchość pochwy
Suchość pochwy to powszechny problem ginekologiczny charakteryzujący się niedostatecznym nawilżeniem błony śluzowej pochwy, co prowadzi do dyskomfortu, bólu podczas stosunku płciowego (dyspareunia) oraz zwiększonej podatności na infekcje układu moczowo-płciowego. Najczęściej występuje u kobiet w okresie okołomenopauzalnym i po menopauzie, choć może dotyczyć kobiet w każdym wieku.
Główną przyczyną suchości pochwy są zmiany hormonalne, zwłaszcza niedobór estrogenów, który prowadzi do ścieńczenia nabłonka pochwy i zmniejszenia produkcji śluzu. Problem ten może być również wywołany przez niektóre leki (np. antyhistaminowe, antydepresyjne), karmienie piersią, zabieg chirurgicznego usunięcia jajników, radioterapię lub chemioterapię, a także czynniki psychologiczne jak stres czy lęk.
Diagnostyka suchości pochwy opiera się na wywiadzie lekarskim, badaniu ginekologicznym oraz w wybranych przypadkach na badaniach dodatkowych oceniających profil hormonalny. Leczenie zależy od przyczyny i może obejmować hormonalną terapię zastępczą (miejscową lub ogólnoustrojową), nawilżające preparaty dopochwowe bez zawartości hormonów, zmianę stosowanych leków lub terapię psychologiczną w przypadku podłoża emocjonalnego.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Decapeptyl 0,1 mg 0,1 mg/ml
Decapeptyl 0,1 mg (octan tryptoreliny) wykazuje zróżnicowany profil działań niepożądanych zależny od płci i wskazań terapeutycznych. U mężczyzn z rakiem gruczołu krokowego najczęstsze działania niepożądane to zaburzenia wzwodu (44%), uderzenia gorąca (41%) oraz utrata popędu płciowego (40%), wynikające z początkowego wzrostu, a następnie supresji testosteronu. Istotnym zagrożeniem jest tumor flare, występujący u około 5% pacjentów w pierwszym tygodniu leczenia, objawiający się nasileniem objawów ze strony układu moczowego (<2%), bólem przerzutów (5%) oraz ryzykiem niedrożności cewki moczowej i ucisku na rdzeń kręgowy. Długotrwała terapia wiąże się z utratą masy kostnej, prowadzącą do osteoporozy i zwiększonego ryzyka złamań, z odwracalnością zmian w ciągu 6-9 miesięcy po zakończeniu leczenia. U kobiet leczonych z powodu mięśniaków macicy i endometriozy dominują działania niepożądane związane z hipestrogenizmem, takie jak uderzenia gorąca (60%), ból głowy (20%), suchość pochwy i sromu (19%) oraz zmniejszony popęd płciowy (16%). W początkowym okresie leczenia obserwuje się zaostrzenie objawów endometriozy (≥10%) oraz zaburzenia miesiączkowania, które ustępują zwykle w ciągu 1-2 tygodni. Depresja występuje u 4% pacjentek i wymaga monitorowania. Utrata masy istoty gąbczastej jest również odwracalna po zakończeniu terapii.
bezsenność, bolesne miesiączkowanie, cukrzyca, depresja, dna moczanowa, duszność, endometrioza, ginekomastia, hiperandrogenizm, kołatanie serca, łysienie, mięśniak macicy, nadciśnienie, nadwrażliwość, niedociśnienie, niedrożność cewki moczowej, obrzęk naczynioruchowy, osteoporoza, parestezje, pokrzywka, rak gruczołu krokowego, reakcja anafilaktyczna, splątanie świadomości, suchość pochwy, szum w uszach, tryptorelina, tumor flare, ucisk rdzenia kręgowego, uderzenia gorąca, utrata masy kostnej, utrata popędu płciowego, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia pamięci, zaburzenia równowagi, zaburzenia smaku, zaburzenia snu, zaburzenia wzwodu, zanik jąder, zapalenie nosogardzieli - Leksykon chorób i schorzeń
Wrodzona niewydolność jajników – Diagnostyka i diagnoza
Wrodzona niewydolność jajników (Primary Ovarian Insufficiency, POI) definiowana jest jako utrata funkcji jajników przed 40. rokiem życia, manifestująca się zaburzeniami miesiączkowania (amenorrhea lub oligomenorrhea trwającymi co najmniej 3-4 miesiące) oraz objawami niedoboru estrogenów, takimi jak uderzenia gorąca, suchość pochwy i problemy z płodnością. Diagnostyka opiera się na oznaczeniu poziomu FSH, którego wartości ≥25-40 IU/L (w zależności od laboratorium) w dwóch pomiarach wykonanych w odstępie 4-6 tygodni potwierdzają rozpoznanie. Dodatkowo oznacza się LH, estradiol (typowo <50 pg/ml), prolaktynę oraz hormony tarczycy (TSH, fT4) w celu wykluczenia innych przyczyn zaburzeń miesiączkowania. Badanie ultrasonograficzne przezpochwowe pozwala ocenić rezerwę jajnikową i morfologię narządu rodnego, natomiast badania genetyczne (kariotyp, premutacja genu FMR1) i immunologiczne (przeciwciała przeciwnadnerczowe) pomagają ustalić etiologię POI. Hormon anty-Müllerowski (AMH) nie jest zalecany jako podstawowy marker diagnostyczny, lecz może wspomagać diagnostykę w przypadkach niejednoznacznych.
amenorrhea, autoimmunologiczne zapalenie jajników, choroba Addisona, dyspareunia, estradiol, funkcja tarczycy, gen FMR1, gęstość mineralna kości, hiperprolaktynemia, hipoestrogenizm, hipogonadyzm hipogonadotropowy, hormon anty-Müllerowski, hormon folikulotropowy, hormon luteinizujący, kariotyp, niedobór estrogenów, niewydolność jajników, oligomenorrhea, pęcherzyki antralne, przeciwciała przeciwnadnerczowe, przeciwciała przeciwtarczycowe, rezerwa jajnikowa, sekwencjonowanie genetyczne, suchość pochwy, terapia hormonalna, uderzenia gorąca, USG przezpochwowe, wrodzona niewydolność jajników, wspomagany rozród, zespół łamliwego chromosomu X, zespół policystycznych jajników, zespół Turnera - Leksykon substancji czynnych
Fulwestrant – Przedawkowanie
Fulwestrant, będący selektywnym degraderem receptora estrogenowego (SERD), stosowany jest w terapii nowotworów hormonozależnych. Przedawkowanie tej substancji jest klinicznie rzadkie, a dostępne dane pochodzą głównie z pojedynczych przypadków oraz badań na modelach zwierzęcych. Objawy przedawkowania wynikają z nasilonego działania antyestrogenowego i obejmują m.in. nasilone uderzenia gorąca, potliwość, bóle mięśniowo-stawowe, zaburzenia miesiączkowania, suchość błon śluzowych, zmiany nastroju oraz reakcje w miejscu iniekcji. W preparatach zawierających 250 mg fulwestrantu w 5 ml roztworu obecne są substancje pomocnicze, takie jak etanol (500 mg), alkohol benzylowy (500 mg) i benzylu benzoesan (750 mg), których przedawkowanie może wywołać dodatkowe objawy toksyczności, w tym bóle głowy, nudności, wymioty i objawy neurologiczne.
alkohol benzylowy, antidotum, benzylu benzoesan, ból stawowo-mięśniowy, działanie antyestrogenowe, fulwestrant, funkcja wątroby i nerek, konsultacja endokrynologiczna, leczenie podtrzymujące, leczenie wspomagające, nowotwór hormonozależny, objaw toksyczności, objawy wazomotoryczne, oś podwzgórze-przysadka-jajniki, reakcja w miejscu wstrzyknięcia, receptor estrogenowy, suchość błon śluzowych, suchość pochwy, uderzenie gorąca, zaburzenie miesiączkowania, zmiana nastroju - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Clarzole 2,5 mg
Letrozol, niesteroidowy inhibitor aromatazy z grupy leków endokrynologicznych (kod ATC: L02B G04), jest stosowany w leczeniu raka piersi u kobiet po menopauzie, gdzie wzrost guza jest zależny od estrogenów. Lek działa poprzez selektywne, konkurencyjne hamowanie enzymu aromatazy, co prowadzi do znacznego obniżenia stężenia estronu i estradiolu w surowicy (o 75-95%) już po pojedynczej dawce 0,1-2,5 mg, z maksymalnym efektem w ciągu 48-78 godzin. Letrozol nie wpływa na produkcję innych steroidów nadnerczowych, androgenów ani na funkcję osi podwzgórze-przysadka-tarczyca, co eliminuje potrzebę suplementacji glikokortykoidami lub mineralokortykoidami. W badaniach klinicznych, w tym w wieloośrodkowym badaniu BIG 1-98, letrozol wykazał przewagę nad tamoksyfenem w leczeniu uzupełniającym wczesnego raka piersi z receptorami hormonalnymi, poprawiając 5-letnie przeżycie bez choroby (84% vs 81,4%, HR 0,87; p=0,01) oraz wykazując korzystny trend w przeżywalności całkowitej (HR 0,89; p=0,08). Terapia sekwencyjna tamoksyfen-letrozol nie wykazała istotnych korzyści w porównaniu z monoterapią.
aromataza, biosynteza estrogenów, bóle mięśni, cholesterol całkowity, estron i estradiol, gęstość mineralna kości, hormon folikulotropowy, hormon luteinizujący, leczenie neoadjuwantowe, leczenie oszczędzające pierś, letrozol, niedobór estrogenów, niesteroidowy inhibitor aromatazy, osteopenia, osteoporoza, przerzuty odległe, przeżycie bez choroby, przeżywalność całkowita, rak drugiej piersi, receptory hormonalne, suchość pochwy, tamoksyfen, uderzenia gorąca, wczesny rak piersi, wznowa raka piersi, zaawansowany rak piersi - Leksykon leków
Działania niepożądane – Anastrozole Eugia 1 mg
Anastrozol w dawce 1 mg (Anastrozole Eugia) stosowany u pacjentek po menopauzie z operacyjnym rakiem piersi wykazuje dobrze scharakteryzowany profil działań niepożądanych, potwierdzony badaniem klinicznym fazy III (ATAC) na 9366 pacjentkach. Najczęściej obserwowane działania niepożądane o częstości ≥1/10 to bóle głowy, uderzenia gorąca, nudności, wysypka, bóle i sztywność stawów, zapalenie stawów oraz osłabienie. Częstość występowania innych działań obejmuje anoreksję, hipercholesterolemię, senność, zespół cieśni nadgarstka, biegunkę, wymioty, podwyższone enzymy wątrobowe (fosfataza zasadowa, AlAT, AspAT), osteoporozę, suchość pochwy i krwawienia z pochwy. Szczególną uwagę należy zwrócić na monitorowanie parametrów wątrobowych, gęstości mineralnej kości oraz objawów ze strony układu mięśniowo-szkieletowego.
anastrozol, anoreksja, biegunka, ból głowy, ból kości, fosfataza zasadowa, gęstość mineralna kości, GGTP, hipercholesterolemia, krwawienie z pochwy, laktoza jednowodna, menopauza, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nudność, osteoporoza, rak piersi, suchość pochwy, sztywność stawów, uderzenie gorąca, wymioty, wysypka, zapalenie stawów, zapalenie wątroby, zespół cieśni nadgarstka, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Divigel 0,1% 1 mg
Preparat Divigel 0,1% to żel zawierający estradiol półwodny w dawkach 0,5 mg/0,5 g lub 1,0 mg/1,0 g, stosowany w hormonalnej terapii zastępczej (HTZ) u kobiet w okresie menopauzy. Wskazany jest do leczenia objawowego niedoboru estrogenów, takich jak uderzenia gorąca, nocne poty, suchość pochwy, dyspareunia, zaburzenia snu oraz zmiany nastroju. Ponadto, preparat znajduje zastosowanie w profilaktyce osteoporozy u kobiet pomenopauzalnych z wysokim ryzykiem złamań, zwłaszcza u pacjentek z nietolerancją lub przeciwwskazaniami do standardowych terapii przeciwosteoporotycznych, takich jak bisfosfoniany czy modulatory receptorów estrogenowych. Wskazane jest ostrożne stosowanie u kobiet powyżej 65. roku życia ze względu na ograniczone dane kliniczne.
badanie densytometryczne, bisfosfoniany, częstomocz, dyspareunia, estradiol, estradiol półwodny, glikol propylenowy, hormonalna terapia zastępcza, menopauza, modulatory receptora estrogenowego, niedobór estrogenów, nocne poty, objawy naczynioruchowe, objawy urogenitalne, osteopenia, osteoporoza, osteoporoza pomenopauzalna, suchość pochwy, uderzenia gorąca, złamania osteoporotyczne - Leksykon substancji czynnych
Chlorek dekwaliniowy – Dawkowanie i sposób podawania
Chlorek dekwaliniowy w dawce 10 mg, stosowany w postaci tabletek dopochwowych (Fluomizin), wymaga podawania jednej tabletki raz na dobę przez 6 dni, najlepiej wieczorem przed snem, w celu zapewnienia optymalnej skuteczności terapeutycznej. Tabletka powinna być aplikowana głęboko do pochwy w pozycji leżącej z lekko ugiętymi nogami. W trakcie miesiączki leczenie należy przerwać i kontynuować po jej zakończeniu, zachowując pełny 6-dniowy cykl. Objawy kliniczne infekcji ustępują zwykle po 24-72 godzinach, jednak terapia nie powinna być skracana, aby uniknąć nawrotów. W przypadku suchości pochwy zaleca się zwilżenie tabletki kroplą wody przed aplikacją, co zapobiega wydaleniu nienaruszonej tabletki i nieoptymalnemu efektowi terapeutycznemu.
chlorek dekwaliniowy, droga dopochwowa, Fluomizin, infekcja pochwy, krwawienie miesiączkowe, nawrót infekcji, nieprzyjemny zapach, schemat dawkowania, stężenie substancji aktywnej, substancja pomocnicza, suchość pochwy, swędzenie, tabletka dopochwowa, terapia, upławy, wkładka higieniczna, wywiad medyczny, zapalenie - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aromek 2,5 mg
Lek Aromek zawierający letrozol w dawce 2,5 mg jest generalnie dobrze tolerowany w terapii zaawansowanego raka piersi, zarówno w leczeniu pierwszego i drugiego rzutu, jak i w przedłużonym leczeniu uzupełniającym po tamoksyfenie. Działania niepożądane występują u około 33% pacjentek, z najczęstszymi objawami takimi jak uderzenia gorąca (≥1/10), nudności, wymioty, łysienie oraz bóle kostno-mięśniowe (≥1/100 do <1/10). Objawy te są związane z farmakologicznym hamowaniem syntezy estrogenów. Inne często obserwowane działania to zmęczenie, obrzęki obwodowe, bóle głowy, zawroty głowy, depresja, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (np. niestrawność, zaparcia, biegunka), wysypki skórne oraz zmiany w apetycie i metabolizmie lipidów (wzrost cholesterolu). Rzadziej występują poważniejsze incydenty naczyniowe, takie jak zakrzepica żył i tętnic, zator płucny czy udar niedokrwienny mózgu.
astenia, biegunka, ból głowy, bóle mięśniowo-szkieletowe, depresja, duszność, dyspepsja, hipercholesterolemia, kołatanie serca, krwawienie z pochwy, leczenie uzupełniające, letrozol, leukopenia, łysienie, nadciśnienie tętnicze, nadmierna potliwość, niedoczulica, niedokrwienie mięśnia sercowego, nudności, obrzęk obwodowy, parestezje, podwyższone enzymy wątrobowe, pokrzywka, rak piersi, suchość błon śluzowych, suchość pochwy, synteza estrogenów, tachykardia, tamoksyfen, udar mózgu, udar niedokrwienny, uderzenia gorąca, zaburzenia pamięci, zaćma, zakrzepica tętnicza, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie jamy ustnej, zaparcie, zatorowość płucna, zawroty głowy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Fulvestrant Vipharm 250 mg/5 ml
Przedawkowanie fulwestrantu, antagonisty receptora estrogenowego, jest rzadkim, lecz potencjalnie niebezpiecznym zdarzeniem klinicznym. Objawy przedawkowania wynikają z nasilenia działania antyestrogenowego i obejmują m.in. nasilone uderzenia gorąca, suchość pochwy, zaburzenia miesiączkowania, bóle stawów i mięśni, a także pośrednie efekty takie jak zaburzenia gospodarki wapniowo-fosforanowej, przyspieszoną utratę masy kostnej, zmiany lipidowe oraz dysfunkcje układu sercowo-naczyniowego. Dawkę toksyczną u ludzi trudno precyzyjnie określić, jednak fulwestrant Vipharm zawiera substancje pomocnicze: etanol (96%) 500 mg/5 ml, alkohol benzylowy 500 mg/5 ml oraz benzylu benzoesan 750 mg/5 ml, które mogą wpływać na obraz kliniczny przedawkowania.
alkohol benzylowy, antagonista receptora estrogenowego, benzylu benzoesan, bóle stawowo-mięśniowe, działanie antyestrogenowe, fulwestrant, funkcja wątroby i nerek, gospodarka wapniowo-fosforanowa, gospodarka wodno-elektrolitowa, nudności i wymioty, przedawkowanie fulwestrantu, receptory estrogenowe, suchość pochwy, uderzenia gorąca, układ sercowo-naczyniowy, utrata masy kostnej, zaburzenia lipidowe, zaburzenia miesiączkowania, zaburzenia świadomości - Leksykon substancji czynnych
Estriol – Wskazania do stosowania
Estriol, estrogen o słabym działaniu, jest głównie stosowany miejscowo w leczeniu objawów atrofii pochwy u kobiet w okresie pomenopauzalnym, spowodowanej niedoborem estrogenów. Preparaty takie jak Blissel (żel dopochwowy 50 μg/g), Oekolp (krem dopochwowy 1 mg/g) oraz Ovestin (globulki 0,5 mg, krem 1 mg/g, tabletki 2 mg) są wskazane do terapii zmian zanikowych nabłonka pochwy, poprawy elastyczności i nawilżenia tkanek przed i po zabiegach ginekologicznych oraz jako wsparcie diagnostyczne w przypadku wątpliwego obrazu cytologicznego. Preparat Gynoflor (tabletki dopochwowe zawierające 30 μg estriolu i 50 mg Lactobacillus acidophilus) dodatkowo wspomaga odbudowę fizjologicznej flory bakteryjnej pochwy po leczeniu przeciwinfekcyjnym lub chemioterapeutycznym oraz jest stosowany w leczeniu upławów i łagodnych infekcji pochwy.
antybiotykoterapia, atrofia pochwy, atrofia urogenitalna, bakterie kwasu mlekowego, bakteryjne zapalenie pochwy, diagnostyka cytologiczna, dyspareunia, estriol, fizjologiczna flora bakteryjna, globulki dopochwowe, hormonalna terapia zastępcza, infekcja pochwy, kandydoza pochwy, krem dopochwowy, mikroflora pochwy, nawracająca infekcja grzybicza, niedobór estrogenów, nietrzymanie moczu, okres pomenopauzalny, suchość pochwy, świąd pochwy, tabletki dopochwowe, tabletki doustne, terapia przeciwinfekcyjna, upławy, wymaz z szyjki macicy, zaburzenie flory bakteryjnej, zanikowe zapalenie pochwy, żel dopochwowy - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Activelle 1 mg + 0,5 mg
Activelle w dawce 1 mg estradiolu półwodnego i 0,5 mg noretysteronu octanu jest wskazany do hormonalnej terapii zastępczej u kobiet po menopauzie, u których minął co najmniej rok od ostatniej miesiączki. Lek skutecznie łagodzi objawy niedoboru estrogenów, takie jak uderzenia gorąca, zaburzenia snu, wahania nastroju oraz objawy urogenitalne (np. suchość pochwy, dyskomfort podczas stosunków). Ponadto Activelle znajduje zastosowanie w profilaktyce osteoporozy u pacjentek z podwyższonym ryzykiem złamań, zwłaszcza u tych, które nie tolerują standardowych leków osteoporotycznych lub mają do nich przeciwwskazania. Preparat zawiera estradiol identyczny z endogennym hormonem oraz pochodną progesteronu, co zabezpiecza błonę śluzową macicy przed nadmierną proliferacją. Zalecana dawka (1 mg + 0,5 mg) jest optymalna dla większości pacjentek, jednak u kobiet powyżej 65 roku życia doświadczenie kliniczne jest ograniczone, co wymaga szczegółowej oceny korzyści i ryzyka terapii.
badanie cytologiczne, badanie densytometryczne, badanie ginekologiczne, bisfosfonian, densytometria kości, estradiol półwodny, glikokortykosteroid, hormonalna terapia zastępcza, laktoza jednowodna, niedobór estrogenów, objawy urogenitalne, objawy wypadowe, octan noretysteronu, osteoporoza pomenopauzalna, proliferacja, raloksyfen, suchość pochwy, uderzenia gorąca, zaburzenia snu, złamania niskoenergetyczne, złamania osteoporotyczne - Leksykon chorób i schorzeń
Dysfunkcja seksualna kobiet – Diagnostyka i diagnoza
Dysfunkcja seksualna kobiet obejmuje zaburzenia w obszarach pożądania, podniecenia, orgazmu oraz bólu podczas aktywności seksualnej, dotykając 30-80% populacji kobiet, z istotnym dyskomfortem u około 12%. Diagnostyka opiera się na kryteriach DSM-5, wymagających utrzymywania się objawów przez minimum 6 miesięcy, ich obecności w 75-100% kontaktów seksualnych oraz wywoływania klinicznego cierpienia. Główne kategorie to: zaburzenie pożądania/podniecenia (FSIAD), zaburzenie orgazmu oraz zaburzenie bólu genitalnego i penetracji. Wywiad medyczny i seksuologiczny powinien uwzględniać charakter i czas trwania objawów, historię medyczną, farmakologiczną, ginekologiczną, psychologiczną oraz czynniki kulturowe. Badanie fizykalne, szczególnie ginekologiczne, ma na celu ocenę zmian anatomicznych i identyfikację punktów bólowych, z uwzględnieniem komfortu pacjentki. Badania laboratoryjne są selektywne, obejmując morfologię, glikemię, funkcje nerek, TSH i prolaktynę, natomiast poziom testosteronu nie koreluje z funkcją seksualną. W diagnostyce stosuje się standaryzowane kwestionariusze, takie jak FSFI, FSDS czy DSDS, które wspierają ocenę dysfunkcji i poziomu dystresu.
anorgazmia pierwotna, atrofia pochwy, badanie ginekologiczne, dysfagia, dysfunkcja seksualna, dysfunkcja seksualna kobiet, dyspareunia, FSIAD, model PLISSIT, pochwica, SSRI, stan hipoestrogenowy, suchość pochwy, vestibulodynia, wulwodynia, zaburzenie bólu genitalnego, zaburzenie orgazmu, zaburzenie podniecenia, zaburzenie pożądania seksualnego, zaburzenie seksualne, zespół bolesnego pęcherza, zespół genitourinarny menopauzy - Leksykon chorób i schorzeń
Obniżone libido – Objawy
Obniżone libido, definiowane jako zmniejszone zainteresowanie aktywnością seksualną, dotyka około 20% mężczyzn i jeszcze większy odsetek kobiet. Objawy obejmują zmniejszoną chęć do seksu, brak fantazji seksualnych, trudności z podnieceniem oraz unikanie sytuacji intymnych. W przypadku kobiet z hipoaktywnym zaburzeniem pożądania seksualnego (HSDD) objawy utrzymują się co najmniej 6 miesięcy i powodują znaczny dyskomfort psychiczny. Etiologia jest wieloczynnikowa, obejmując choroby somatyczne (np. nadciśnienie tętnicze, cukrzycę, niedoczynność tarczycy, hiperprolaktynemię), zaburzenia hormonalne (spadek estrogenu w menopauzie, niski testosteron u mężczyzn), wpływ leków (SSRI, leki przeciwpsychotyczne, przeciwnadciśnieniowe, chemioterapia) oraz czynniki psychologiczne i relacyjne, takie jak depresja, stres, niska samoocena czy problemy w związku.
badanie hormonalne, chemioterapia, choroba nowotworowa, choroba układu sercowo-naczyniowego, cukrzyca, dysmorfofobia, dystres emocjonalny, hiperprolaktynemia, hipoaktywne zaburzenie pożądania seksualnego, lek hipotensyjny, lek przeciwpsychotyczny, menopauza, nadciśnienie tętnicze, niedobór estrogenu, niedobór testosteronu, niedoczynność tarczycy, niska samoocena, obniżone libido, okres okołomenopauzalny, otyłość, przewlekła choroba nerek, przewlekły ból, reumatoidalne zapalenie stawów, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny, suchość pochwy, zaburzenia lękowe, zaburzenie hormonalne, zaburzenie neurologiczne, zespół przewlekłego zmęczenia