choroba okluzyjna naczyń obwodowych
Choroba okluzyjna naczyń obwodowych (PAOD, peripheral arterial occlusive disease) to schorzenie charakteryzujące się zwężeniem lub zamknięciem światła tętnic obwodowych, co prowadzi do upośledzenia przepływu krwi, najczęściej w kończynach dolnych. Główną przyczyną tej choroby jest miażdżyca, podczas której dochodzi do odkładania się blaszek miażdżycowych zawierających cholesterol i inne substancje na wewnętrznych ścianach tętnic.
Kluczowym objawem PAOD jest chromanie przestankowe – ból mięśni pojawiający się podczas wysiłku fizycznego i ustępujący po odpoczynku. W zaawansowanych stadiach choroby pacjenci mogą doświadczać bólu spoczynkowego, zaburzeń czucia, zmian troficznych skóry oraz trudno gojących się ran. W skrajnych przypadkach może dojść do martwicy tkanek i konieczności amputacji.
Diagnostyka obejmuje badanie fizykalne, pomiar wskaźnika kostka-ramię (ABI), badania obrazowe (USG Doppler, angiografia, angio-CT lub angio-MR). Leczenie chorób okluzyjnych naczyń obwodowych jest kompleksowe i obejmuje modyfikację czynników ryzyka (zaprzestanie palenia, kontrola ciśnienia tętniczego, cukrzycy i dyslipidemii), farmakoterapię (leki przeciwpłytkowe, statyny) oraz w zaawansowanych przypadkach interwencje wewnątrznaczyniowe (angioplastyka, stentowanie) lub zabiegi chirurgiczne (endarterektomia, pomostowanie).
Choroby okluzyjne naczyń obwodowych często współistnieją z innymi schorzeniami naczyniowymi, takimi jak choroba wieńcowa czy miażdżyca tętnic szyjnych, co zwiększa ryzyko zawału serca i udaru mózgu u tych pacjentów. Dlatego wczesna diagnostyka i kompleksowe leczenie PAOD ma kluczowe znaczenie dla poprawy rokowania i jakości życia chorych.