Działania niepożądane
Olejek lawendowy

Olejek lawendowy (Lavandulae aetheroleum), obecny w preparatach takich jak Amol, Aromatol czy Lawenol (zawierający 0,6% olejku), wykazuje potencjał wywoływania działań niepożądanych, które należy uwzględnić w praktyce klinicznej. Do bardzo rzadkich (częstość <1/10 000) reakcji należą podrażnienia skóry i błon śluzowych, wyprysk kontaktowy, reakcje nadwrażliwości, a także objawy ze strony układu oddechowego, takie jak suchy kaszel i skurcz oskrzeli, szczególnie u pacjentów z astmą. Dodatkowo, preparaty zawierające alkohol, jak Lawenol, mogą nasilać podrażnienia i suchość skóry. Miejscowe stosowanie może prowadzić do oparzeń (częstość nieznana), co wymaga natychmiastowego zaprzestania terapii i wdrożenia leczenia. Olejek lawendowy może również działać jako alergen i czynnik fotosensybilizujący, co jest istotne u pacjentów z predyspozycjami do odczynów uczuleniowych.

  1. Działania niepożądane olejku lawendowego
    1. Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej
    2. Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
    3. Zaburzenia żołądka i jelit
    4. Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
    5. Reakcje alergiczne i fotosensybilizacja
  2. Tabela działań niepożądanych olejku lawendowego
  3. Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych
  4. Monitorowanie bezpieczeństwa stosowania olejku lawendowego
    1. Grupy zwiększonego ryzyka wystąpienia działań niepożądanych
    2. Kolejne rozdziały

Działania niepożądane olejku lawendowego

Olejek lawendowy (Lavandulae aetheroleum) to składnik aktywny występujący w różnych produktach leczniczych, takich jak Amol, Aromatol czy Lawenol. Substancja ta, mimo swoich leczniczych właściwości, może wywoływać działania niepożądane, które należy uwzględnić podczas terapii pacjentów.1

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Stosowanie produktów zawierających olejek lawendowy może prowadzić do rozwoju różnych reakcji skórnych. Szczególnie istotne jest ryzyko wystąpienia podrażnień skóry i błon śluzowych, które zaliczane są do bardzo rzadkich działań niepożądanych (występują z częstością mniejszą niż 1 na 10 000 pacjentów). Pacjenci mogą również doświadczyć wyprysku kontaktowego oraz reakcji nadwrażliwości.2

W przypadku produktu Lawenol, który zawiera 0,6% olejku lawendowego, dodatkowym czynnikiem ryzyka jest obecność alkoholu w formulacji. Częste stosowanie tego preparatu może spowodować podrażnienia oraz nadmierną suchość skóry.3

Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia

Preparaty zawierające olejek lawendowy mogą powodować objawy ze strony układu oddechowego. Do najczęściej występujących należą: kaszel (szczególnie suchy) oraz skurcz oskrzeli. Tego typu reakcje są klasyfikowane jako bardzo rzadkie (<1/10 000).4 Należy podkreślić, że u osób wrażliwych kontakt z olejkami eterycznymi, w tym z olejkiem lawendowym, może spowodować pojawienie się zaburzeń układu oddechowego.5

Zaburzenia żołądka i jelit

Przy stosowaniu produktów zawierających olejek lawendowy, szczególnie w formie preparatów doustnych, mogą wystąpić zaburzenia żołądkowo-jelitowe. Najczęściej raportowanym działaniem niepożądanym jest podrażnienie żołądka, które określane jest jako bardzo rzadkie (<1/10 000).6

Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania

W trakcie miejscowego stosowania produktów z olejkiem lawendowym mogą wystąpić oparzenia w miejscu aplikacji. Częstość występowania tego powikłania nie została dokładnie określona (częstość nieznana). W przypadku pojawienia się oparzeń należy natychmiast przerwać stosowanie produktu i wdrożyć odpowiednie leczenie.7

Reakcje alergiczne i fotosensybilizacja

Olejek lawendowy, podobnie jak inne olejki eteryczne, może działać jako alergen lub czynnik wywołujący fotosensybilizację. U osób predysponowanych składniki olejków eterycznych mogą powodować skórne odczyny uczuleniowe.8

Tabela działań niepożądanych olejku lawendowego

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Częstość występowania Charakterystyka
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Podrażnienia skóry i błon śluzowych Bardzo rzadko (<1/10 000) Zaczerwienienie, świąd, pieczenie w miejscu aplikacji
Wyprysk kontaktowy Bardzo rzadko (<1/10 000) Miejscowa reakcja zapalna skóry z wykwitami i świądem
Reakcje nadwrażliwości Bardzo rzadko (<1/10 000) Nadmierna reakcja immunologiczna na składniki olejku
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia Kaszel (suchy) Bardzo rzadko (<1/10 000) Odruchowa reakcja dróg oddechowych, szczególnie u osób wrażliwych
Skurcz oskrzeli Bardzo rzadko (<1/10 000) Zwężenie światła oskrzeli, duszność, świszczący oddech
Zaburzenia żołądka i jelit Podrażnienie żołądka Bardzo rzadko (<1/10 000) Dyskomfort w nadbrzuszu, pieczenie, nudności
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Oparzenia w miejscu stosowania Częstość nieznana Reakcja miejscowa wymagająca przerwania stosowania i wdrożenia leczenia
Specyficzne dla produktu Lawenol Podrażnienia skóry Nieokreślona Związane z obecnością alkoholu, nasilają się przy częstym stosowaniu
Suchość skóry Nieokreślona Związana z właściwościami odtłuszczającymi alkoholu

Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych

W przypadku zauważenia jakichkolwiek działań niepożądanych związanych ze stosowaniem produktów zawierających olejek lawendowy, należy:

  • Przerwać stosowanie produktu, szczególnie w przypadku wystąpienia objawów podrażnienia lub reakcji alergicznej9
  • Wdrożyć odpowiednie leczenie objawowe, w zależności od rodzaju i nasilenia reakcji niepożądanej
  • W przypadku ciężkich reakcji, takich jak nasilony skurcz oskrzeli czy rozległe reakcje skórne, należy rozważyć konsultację specjalistyczną

Monitorowanie bezpieczeństwa stosowania olejku lawendowego

Zgodnie z wymogami farmakovigilance, po dopuszczeniu produktów leczniczych zawierających olejek lawendowy do obrotu, istotne jest zgłaszanie wszystkich podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tych produktów.10 11 12

Personel medyczny powinien zgłaszać działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:

  • Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
  • Telefon: + 48 22 49 21 301
  • Faks: + 48 22 49 21 309
  • Strona internetowa do zgłoszeń: https://smz.ezdrowie.gov.pl

13

Alternatywnie, działania niepożądane można zgłaszać bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu za dany produkt leczniczy.14 15 16

Grupy zwiększonego ryzyka wystąpienia działań niepożądanych

Szczególną ostrożność podczas stosowania produktów zawierających olejek lawendowy należy zachować u:

  • Osób z wywiadem reakcji alergicznych na olejki eteryczne17
  • Pacjentów z chorobami układu oddechowego, szczególnie astmą oskrzelową, u których występuje zwiększone ryzyko skurczu oskrzeli18
  • Osób z wrażliwą skórą, skłonną do podrażnień i przesuszania19

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl