Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Mykafungina

Wpływ mykafunginy na płodność, ciążę i laktację

Mykafungina to substancja czynna przeciwgrzybicza należąca do grupy echinokandyn, dostępna w postaci proszku do sporządzania koncentratu lub roztworu do infuzji w dawkach 50 mg i 100 mg. Przy stosowaniu mykafunginy u pacjentek w wieku rozrodczym, kobiet planujących ciążę, będących w ciąży lub karmiących piersią, lekarze powinni dysponować szczegółową wiedzą na temat bezpieczeństwa tej substancji w odniesieniu do płodności, ciąży i laktacji.¹

Stosowanie w czasie ciąży

Aktualne dane kliniczne dotyczące stosowania mykafunginy u kobiet w ciąży są wysoce ograniczone. W dostępnych badaniach na zwierzętach wykazano, że mykafungina przenika przez barierę łożyska, co oznacza, że substancja ta może docierać do płodu. W tych samych badaniach obserwowano szkodliwy wpływ mykafunginy na reprodukcję.²

Pomimo przeprowadzonych badań przedklinicznych, potencjalne zagrożenie dla organizmu ludzkiego nadal pozostaje nieznane.³ Z tego powodu lekarz powinien poinformować pacjentkę, że:

• produktów leczniczych zawierających mykafunginę (Micafungin Accord, Micafungin Day Zero, Micafungin Sandoz, Micafungin Teva, Micafungin Viatris, Micafungin Zentiva) nie należy stosować w czasie ciąży
• stosowanie mykafunginy w okresie ciąży może być rozważane wyłącznie w sytuacjach, gdy jest to bezwzględnie konieczne⁴

⁵

Decyzja o włączeniu terapii mykafunginą u kobiety ciężarnej musi być więc podejmowana przez lekarza po dokładnej analizie stanu klinicznego pacjentki oraz ocenie stosunku korzyści do potencjalnego ryzyka dla rozwijającego się płodu.

Stosowanie podczas karmienia piersią

Obecnie brak jest danych klinicznych, które mogłyby potwierdzić lub wykluczyć przenikanie mykafunginy do mleka kobiecego.^{6 7} Warto jednak zwrócić uwagę, że w badaniach przeprowadzonych na zwierzętach stwierdzono, że mykafungina jest wydzielana z mlekiem matki.⁸

Mając na uwadze powyższe dane, lekarz powinien przekazać pacjentce następujące informacje:

• konieczna jest indywidualna ocena korzyści wynikających z karmienia piersią dla dziecka oraz korzyści z leczenia dla matki
• decyzja dotycząca kontynuacji lub przerwania karmienia piersią podczas leczenia mykafunginą powinna być podjęta po dokładnym rozważeniu obu aspektów
• podobnie, decyzja o kontynuacji lub przerwaniu leczenia mykafunginą u kobiety karmiącej piersią musi uwzględniać oba aspekty⁹

¹⁰

Wpływ na płodność

Lekarz powinien poinformować pacjentów, szczególnie mężczyzn, o potencjalnym wpływie mykafunginy na płodność. W badaniach przedklinicznych przeprowadzonych na zwierzętach zaobserwowano, że mykafungina wykazuje toksyczny wpływ na jądra.¹¹

Na podstawie dostępnych danych z badań przedklinicznych istnieje uzasadnione podejrzenie, że mykafungina może niekorzystnie wpływać na płodność u mężczyzn.¹² Dlatego pacjenci płci męskiej, którzy planują posiadanie potomstwa, powinni zostać poinformowani o tym potencjalnym ryzyku przez lekarza przed rozpoczęciem terapii lekami zawierającymi mykafunginę.

Brak jest aktualnie szczegółowych danych na temat ewentualnej odwracalności tego efektu po zakończeniu leczenia. Nie ma również informacji o wpływie mykafunginy na płodność kobiet, poza ogólnymi danymi o szkodliwym wpływie na reprodukcję obserwowanym w badaniach na zwierzętach.¹³

Podsumowanie informacji dla praktyki klinicznej

Stosowanie mykafunginy w populacji kobiet w wieku rozrodczym, szczególnie podczas ciąży i karmienia piersią, wymaga od lekarza szczególnej ostrożności i dokładnej oceny stosunku potencjalnych korzyści do ryzyka. Ze względu na ograniczone dane kliniczne w tym zakresie, decyzje terapeutyczne muszą być podejmowane indywidualnie dla każdej pacjentki, z uwzględnieniem:

• ciężkości stanu klinicznego pacjentki
• braku alternatywnych, bezpieczniejszych opcji terapeutycznych
• potencjalnego ryzyka dla rozwijającego się płodu (w przypadku ciąży)
• korzyści wynikających z karmienia piersią dla dziecka

Mężczyźni stosujący mykafunginę powinni być świadomi potencjalnego niekorzystnego wpływu tej substancji na płodność, co ma szczególne znaczenie dla pacjentów planujących posiadanie potomstwa w przyszłości.¹⁴