pseudomałopłytkowość

Pseudomałopłytkowość to zjawisko laboratoryjne, w którym występuje fałszywie zaniżona liczba płytek krwi w badaniach morfologicznych, podczas gdy rzeczywista liczba płytek u pacjenta jest prawidłowa. Stan ten nie odzwierciedla patologii hematologicznej, a jest artefaktem związanym z metodą pomiaru lub warunkami pobierania próbki.

Najczęstszą przyczyną pseudomałopłytkowości jest aglutynacja płytek krwi w probówce zawierającej antykoagulant EDTA (wersenian). Zjawisko to występuje na skutek obecności przeciwciał (najczęściej typu IgG, rzadziej IgM lub IgA), które w temperaturze pokojowej i obecności EDTA powodują tworzenie się agregatów płytkowych. Agregaty te są błędnie klasyfikowane przez analizatory hematologiczne jako leukocyty lub erytrocyty, co prowadzi do zaniżenia liczby płytek w wynikach badań.

Diagnostyka pseudomałopłytkowości obejmuje ocenę rozmazu krwi obwodowej, w którym widoczne są skupiska płytek, oraz powtórzenie badania z użyciem alternatywnego antykoagulantu (np. cytrynianu lub heparyny). Rozpoznanie pseudomałopłytkowości jest istotne klinicznie, ponieważ pozwala uniknąć niepotrzebnej diagnostyki i leczenia rzekomej małopłytkowości.

Powiązane wpisy

Leksykon chorób i schorzeń
Małopłytkowość – Etiologia i przyczyny

Małopłytkowość definiuje się jako spadek liczby płytek krwi poniżej 150 000/μl u dorosłych, wynikający z trzech głównych mechanizmów: zmniejszonej produkcji płytek w szpiku kostnym, zwiększonego ich niszczenia lub zużycia oraz nieprawidłowej dystrybucji (sekwestracji). Przyczyny zmniejszonej produkcji obejmują choroby szpiku (anemia aplastyczna, zespoły mielodysplastyczne, mielofibroza), nowotwory hematologiczne (białaczki, chłoniaki), infekcje wirusowe (HIV, HCV, EBV), toksyczne działanie leków (chemioterapia, antybiotyki, leki immunosupresyjne) oraz niedobory żywieniowe (witamina B12, kwas foliowy). Zwiększone niszczenie płytek może mieć podłoże immunologiczne (pierwotna i wtórna małopłytkowość immunologiczna, małopłytkowość polekowa, zakażenia wirusowe) lub nieimmunologiczne (mikroangiopatie zakrzepowe, DIC, mechaniczne uszkodzenia płytek). Nieprawidłowa dystrybucja płytek związana jest głównie z sekwestracją w powiększonej śledzionie (np. w marskości wątroby, chorobach limfoproliferacyjnych) oraz rozcieńczeniem po masywnych przetoczeniach krwi.
anemia aplastyczna, anemia Fanconiego, białaczka, chłoniak, choroba Gauchera, choroba limfoproliferacyjna, choroba von Willebranda, małopłytkowość ciążowa, małopłytkowość polekowa, marskość wątroby, mielofibroza, mikroangiopatia zakrzepowa, nadciśnienie wrotne, niedobór kwasu foliowego, niedobór witaminy B12, nocna napadowa hemoglobinuria, parwowirus B19, pierwotna małopłytkowość immunologiczna, płytka krwi, pseudomałopłytkowość, reumatoidalne zapalenie stawów, rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, sekwestracja, splenomegalia, szpik kostny, toczeń rumieniowaty układowy, trombopoetyną, wirus Epsteina-Barr, wirusowe zapalenie wątroby, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zespół antyfosfolipidowy, zespół Bernarda-Souliera, zespół HELLP, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół mielodysplastyczny, zespół ostrej niewydolności oddechowej, zespół Wiskotta-Aldricha, zespół zakrzepicy z małopłytkowością
Leksykon chorób i schorzeń
Małopłytkowość – Diagnostyka i diagnoza

Małopłytkowość definiuje się jako spadek liczby płytek krwi poniżej 150 000/μl, przy prawidłowym zakresie u dorosłych wynoszącym 150 000-450 000/μl. Diagnostyka obejmuje potwierdzenie małopłytkowości oraz identyfikację jej przyczyny poprzez szczegółowy wywiad, badanie fizykalne, morfologię krwi z rozmazem oraz wykluczenie pseudomałopłytkowości. Dalsze badania ukierunkowane są na wykluczenie koagulopatii, infekcji (HIV, HCV, EBV, CMV, Helicobacter pylori), chorób autoimmunologicznych, zaburzeń funkcji wątroby i nerek oraz chorób tarczycy. Biopsja szpiku kostnego nie jest rutynowa, ale wskazana u pacjentów powyżej 60. roku życia, z nieprawidłowościami w innych liniach komórkowych, atypowym przebiegiem lub brakiem odpowiedzi na leczenie. Diagnostyka różnicowa obejmuje małopłytkowość z powodu zmniejszonej produkcji, zwiększonego niszczenia płytek, sekwestracji śledzionowej, indukowaną lekami oraz rozcieńczeniową.
aplazja szpiku, biopsja szpiku kostnego, choroby autoimmunologiczne, cytomegalowirus, cytometria przepływowa, czas protrombinowy, czynnik płytkowy 4, Helicobacter pylori, HIV, krwawienie wewnątrzczaszkowe, małopłytkowość, małopłytkowość indukowana heparyną, mikroangiopatyczna niedokrwistość hemolityczna, niedobór witaminy B12, płytki krwi, przeciwciała antyfosfolipidowe, pseudomałopłytkowość, punkcja lędźwiowa, rozmaz krwi, rozmaz krwi obwodowej, rozsiane wykrzepianie wewnątrznaczyniowe, schistocyty, splenomegalia, toczeń rumieniowaty układowy, trombopoetyną, wirus Epsteina-Barr, zakrzepowa plamica małopłytkowa, zespół HELLP, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół mielodysplastyczny, znieczulenie zewnątrzoponowe

pseudomałopłytkowość

Powiązane wpisy

Małopłytkowość – Etiologia i przyczyny

Małopłytkowość – Diagnostyka i diagnoza