ciężar cząsteczkowy
Ciężar cząsteczkowy (masa cząsteczkowa) to suma mas atomowych wszystkich atomów wchodzących w skład cząsteczki związku chemicznego. W kontekście medycznym i farmaceutycznym parametr ten ma kluczowe znaczenie dla określania właściwości leków, ich dystrybucji w organizmie, przenikania przez bariery biologiczne oraz metabolizmu.
Związki o niskim ciężarze cząsteczkowym (poniżej 500 Da) zazwyczaj lepiej wchłaniają się z przewodu pokarmowego i łatwiej przenikają przez barierę krew-mózg, co jest istotne przy projektowaniu leków neurologicznych. Reguła Lipińskiego wykorzystuje ciężar cząsteczkowy jako jeden z parametrów przewidywania biodostępności doustnej substancji leczniczych.
W diagnostyce laboratoryjnej parametr ten jest kluczowy dla interpretacji wyników badań chromatograficznych, elektroforezy oraz spektrometrii mas. Szczególne znaczenie ma w nefrologii i hematologii, gdzie stosuje się pojęcie związków o niskim i wysokim ciężarze cząsteczkowym (np. heparyny drobnocząsteczkowe vs standardowe) w kontekście terapii przeciwzakrzepowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Fragmin 15 000 j.m. a.Xa/0,6 ml
Fragmin (dalteparyna sodowa) jest heparyną drobnocząsteczkową stosowaną w profilaktyce i leczeniu zakrzepowo-zatorowym, podawaną głównie podskórnie w dawkach dostosowanych do masy ciała i wskazań klinicznych. Standardowe schematy dawkowania obejmują podawanie 200 j.m./kg mc. raz na dobę (maksymalnie 18 000 j.m.) lub 100 j.m./kg mc. dwa razy na dobę, bez konieczności rutynowego monitorowania anty-Xa, z zalecanym stężeniem anty-Xa w osoczu 0,5-1,0 j.m./ml. W hemodializie i hemofiltracji Fragmin podaje się dożylnie, z dawkami bolusowymi 5 000 j.m. lub 30-40 j.m./kg mc. oraz wlewami dożylnymi 10-15 j.m./kg mc./godz., z modyfikacjami u pacjentów z ostrą niewydolnością nerek i zwiększonym ryzykiem krwawienia (zalecane stężenie anty-Xa 0,2-0,4 j.m./ml). W profilaktyce powikłań zakrzepowo-zatorowych po zabiegach chirurgicznych stosuje się dawki 2 500-5 000 j.m. podskórnie, dostosowane do ryzyka i rodzaju zabiegu, a w ortopedii leczenie może trwać do 5 tygodni. W leczeniu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej u pacjentów onkologicznych stosuje się dawkę początkową 200 j.m./kg mc. raz na dobę, z maksymalną dawką 18 000 j.m., a następnie dawki podtrzymujące 150 j.m./kg mc. raz na dobę, z dostosowaniem do masy ciała i płci.
antagonista witaminy K, chemioterapia, ciężar cząsteczkowy, dalteparyna sodowa, działanie przeciwzakrzepowe, hemodializa i hemofiltracja, heparyna drobnocząsteczkowa, iniekcja bolusowa, kompleks protrombiny, krzepnięcie krwi, kwas acetylosalicylowy, małopłytkowość, niestabilna choroba wieńcowa, niewydolność nerek, profilaktyka przeciwzakrzepowa, rewaskularyzacja, wstrzyknięcie podskórne, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa - Leksykon substancji czynnych
Dalteparyna sodowa – Dawkowanie i sposób podawania
Dalteparyna sodowa, stosowana w preparacie Fragmin, jest heparyną drobnocząsteczkową o działaniu przeciwzakrzepowym, której aktywność wyrażana jest w j.m. anty-Xa. Dawkowanie zależy od masy ciała, wskazań klinicznych oraz ryzyka pacjenta. W leczeniu ostrej zakrzepicy żył głębokich stosuje się schematy 200 j.m./kg mc. raz na dobę (maks. 18 000 j.m.) lub 100 j.m./kg mc. dwa razy na dobę podskórnie. Monitorowanie aktywności anty-Xa jest zwykle zbędne, z wyjątkiem pacjentów z niewydolnością nerek, niestabilną chorobą wieńcową czy szczególnymi grupami ryzyka, gdzie zalecane stężenia anty-Xa w osoczu wynoszą 0,5-1,0 j.m./ml (lub 0,2-0,4 j.m./ml u pacjentów z ostrą niewydolnością nerek). W hemodializie dalteparynę podaje się do linii tętniczej lub dożylnie, dostosowując dawkę do czasu trwania zabiegu i stanu nerek. W profilaktyce przeciwzakrzepowej u pacjentów unieruchomionych zaleca się dawkę 5 000 j.m. raz dziennie, a w zabiegach ortopedycznych stosuje się schematy dawkowania trwające do 5 tygodni.
antagonista witaminy K, ciężar cząsteczkowy, dalteparyna sodowa, działanie przeciwzakrzepowe, Fragmin, hemodializa i hemofiltracja, heparyna drobnocząsteczkowa, interwencja przezskórna, jednostka anty-Xa, kompleks protrombiny, krążenie pozaustrojowe, kwas acetylosalicylowy, niestabilna choroba wieńcowa, niestabilna dławica piersiowa, ostra niewydolność nerek, ostra zakrzepica żył głębokich, podanie domięśniowe, pomostowanie aortalno-wieńcowe, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, przewlekła niewydolność nerek, rewaskularyzacja, stężenie kreatyniny, wstrzyknięcie podskórne, zabieg ortopedyczny, zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna, zawał mięśnia sercowego, żylna choroba zakrzepowo-zatorowa