Interakcje
Cylastatyna

Cylastatyna, stosowana w połączeniu z imipenemem, hamuje dehydropeptydazę-I w nerkach, co zapobiega rozkładowi imipenemu i zwiększa jego stężenie w układzie moczowym. Kluczowe interakcje farmakologiczne obejmują: z gancyklowirem – zwiększone ryzyko uogólnionych napadów drgawkowych (wysoki poziom istotności, zalecane unikanie jednoczesnego stosowania); z kwasem walproinowym i walproinianem sodu – farmakokinetyczne zmniejszenie stężenia kwasu walproinowego poniżej zakresu terapeutycznego, co grozi niedostatecznym opanowaniem napadów padaczkowych (wysoki poziom istotności, przeciwwskazane łączne stosowanie); z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi, np. warfaryną – nasilenie działania przeciwzakrzepowego i ryzyko krwawień (średni poziom istotności, konieczne częste monitorowanie INR). Ponadto, probenecyd powoduje farmakokinetyczne zwiększenie stężenia i wydłużenie okresu półtrwania imipenemu i cylastatyny, przy zmniejszeniu wydalania nerkowego imipenemu do około 60% dawki, co wymaga monitorowania u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek.

Interakcje substancji z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Cylastatyna to substancja stosowana w połączeniu z imipenemem w celu hamowania aktywności dehydropeptydazy-I w nerkach, co zapobiega rozkładowi imipenemu i zwiększa jego stężenie w układzie moczowym. W kontekście interakcji lekowych, preparaty zawierające cylastatynę z imipenemem wykazują szereg istotnych oddziaływań z innymi substancjami, które wymagają uwagi podczas terapii.1

Interakcje z lekami przeciwwirusowymi

Jednymi z najpoważniejszych interakcji obserwowanych przy stosowaniu cylastatyny z imipenemem są te związane z lekami przeciwwirusowymi. Podczas jednoczesnego stosowania imipenemu z cylastatyną i gancyklowiru zgłaszano przypadki występowania uogólnionych napadów drgawkowych. Ze względu na to ryzyko, równoczesne podawanie tych produktów leczniczych nie jest zalecane, chyba że potencjalne korzyści terapeutyczne przewyższają możliwe zagrożenia dla pacjenta.2 3

Interakcje z lekami przeciwpadaczkowymi

Szczególnie istotna klinicznie jest interakcja cylastatyny z imipenemem z lekami przeciwpadaczkowymi, zwłaszcza z kwasem walproinowym i jego pochodnymi. Zgłaszano przypadki zmniejszenia stężenia kwasu walproinowego, nawet poniżej zakresu wartości terapeutycznych, podczas jednoczesnego stosowania z lekami z grupy karbapenemów (do której należy imipenem). Obniżone stężenie kwasu walproinowego może prowadzić do niedostatecznego opanowania napadów padaczkowych, co stanowi poważne zagrożenie dla pacjentów z epilepsją.4

Z tego względu nie zaleca się jednoczesnego stosowania imipenemu z cylastatyną oraz kwasu walproinowego lub walproinianu sodu. W takich przypadkach należy rozważyć zastosowanie alternatywnych leków przeciwbakteryjnych lub przeciwdrgawkowych.5

Interakcje z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi

Stosowanie cylastatyny z imipenemem jednocześnie z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi, takimi jak warfaryna, może prowadzić do nasilenia działania przeciwzakrzepowego tych ostatnich. Istnieje wiele doniesień dotyczących nasilania się działania przeciwzakrzepowego doustnych antykoagulantów u pacjentów przyjmujących jednocześnie antybiotyki, w tym preparaty zawierające imipenem z cylastatyną.6

Ryzyko nasilenia działania przeciwzakrzepowego może zależeć od różnych czynników, takich jak rodzaj zakażenia, wiek i ogólny stan pacjenta. Z tego powodu trudno jest jednoznacznie określić, w jakim stopniu podanie preparatów zawierających cylastatynę z imipenemem przyczyni się do wzrostu wartości wskaźnika INR (międzynarodowy współczynnik znormalizowany). Zaleca się zatem częste monitorowanie wartości INR zarówno w trakcie jednoczesnego stosowania tych leków, jak i bezpośrednio po zakończeniu terapii antybiotykowej.7 8

Interakcje z probenecydem

Jednoczesne podawanie cylastatyny z imipenemem i probenecydu prowadzi do farmakodynamicznych zmian obu składników aktywnych. Obserwuje się wówczas niewielkie zwiększenie stężenia i wydłużenie okresu półtrwania imipenemu w osoczu. Co istotne, wydalanie z moczem aktywnej (niezmetabolizowanej) postaci imipenemu zmniejsza się do około 60% podanej dawki.9

W przypadku samej cylastatyny, jednoczesne stosowanie z probenecydem prowadzi do dwukrotnego zwiększenia jej stężenia w osoczu oraz wydłużenia okresu półtrwania. Mimo tych zmian farmakokinetycznych, ilość cylastatyny wydalana z moczem pozostaje niezmieniona.10 11

Interakcje z alkoholem

Nie odnaleziono w dostępnych danych źródłowych specyficznych informacji dotyczących interakcji cylastatyny z alkoholem. Jednakże, mając na uwadze, że cylastatyna jest stosowana w połączeniu z imipenemem, który jako antybiotyk może powodować różne działania niepożądane, zaleca się ostrożność i unikanie spożywania alkoholu podczas terapii tym lekiem. Alkohol może nasilać niektóre działania niepożądane leków przeciwbakteryjnych oraz wpływać na ogólny stan pacjenta podczas infekcji.

W literaturze medycznej brak jest bezpośrednich dowodów na interakcje farmakokinetyczne lub farmakodynamiczne między cylastatyną a alkoholem, jednak ze względów bezpieczeństwa należy zachować ostrożność, szczególnie u pacjentów z chorobami wątroby i nerek.

Stan obecny wiedzy dotyczącej interakcji

Należy podkreślić, że badania interakcji z preparatami zawierającymi cylastatynę przeprowadzono głównie u pacjentów dorosłych. Dane dotyczące populacji pediatrycznej są ograniczone, co należy uwzględnić podczas leczenia dzieci i młodzieży.12 13

Tabela interakcji cylastatyny z innymi produktami leczniczymi

Produkt leczniczy/Substancja Rodzaj interakcji Opis interakcji Poziom istotności Zalecenia kliniczne
Gancyklowir Farmakodynamiczna Zwiększone ryzyko wystąpienia uogólnionych napadów drgawkowych Wysoki Nie zaleca się jednoczesnego stosowania, chyba że korzyści przewyższają ryzyko; konieczne ścisłe monitorowanie neurologiczne
Kwas walproinowy / Walproinian sodu Farmakokinetyczna Zmniejszenie stężenia kwasu walproinowego w surowicy poniżej zakresu terapeutycznego, ryzyko niedostatecznego opanowania napadów padaczkowych Wysoki Nie zaleca się jednoczesnego stosowania; należy rozważyć alternatywne leki przeciwbakteryjne lub przeciwdrgawkowe
Warfaryna i inne doustne leki przeciwzakrzepowe Farmakodynamiczna Zwiększenie działania przeciwzakrzepowego, zwiększone ryzyko krwawień Średni Częste monitorowanie INR podczas leczenia i po jego zakończeniu; możliwa konieczność dostosowania dawki antykoagulantu
Probenecyd Farmakokinetyczna Zwiększenie stężenia i wydłużenie okresu półtrwania imipenemu w osoczu; zmniejszenie wydalania nerkowego imipenemu; dwukrotne zwiększenie stężenia i okresu półtrwania cylastatyny Niski do średniego Zwykle nie wymaga modyfikacji dawkowania, ale konieczne monitorowanie w przypadku zaburzeń czynności nerek
Alkohol Potencjalna Brak specyficznych danych; możliwe nasilenie działań niepożądanych Nieokreślony Zalecana ostrożność i unikanie spożywania alkoholu podczas terapii
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl