Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Oksytocyna

Wpływ oksytocyny na płodność, ciążę i laktację

Oksytocyna jest substancją czynną stosowaną w położnictwie i ginekologii w postaci roztworu do wstrzykiwań/do infuzji. Dostępna jest w produktach leczniczych takich jak Oxytocin Grindeks (w dawkach 8,3 mikrogramów/ml i 16,7 mikrogramów/ml) oraz Oxytocin-Richter (5 IU/ml). Wpływ tej substancji na płodność, ciążę i laktację wymaga szczegółowej analizy i przekazania pacjentce odpowiednich informacji.¹²

Wpływ na ciążę

W przypadku oksytocyny nie przeprowadzono specyficznych badań reprodukcyjnych na zwierzętach, które oceniałyby wpływ tej substancji na rozwój płodu. Jednakże, opierając się na wieloletnim doświadczeniu klinicznym, strukturze chemicznej oraz właściwościach farmakologicznych oksytocyny, nie przewiduje się występowania zagrożenia wad rozwojowych u płodu, gdy substancja stosowana jest zgodnie z zatwierdzonymi wskazaniami medycznymi.³⁴

Należy zdecydowanie podkreślić, że oksytocyna jest przeciwwskazana w ciąży, z wyjątkiem ściśle określonych sytuacji klinicznych, takich jak:⁵

• Indukcja porodu
• Nasilenie akcji porodowej
• Postępowanie w związku ze spontanicznym poronieniem
• Postępowanie w związku z wywołanym poronieniem

⁶⁷

W pierwszym trymestrze ciąży, stosowanie oksytocyny jest dozwolone wyłącznie w związku z postępowaniem przy spontanicznym lub wywołanym poronieniu. W innych sytuacjach klinicznych, poza wymienionymi powyżej wskazaniami, oksytocyna nie powinna być stosowana podczas ciąży.⁸

Wpływ na laktację

W okresie laktacji, niewielkie ilości oksytocyny mogą przenikać do mleka matki. Istotną informacją, którą lekarz powinien przekazać pacjentce karmiącej piersią jest fakt, że obecność oksytocyny w mleku nie stanowi zagrożenia dla noworodka. Jest to spowodowane tym, że oksytocyna podana egzogennie, która dostaje się do przewodu pokarmowego dziecka, podlega szybkiej inaktywacji (rozkładowi) w przewodzie pokarmowym noworodka.⁹¹⁰

Z dostępnych danych klinicznych wynika, że oksytocyna zawarta w produktach leczniczych Oxytocin Grindeks i Oxytocin-Richter nie powoduje szkodliwych działań u noworodków karmionych piersią przez matki otrzymujące tę substancję. Dlatego oksytocyna może być stosowana u kobiet karmiących piersią bez konieczności przerywania karmienia.¹¹¹²

Wpływ na płodność

W dostępnych charakterystykach produktów leczniczych zawierających oksytocynę (Oxytocin Grindeks i Oxytocin-Richter) nie zawarto szczegółowych informacji dotyczących bezpośredniego wpływu oksytocyny na płodność kobiet lub mężczyzn. Brak jest również danych z badań przedklinicznych oceniających wpływ oksytocyny na zdolności reprodukcyjne.¹³¹⁴

Informacje, które lekarz powinien przekazać kobiecie w ciąży lub karmiącej piersią

Lekarz, przepisując oksytocynę kobiecie w ciąży lub karmiącej piersią, powinien przekazać następujące informacje:

1. Dla kobiet w ciąży:
   • Oksytocyna jest stosowana wyłącznie w określonych sytuacjach klinicznych, takich jak indukcja porodu, wzmocnienie akcji porodowej lub w związku z postępowaniem przy poronieniu
   • Substancja ta nie powinna być stosowana w ciąży poza wskazaniami medycznymi
   • Stosowanie zgodnie z zaleceniami lekarza nie zwiększa ryzyka wystąpienia wad wrodzonych u płodu
   • W pierwszym trymestrze ciąży oksytocyna może być stosowana wyłącznie w związku z poronieniem
2. Dla kobiet karmiących piersią:
   • Niewielkie ilości oksytocyny mogą przenikać do mleka matki
   • Oksytocyna zawarta w mleku nie stanowi zagrożenia dla dziecka karmionego piersią
   • Substancja ta ulega szybkiej inaktywacji w przewodzie pokarmowym noworodka
   • Nie ma konieczności przerywania karmienia piersią podczas terapii oksytocyną

¹⁵¹⁶