Właściwości farmakokinetyczne
Lewocetyryzyna

Lewocetyryzyna charakteryzuje się liniową farmakokinetyką niezależną od dawki i czasu, z niską zmiennością osobniczą. Po podaniu doustnym 5 mg u dorosłych osiąga maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) około 270 ng/ml po 0,9 godziny, a stan stacjonarny uzyskuje się po 2 dniach. U dzieci w wieku 6-11 lat Cmax jest wyższe (~450 ng/ml) i osiągane po 1,2 godziny, z krótszym okresem półtrwania (t1/2) i większym klirensem w przeliczeniu na masę ciała. Lewocetyryzyna wiąże się w 90% z białkami osocza, ma objętość dystrybucji około 0,4 l/kg, a metabolizm jest minimalny (<14% dawki), głównie przez CYP3A4 i inne izoformy CYP, co ogranicza potencjał interakcji lekowych. Okres półtrwania u dorosłych wynosi średnio 7,9 ± 1,9 godziny, z nieznacznymi różnicami między płciami (kobiety 7,08 ± 1,72 h, mężczyźni 8,62 ± 1,84 h).

Charakterystyka farmakokinetyki lewocetyryzyny

Lewocetyryzyna wykazuje farmakokinetykę liniową, niezależną od dawki i czasu, z małą zmiennością osobniczą. Profil farmakokinetyczny jest taki sam zarówno w przypadku podania samego enancjomeru, jak i w przypadku podania racemicznej cetyryzyny. Podczas procesów wchłaniania i eliminacji nie dochodzi do odwrócenia chiralności.1 2

Wchłanianie

Po podaniu doustnym lewocetyryzyna jest wchłaniana szybko i w znacznym stopniu. U dorosłych maksymalne stężenie w osoczu występuje około 0,9 godziny po podaniu. Stan stacjonarny jest osiągany po dwóch dniach stosowania.3 Stężenia maksymalne wynoszą zwykle 270 ng/ml po jednorazowym podaniu oraz 308 ng/ml po wielokrotnym podaniu dawki 5 mg.4

Stopień wchłaniania nie zależy od dawki ani od przyjmowania pokarmu, jednakże pokarm wpływa na wartość maksymalnego stężenia leku i opóźnia jego osiągnięcie.5 1

Dystrybucja

Brak jest dostępnych danych dotyczących dystrybucji tkankowej lewocetyryzyny u ludzi oraz jej przenikania przez barierę krew-mózg. W badaniach na szczurach i psach zaobserwowano, że największe stężenia leku występują w nerkach i wątrobie, natomiast najmniejsze w ośrodkowym układzie nerwowym.1 6

U ludzi lewocetyryzyna w 90% wiąże się z białkami osocza. Dystrybucja lewocetyryzyny jest ograniczona, ponieważ jej objętość dystrybucji wynosi 0,4 l/kg.7 8

Metabolizm

Lewocetyryzyna podlega metabolizmowi w niewielkim stopniu – u ludzi mniej niż 14% dawki jest metabolizowane. Z tego powodu różnice wynikające z polimorfizmu genetycznego czy jednoczesnego przyjmowania inhibitorów enzymatycznych można uznać za mało istotne klinicznie.2 4

Szlaki metaboliczne lewocetyryzyny obejmują:

Reakcje dealkilacji przebiegają głównie z udziałem cytochromu CYP 3A4, natomiast utlenianie pierścienia aromatycznego zachodzi przy udziale licznych i/lub niezidentyfikowanych izoform CYP.10

Lewocetyryzyna w stężeniach znacznie większych niż stężenia maksymalne występujące po podaniu dawki doustnej 5 mg nie wykazuje wpływu na aktywność izoenzymów CYP 1A2, 2C9, 2C19, 2D6, 2E1 i 3A4.11 Ze względu na słaby metabolizm oraz brak możliwości hamowania procesów metabolicznych, interakcje lewocetyryzyny z innymi substancjami są mało prawdopodobne.12

Eliminacja

Okres półtrwania w osoczu u osób dorosłych wynosi 7,9 ± 1,9 godziny.1 Średni pozorny całkowity klirens wynosi 0,63 ml/min/kg masy ciała.13

Lewocetyryzyna i jej metabolity są wydalane głównie przez nerki – średnio 85,4% dawki. Z kałem wydalane jest tylko 12,9% dawki.5 Proces wydalania zachodzi zarówno poprzez przesączanie kłębuszkowe, jak i aktywne wydzielanie kanalikowe.11

Farmakokinetyka w specjalnych grupach pacjentów

Zaburzenia czynności nerek

Pozorny klirens lewocetyryzyny z organizmu zależy od klirensu kreatyniny.1 Dlatego u pacjentów z umiarkowanymi i ciężkimi zaburzeniami czynności nerek zaleca się dostosowanie odstępów pomiędzy dawkami lewocetyryzyny w zależności od klirensu kreatyniny.2

U osób ze schyłkową niewydolnością nerek z bezmoczem całkowity klirens leku jest zmniejszony o około 80% w porównaniu z osobami zdrowymi.4 Ilość lewocetyryzyny usunięta w czasie standardowego czterogodzinnego zabiegu hemodializy wynosiła mniej niż 10%.<sup data-drug="Contrahist Allergy" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Ilość lewocetyryzyny usunięta w czasie standardowego czterogodzinnego zabiegu hemodializy wynosiła 5

Dzieci i młodzież

Farmakokinetykę lewocetyryzyny oceniano u dzieci w wieku od 6 do 11 lat, o masie ciała 20-40 kg, po podaniu pojedynczej dawki 5 mg. Wykazano, że wartości Cmax i AUC były około 2-krotnie większe niż u zdrowych dorosłych ochotników. Średnie stężenie maksymalne (Cmax) wynosiło 450 ng/ml i było osiągane średnio po 1,2 godziny.14

Po uwzględnieniu masy ciała całkowity klirens był o 30% większy, a okres półtrwania o 24% krótszy u dzieci niż u osób dorosłych.8

Badania farmakokinetyczne nie były prowadzone u dzieci w wieku poniżej 6 lat, jednakże retrospektywna analiza farmakokinetyczna populacyjna objęła 323 pacjentów (181 dzieci w wieku 1-5 lat, 18 dzieci w wieku 6-11 lat oraz 124 dorosłych w wieku 18-55 lat), którzy otrzymywali pojedyncze lub wielokrotne dawki lewocetyryzyny w zakresie od 1,25 mg do 30 mg.4 Analiza ta wykazała, że podanie dawki 1,25 mg raz na dobę dzieciom w wieku od 6 miesięcy do 5 lat pozwala uzyskać stężenia w osoczu podobne do tych, jakie występują u dorosłych otrzymujących dawkę 5 mg raz na dobę.9

Pacjenci w podeszłym wieku

Dane dotyczące farmakokinetyki u osób w podeszłym wieku są ograniczone. W badaniu, w którym podawano wielokrotnie doustnie lewocetyrzynę w dawce 30 mg raz na dobę przez 6 dni u 9 osób w wieku 65-74 lat, całkowity klirens był o około 33% mniejszy w porównaniu z młodszymi dorosłymi.10

Wykazano, że dyspozycja cetyryzyny (racematu) jest zależna bardziej od czynności nerek niż od wieku. Zależność ta dotyczy również lewocetyryzyny, ponieważ zarówno lewocetyryzyna, jak i cetyryzyna są wydalane głównie przez nerki.3 Dlatego u pacjentów w podeszłym wieku dawkę lewocetyryzyny należy dostosować do stanu czynności nerek.11

Płeć

W badaniu farmakokinetycznym przeprowadzonym u 77 pacjentów (40 mężczyzn, 37 kobiet) oceniano wpływ płci na właściwości farmakokinetyczne lewocetyryzyny. Stwierdzono, że okres półtrwania był nieznacznie krótszy u kobiet (7,08 ± 1,72 godziny) niż u mężczyzn (8,62 ± 1,84 godziny).13

Klirens po podaniu doustnym dawki dostosowanej do masy ciała u kobiet (0,67 ± 0,16 ml/min/kg mc.) okazał się być porównywalny z obserwowanym u mężczyzn (0,59 ± 0,12 ml/min/kg mc.).5 U kobiet i mężczyzn z prawidłową czynnością nerek stosuje się takie same dawki dobowe, z takimi samymi odstępami między kolejnymi dawkami.15

Rasa

Nie przeprowadzono badań oceniających wpływ rasy na farmakokinetykę lewocetyryzyny. Biorąc pod uwagę fakt, że lewocetyryzyna jest wydalana głównie przez nerki, a nie istnieją istotne różnice rasowe w klirensie kreatyniny, nie przewiduje się występowania różnic farmakokinetycznych lewocetyryzyny zależnych od rasy.8 Nie obserwowano związanych z rasą różnic w kinetyce cetyryzyny (racematu).13

Zaburzenia czynności wątroby

Farmakokinetyka lewocetyryzyny nie była badana u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby. Natomiast u pacjentów z przewlekłymi chorobami wątroby (wątrobowokomórkowa, cholestatyczna lub żółciowa marskość wątroby), którym podawano 10 lub 20 mg racemicznego związku cetyryzyny w pojedynczej dawce, stwierdzono wydłużenie okresu półtrwania o 50% oraz zmniejszenie klirensu o 40% w porównaniu z osobami zdrowymi.1 4

Zależności farmakokinetyczno-farmakodynamiczne

Wpływ lewocetyryzyny na reakcje skórne wywołane przez histaminę nie jest związany ze stężeniem leku w osoczu.1 5

Zestawienie parametrów farmakokinetycznych lewocetyryzyny

Parametr Wartość
Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) po dawce 5 mg 270 ng/ml (dawka pojedyncza)
308 ng/ml (dawkowanie wielokrotne)
Czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia (Tmax) 0,9 godziny
Okres półtrwania (t1/2) 7,9 ± 1,9 godziny (dorośli)
Krótszy u małych dzieci
Średni całkowity klirens 0,63 ml/min/kg mc.
Objętość dystrybucji 0,4 l/kg
Wiązanie z białkami osocza 90%
Metabolizm <14% dawki
Wydalanie z moczem 85,4% dawki
Wydalanie z kałem 12,9% dawki
Cmax u dzieci (6-11 lat) po dawce 5 mg 450 ng/ml
Tmax u dzieci (6-11 lat) 1,2 godziny
t1/2 u kobiet 7,08 ± 1,72 godziny
t1/2 u mężczyzn 8,62 ± 1,84 godziny
Klirens u kobiet 0,67 ± 0,16 ml/min/kg mc.
Klirens u mężczyzn 0,59 ± 0,12 ml/min/kg mc.
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl