Właściwości farmakokinetyczne
Noradrenalina
Noradrenalina występuje w formie biologicznie aktywnego L-izomeru i charakteryzuje się specyficznymi właściwościami farmakokinetycznymi. Po podaniu dożylnym, preferowanej drodze aplikacji, osiąga stabilne stężenie w osoczu w ciągu 5–10 minut, a jej okres półtrwania wynosi około 1-2 minuty, co wynika z szybkiego metabolizmu i wychwytu komórkowego. Fizjologiczne stężenie noradrenaliny w osoczu u ludzi wynosi od 167 do 220 pg/ml (średnio 203 ±10 pg/ml). Substancja ta nie przenika łatwo przez barierę krew-mózg, co ogranicza jej bezpośredni wpływ na ośrodkowy układ nerwowy. Wchłanianie po podaniu doustnym i podskórnym jest słabe z powodu szybkiej inaktywacji w przewodzie pokarmowym i ograniczonej absorpcji.
Właściwości farmakokinetyczne noradrenaliny
Noradrenalina występuje w dwóch stereoizomerach, przy czym preparaty farmaceutyczne zawierają biologicznie aktywny L-izomer. Substancja ta charakteryzuje się specyficznymi właściwościami farmakokinetycznymi obejmującymi wchłanianie, dystrybucję, metabolizm oraz eliminację.1 2 3 4 5 6
Wchłanianie
Wchłanianie noradrenaliny zależy od drogi podania. Po podaniu doustnym substancja jest szybko inaktywowana w przewodzie pokarmowym, co prowadzi do bardzo słabego wchłaniania przez układ pokarmowy. Wchłanianie po podaniu podskórnym jest również słabe.7 8 9
Po podaniu dożylnym, które jest preferowaną drogą aplikacji, noradrenalina wywołuje szybką odpowiedź farmakologiczną. Stabilne stężenie w osoczu uzyskuje się w ciągu 5–10 minut od rozpoczęcia wlewu ciągłego. U ludzi fizjologiczne stężenie noradrenaliny w osoczu wynosi od 167 do 220 pg/ml (średnia wartość: 203 ±10 pg/ml).10
Okres półtrwania
Po podaniu dożylnym okres półtrwania noradrenaliny w osoczu jest bardzo krótki i wynosi około 1-2 minuty. Tak krótki czas wynika z szybkiego metabolizmu i wychwytu komórkowego.11 12 13
Dystrybucja
Noradrenalina jest szybko usuwana z osocza poprzez komórkowy wychwyt zwrotny i metabolizm. Istotną cechą tej substancji jest to, że nie przenika ona łatwo przez barierę krew-mózg, co wpływa na jej profil działania ograniczający bezpośredni wpływ na ośrodkowy układ nerwowy.14 15 16 17
Metabolizm
Metabolizm noradrenaliny odbywa się głównie na dwa sposoby:
- Metylacja przez katecholo-O-metylotransferazę (COMT)
- Deaminacja przez monoaminooksydazę (MAO)
18 19 20 21 22
W wyniku obu tych procesów metabolicznych powstaje kilka metabolitów. Metabolitem końcowym obu reakcji jest kwas 4-hydroksy-3-metoksymigdałowy (wcześniej znany jako kwas wanilinomigdałowy, VMA). Metabolitami pośrednimi są normetanefryna i kwas 3,4-dihydroksymigdałowy.23 24 25
Metabolizm noradrenaliny przebiega również alternatywnym szlakiem, gdzie następuje rozkład w kaskadzie reakcji utleniania i deaminacji do postaci 3,4-dihydroksyfenyloglikolu, który z kolei jest metylowany przez COMT do postaci 3-metoksy-4-hydroksyfenyloetylenoglikolu (MOPEG albo MHPG).26
W wątrobie noradrenalina ulega szybkiej inaktywacji do różnych metabolitów. Pierwszy etap rozkładu może być katalizowany przez jeden z enzymów monoaminooksydazy (MAO) albo przez katecholo-O-metylotransferazę (COMT). Następnie rozkład może przebiegać na kilka sposobów, a główne produkty końcowe są biologicznie nieaktywne i wydalane w moczu.27
Eliminacja
Noradrenalina jest wydalana głównie w postaci metabolitów sprzężonych z kwasem glukuronowym lub siarkowym w moczu. Do 16% podanej dożylnie dawki noradrenaliny jest wydalane w postaci niezmienionej z moczem wraz z metylowanymi i deaminowanymi metabolitami w postaci wolnej i sprzężonej.28 29 30 31
Część metabolitów noradrenaliny może również występować w formie glikolowej, która może być sprzężona z odpowiednimi siarczanami i glukuronidami.32
Metabolity noradrenaliny są wydalane z moczem głównie jako koniugaty siarczanowe i w mniejszym stopniu jako koniugaty glukuronidowe. Jedynie bardzo mała ilość noradrenaliny jest wydalana w postaci niezmienionej. Szybkość wydalania może być znacznie zwiększona u pacjentów z guzami chromochłonnymi.33
Modyfikacje farmakokinetyki
Interesujące jest to, że dodanie noradrenaliny do roztworu lidokainy (jak w preparacie Lignocainum 2% c. Noradrenalino 0,00125% WZF) ogranicza szybkość wchłaniania lidokainy z tkanek do krwioobiegu. Dzięki temu wydłuża się czas działania lidokainy oraz zmniejsza jej stężenie w surowicy, co pozwala na zastosowanie większej dawki tego środka znieczulającego.34
Farmakokinetyka w populacji pediatrycznej
Brak jest dostępnych danych z badań farmakokinetycznych noradrenaliny w populacji dzieci i młodzieży.35 36 37
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania