Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Rozmaryn

Wpływ rozmaryny na płodność, ciążę i laktację

Rozmaryn (Rosmarinus officinalis L., folium) jest substancją czynną roślinną wchodzącą w skład produktów leczniczych stosowanych w różnych dolegliwościach. W praktyce klinicznej lekarz powinien dysponować dokładnymi informacjami na temat wpływu tej substancji na płodność, ciążę oraz laktację, aby móc udzielić pacjentkom kompletnych i rzetelnych informacji. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące stosowania preparatów zawierających rozmaryn u kobiet w ciąży i karmiących piersią na przykładzie produktu Canephron.¹

Rozmaryn podczas ciąży

Dane kliniczne dotyczące stosowania preparatów zawierających rozmaryn w okresie ciąży są umiarkowane, ale istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa terapii. Na podstawie obserwacji od 300 do 1000 kobiet w ciąży, które przyjmowały preparat Canephron zawierający m.in. liść rozmarynu (18 mg w jednej tabletce), nie stwierdzono występowania wad rozwojowych ani toksycznego wpływu na płód lub noworodka.²

Badania przedkliniczne przeprowadzone na modelach zwierzęcych również nie wykazały żadnego bezpośredniego ani pośredniego toksycznego wpływu rozmarynowego ekstraktu na procesy reprodukcyjne.³

Lekarz powinien poinformować pacjentkę, że stosowanie leku Canephron zawierającego rozmaryn w okresie ciąży może być rozważone wyłącznie wtedy, gdy lekarz prowadzący uzna to za konieczne. Decyzja taka powinna być podjęta po dokładnej analizie stosunku korzyści do ryzyka, z uwzględnieniem stanu klinicznego pacjentki.⁴

Rozmaryn podczas karmienia piersią

W przypadku stosowania rozmarynowych preparatów w okresie laktacji, dane naukowe są bardziej ograniczone. Brakuje konkretnych informacji na temat przenikania rozmarynowych ekstraktów lub ich metabolitów do mleka ludzkiego.⁵

Ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa, lekarz powinien poinformować pacjentkę, że nie należy stosować preparatów zawierających rozmaryn (jak Canephron) podczas karmienia piersią. Ponieważ nie można wykluczyć potencjalnego ryzyka dla karmionego dziecka, zastosowanie zasady ostrożności wymaga unikania ekspozycji niemowlęcia na tę substancję czynną poprzez mleko matki.⁶

Wpływ rozmaryny na płodność

W kontekście wpływu rozmaryny na płodność u ludzi, aktualne dane naukowe są niewystarczające. Nie przeprowadzono dedykowanych badań klinicznych oceniających bezpośredni wpływ ekstraktów rozmarynowych na parametry płodności u kobiet i mężczyzn.⁷

Natomiast badania przedkliniczne przeprowadzone na modelach zwierzęcych dają pewien wgląd w potencjalne działanie rozmaryny w tym zakresie. Wyniki tych badań wskazują, że rozmaryn nie wykazuje negatywnego wpływu na płodność zarówno u samców, jak i samic zwierząt laboratoryjnych. Nie zaobserwowano zaburzeń w zakresie funkcji reprodukcyjnych ani parametrów płodności.⁸

Wytyczne dla lekarzy dotyczące doradztwa pacjentkom

W oparciu o dostępne dane naukowe, lekarze powinni przekazywać pacjentkom następujące informacje:

• Preparaty zawierające rozmaryn (jak Canephron) mogą być stosowane w ciąży wyłącznie wtedy, gdy lekarz prowadzący uzna to za konieczne po rozważeniu korzyści i ryzyka⁹
• Umiarkowana ilość danych klinicznych nie wskazuje na zwiększone ryzyko wad rozwojowych płodu przy stosowaniu preparatów z rozmarynowym ekstraktem¹⁰
• Stosowanie preparatów zawierających rozmaryn podczas karmienia piersią nie jest zalecane ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa¹¹
• Nie ma danych wskazujących na negatywny wpływ rozmaryny na płodność u ludzi, a badania na zwierzętach nie wykazały takich efektów¹²

Należy zwrócić szczególną uwagę na fakt, że przedstawione informacje odnoszą się do rozmaryny jako składnika produktu leczniczego Canephron, w którym występuje w określonej dawce (18 mg w jednej tabletce drażowanej) wraz z innymi substancjami czynnymi (korzeń lubczyka i ziele centurii).¹³