zaawansowany rak brodawczakowaty tarczycy
Wskazanie

Zaawansowany rak brodawczakowaty tarczycy (PTC – Papillary Thyroid Cancer) to najczęstszy typ nowotworu tarczycy, stanowiący około 80% wszystkich przypadków raka tego gruczołu. Mimo że zazwyczaj charakteryzuje się powolnym wzrostem i dobrym rokowaniem, w zaawansowanym stadium może dawać przerzuty do regionalnych węzłów chłonnych oraz odległych narządów (głównie płuc i kości).

Diagnostyka zaawansowanego PTC obejmuje badania obrazowe (USG, TK, MRI, PET), biopsję cienkoigłową oraz badania molekularne. Szczególnie istotne jest oznaczenie markerów takich jak tyreoglobulina, która służy do monitorowania nawrotu choroby po leczeniu. Kluczowe znaczenie ma również ocena statusu mutacji BRAF V600E oraz rearanżacji RET/PTC, które wpływają na agresywność nowotworu i wybór terapii.

Podstawowym leczeniem jest zabieg chirurgiczny (całkowita tyreoidektomia z selektywną lub radykalną dyssekcją węzłów chłonnych), często uzupełniony terapią jodem radioaktywnym (I-131). W przypadku choroby opornej na leczenie jodem stosuje się leki ukierunkowane molekularnie. W Polsce dostępne są: Nexavar (sorafenib), Lenvima (lenwatynib), Caprelsa (wandetanib), Cometriq (kabozantynib) oraz Vitrakvi (larotrektynib) dla guzów z fuzją NTRK.

Największe wyzwania w leczeniu zaawansowanego PTC to zjawisko oporności na terapię jodem radioaktywnym, które występuje u około 5-15% pacjentów, oraz zarządzanie działaniami niepożądanymi inhibitorów kinaz tyrozynowych. Pacjenci często doświadczają nadciśnienia, zespołu ręka-stopa, biegunki, zmęczenia i utraty masy ciała, co może prowadzić do konieczności redukcji dawki lub przerwania leczenia. Dodatkowo wyzwaniem jest optymalizacja sekwencji stosowania dostępnych leków w celu maksymalizacji całkowitego czasu przeżycia.

Obiecujące wyniki w leczeniu zaawansowanego PTC przynoszą badania nad immunoterapią (pembrolizumab, niwolumab) oraz terapiami celowanymi ukierunkowanymi na specyficzne zmiany molekularne. Multidyscyplinarne podejście do leczenia, obejmujące współpracę endokrynologów, chirurgów, onkologów i specjalistów medycyny nuklearnej, pozostaje kluczowym elementem skutecznej terapii.