opóźniona reakcja immunologiczna

Opóźniona reakcja immunologiczna, znana również jako reakcja nadwrażliwości typu IV, jest odpowiedzią immunologiczną organizmu pojawiającą się w ciągu 24-72 godzin po ekspozycji na antygen. W przeciwieństwie do natychmiastowych reakcji immunologicznych, które są mediowane przez przeciwciała, reakcje opóźnione są zależne od limfocytów T.

Mechanizm opóźnionej reakcji immunologicznej opiera się na aktywacji limfocytów T, które rozpoznają antygen prezentowany przez komórki prezentujące antygen (APC). Aktywowane limfocyty T uwalniają cytokiny, które rekrutują i aktywują makrofagi oraz inne komórki immunologiczne, prowadząc do lokalnego stanu zapalnego.

Klinicznie opóźnione reakcje immunologiczne obserwuje się w wielu stanach chorobowych, takich jak alergie kontaktowe (np. reakcja na nikiel czy lateks), odrzucanie przeszczepów, niektóre choroby autoimmunologiczne oraz w reakcji na infekcje wewnątrzkomórkowe, szczególnie te wywołane przez prątki gruźlicy. Klasycznym przykładem opóźnionej reakcji immunologicznej jest próba tuberkulinowa (test Mantoux).

Diagnostyka opóźnionych reakcji immunologicznych opiera się głównie na testach skórnych płatkowych oraz próbach prowokacyjnych. Leczenie zależy od przyczyny i może obejmować unikanie alergenów, stosowanie glikokortykosteroidów miejscowo lub ogólnie, a także leków immunosupresyjnych w cięższych przypadkach.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl