substancja izotoniczna

Substancja izotoniczna to roztwór o takim samym ciśnieniu osmotycznym jak płyn, z którym jest porównywany, najczęściej odnosząc się do płynów ustrojowych, takich jak osocze krwi czy płyn śródkomórkowy. W warunkach izotoniczności nie występuje przepływ netto wody przez błony półprzepuszczalne, co oznacza, że komórki zanurzone w takim roztworze nie zmieniają swojej objętości.

W praktyce klinicznej najczęściej stosowaną substancją izotoniczną jest 0,9% roztwór chlorku sodu (sól fizjologiczna), który ma osmolarność około 308 mOsm/L, zbliżoną do osmolarności osocza (280-295 mOsm/L). Inne przykłady to roztwór Ringera czy 5% roztwór glukozy, który po metabolizacji glukozy staje się hipotoniczny.

Substancje izotoniczne są powszechnie stosowane w terapii płynowej jako bezpieczne medium do nawadniania i podawania leków, ponieważ nie powodują nagłych zmian w objętości komórek, co mogłoby prowadzić do hemolizy (w przypadku roztworów hipotonicznych) lub do odwodnienia komórek (w przypadku roztworów hipertonicznych). Mają zastosowanie w leczeniu odwodnienia izotonicznnego, zaburzeń elektrolitowych czy jako nośniki leków we wlewach dożylnych.

Powiązane wpisy

  1. 20.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl