Wskazania do stosowania
Fosfomycyna

Wskazania do stosowania fosfomycyny: Kiedy i w jakich warunkach polecić pacjentowi stosowanie tej substancji?

Fosfomycyna jest substancją czynną o działaniu przeciwbakteryjnym, dostępną w Polsce w formie granulatu lub proszku do sporządzania roztworu doustnego. Występuje w postaci fosfomycyny z trometamolem w saszetkach zawierających dawkę 3 g fosfomycyny (co odpowiada około 5,631 g fosfomycyny z trometamolem) lub 2 g fosfomycyny (co odpowiada 3,754 g fosfomycyny z trometamolem).¹²

Leczenie ostrego niepowikłanego zapalenia pęcherza moczowego

Głównym wskazaniem do stosowania fosfomycyny jest ostre niepowikłane zapalenie pęcherza moczowego u kobiet i dziewcząt. Jest to jedno z najczęstszych wskazań wymieniane w charakterystykach produktów leczniczych zawierających fosfomycynę, takich jak Afastural, Fosfacin, Fosfomycin Sandoz, Fosfomycin US Pharmacia, Monural oraz Symural.³⁴⁵⁶⁷⁸

Ostre niepowikłane zapalenie pęcherza moczowego charakteryzuje się objawami dyzurycznymi (bolesne oddawanie moczu), częstomoczem, nagłym parciem na mocz oraz czasem bólem nadłonowym bez gorączki i współistniejących chorób układu moczowego. Fosfomycyna w tym wskazaniu podawana jest zazwyczaj jednorazowo w dawce 3 g, co stanowi istotną zaletę terapeutyczną poprawiającą współpracę pacjenta.⁹¹⁰

Profilaktyka antybiotykowa przy biopsji gruczołu krokowego

Niektóre produkty zawierające fosfomycynę (Afastural, Fosfacin, Fosfomycin US Pharmacia) mają również wskazanie w ramach okołooperacyjnej antybiotykoterapii profilaktycznej w przypadku biopsji przezodbytniczej gruczołu krokowego u dorosłych mężczyzn.¹¹¹²¹³

Zastosowanie fosfomycyny w tym wskazaniu ma na celu zmniejszenie ryzyka zakażeń wywołanych przez drobnoustroje wprowadzone do układu moczowego podczas zabiegu biopsji prostaty. Profilaktyczne podanie antybiotyku pozwala na zredukowanie częstości powikłań infekcyjnych po biopsji, takich jak bakteriemia, bakteriuria, zapalenie gruczołu krokowego, czy urosepsa.¹⁴¹⁵

Dodatkowe wskazania

Produkt Monural posiada szerszy zakres wskazań w porównaniu do innych preparatów zawierających fosfomycynę. Oprócz leczenia ostrego niepowikłanego bakteryjnego zapalenia pęcherza moczowego, wskazania obejmują również:¹⁶

• Obfity bezobjawowy bakteriomocz – stan, w którym w moczu pacjenta bez objawów klinicznych zakażenia stwierdza się istotną liczbę bakterii¹⁷
• Zapobieganie zakażeniom dróg moczowych związanym z zabiegami chirurgicznymi i przezcewkowymi zabiegami diagnostycznymi – profilaktyka antybiotykowa przed interwencjami urologicznymi, które mogą stanowić ryzyko wprowadzenia drobnoustrojów do układu moczowego¹⁸

Uwzględnianie wytycznych klinicznych

We wszystkich charakterystykach produktów leczniczych zawierających fosfomycynę podkreśla się konieczność uwzględniania oficjalnych wytycznych dotyczących właściwego stosowania produktów przeciwbakteryjnych. Jest to istotny element racjonalnej antybiotykoterapii, mający na celu ograniczenie narastania oporności bakterii.^1920212223

Podsumowanie wskazań do stosowania fosfomycyny

Fosfomycyna jest antybiotykiem o wąskim spektrum zastosowań klinicznych, ukierunkowanych głównie na leczenie i profilaktykę zakażeń układu moczowego. Jej główne wskazania obejmują:

• Leczenie ostrego niepowikłanego zapalenia pęcherza moczowego u kobiet i dziewcząt
• Profilaktykę antybiotykową w przypadku biopsji przezodbytniczej gruczołu krokowego u dorosłych mężczyzn
• Leczenie obfitego bezobjawowego bakteriomoczu (Monural)
• Profilaktykę zakażeń dróg moczowych związanych z zabiegami chirurgicznymi i przezcewkowymi zabiegami diagnostycznymi (Monural)

²⁴²⁵²⁶

Przy zalecaniu fosfomycyny pacjentom należy zwrócić uwagę na dopasowanie produktu leczniczego do specyficznego wskazania, gdyż nie wszystkie preparaty mają taki sam zakres wskazań. Wybór fosfomycyny powinien być podyktowany aktualną wiedzą medyczną, wzorcami oporności lokalnej oraz oficjalnymi wytycznymi dotyczącymi racjonalnej antybiotykoterapii.²⁷²⁸