Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Kwas deoksycholowy

Przedkliniczne badania bezpieczeństwa kwasu deoksycholowego, substancji czynnej w produkcie Belkyra (roztwór do wstrzykiwań 10 mg/ml), nie wykazały istotnych zagrożeń dla zdrowia ludzkiego. Badania toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności (obejmujące testy in vitro: test bakteryjny mutacji powrotnych, test aberracji chromosomalnych oraz test mikrojądrowy in vivo) oraz toksyczności rozwojowej nie potwierdziły działania rakotwórczego ani genotoksycznego. W badaniach długoterminowych na szczurach i psach, gdzie dawki przekraczały maksymalną planowaną dawkę kliniczną (u szczurów 2,5-12,5-krotnie, u psów 2-3-krotnie), nie zaobserwowano miejscowych ani ogólnoustrojowych reakcji przednowotworowych. Schemat podawania w badaniach był intensywniejszy niż kliniczny, obejmując do 13 dawek u szczurów i 20 dawek u psów, podawanych dwa razy w miesiącu, w porównaniu do maksymalnie 6 comiesięcznych zabiegów u ludzi.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania kwasu deoksycholowego

Kwas deoksycholowy, substancja czynna zawarta w produkcie leczniczym Belkyra (roztwór do wstrzykiwań 10 mg/ml), został poddany szeregowi badań przedklinicznych mających na celu ocenę jego bezpieczeństwa. Konwencjonalne badania farmakologiczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania, badania toksyczności po podaniu wielokrotnym, genotoksyczności oraz toksyczności w stosunku do układu rozrodczego i rozwoju nie wykazały szczególnego zagrożenia dla człowieka.1

Badania dotyczące potencjału rakotwórczego

W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym kwasu deoksycholowego przeprowadzonych na modelach zwierzęcych nie wykazano miejscowych ani ogólnoustrojowych reakcji przednowotworowych. Szczególnie wartościowe były długoterminowe badania trwające do 6 miesięcy u szczurów oraz do 9 miesięcy u psów, w których produkt Belkyra podawano podskórnie. W tych badaniach przekroczono maksymalną planowaną dawkę kliniczną:2

  • U szczurów – 2,5 do 12,5-krotnie (w przeliczeniu na mg/na miejsce wstrzyknięcia)
  • U psów – dwukrotnie do trzykrotnie (na podstawie zmierzonej ekspozycji ogólnoustrojowej)

3

Należy podkreślić, że schemat podawania w badaniach przedklinicznych był znacznie bardziej intensywny niż zalecany schemat kliniczny. W przeciwieństwie do maksymalnego zalecanego klinicznego schematu comiesięcznych wstrzykiwań obejmującego 6 zabiegów, preparat Belkyra podawano dwa razy w miesiącu, co doprowadziło do podania łącznie 13 dawek u szczurów i 20 dawek u psów.4

Warto zaznaczyć, że nie prowadzono dedykowanych badań klinicznych dotyczących działania rakotwórczego produktu leczniczego Belkyra.5

Potencjał genotoksyczny kwasu deoksycholowego

Badania genotoksyczności przeprowadzone dla kwasu deoksycholowego zawartego w produkcie Belkyra obejmowały standardowy panel testów in vitro oraz in vivo. We wszystkich przeprowadzonych testach uzyskano wynik ujemny, co wskazuje na brak potencjału genotoksycznego tej substancji.6

Panel badań genotoksyczności obejmował:

  • Badania in vitro:
    • Test bakteryjny poziomu mutacji powrotnych
    • Test aberracji chromosomalnych
  • Badanie in vivo:
    • Test mikrojądrowy

7

Toksyczne działanie na rozwój płodu

W badaniach toksyczności kwasu deoksycholowego w stosunku do zarodka i płodu przeprowadzonych na modelach króliczych zaobserwowano brak pośredniego płata płuca. Zjawisko to występowało z różną częstotliwością w zależności od podawanej dawki:8

Dawka kwasu deoksycholowego Obserwacje
30 mg/kg mc. Znacznie częstsze występowanie braku pośredniego płata płuca
10 mg/kg mc. (najmniejsza badana dawka) Występowanie braku pośredniego płata płuca, ale z mniejszą częstotliwością

Istotnym jest fakt, że dawka 10 mg/kg masy ciała była związana z występowaniem miejscowego działania toksycznego na matkę. Znaczenie kliniczne tych wyników nie zostało jednoznacznie określone, co oznacza, że nie można jednoznacznie ocenić potencjalnego ryzyka dla ludzi na podstawie tych danych.9

Ogólna ocena bezpieczeństwa przedklinicznego

Dane przedkliniczne dotyczące kwasu deoksycholowego (Belkyra, 10 mg/ml) wskazują na zadowalający profil bezpieczeństwa tej substancji. W przeprowadzonych badaniach nie stwierdzono istotnych zagrożeń związanych z potencjalnym działaniem rakotwórczym czy genotoksycznym. Jedynym sygnałem wymagającym uwagi była obserwacja dotycząca rozwoju płuc u płodów królików, jednak znaczenie kliniczne tego zjawiska pozostaje niejasne. Całościowa ocena danych przedklinicznych pozwala na stosowanie kwasu deoksycholowego w warunkach klinicznych zgodnie z zatwierdzonymi wskazaniami.10

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl