Wskazania do stosowania
Cylastatyna

Cylastatyna jest inhibitorem dehydropeptydazy-1 (DHP-1), enzymu odpowiedzialnego za nerkową degradację imipenemu, co skutkuje zwiększeniem stężenia i wydłużeniem okresu półtrwania imipenemu w organizmie. Cylastatyna nie wykazuje aktywności przeciwbakteryjnej, lecz jej obecność w preparatach złożonych (stosunek 1:1, np. 500 mg imipenemu + 500 mg cylastatyny) umożliwia skuteczne leczenie szerokiego spektrum zakażeń, w tym powikłanych zakażeń jamy brzusznej, ciężkiego zapalenia płuc (w tym szpitalnego i związanego z respiratorem), zakażeń śródporodowych i poporodowych, powikłanych zakażeń układu moczowego oraz skóry i tkanek miękkich. Preparaty te są wskazane u dorosłych i dzieci powyżej 1 roku życia, z wyłączeniem niemowląt poniżej 1 roku ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.

Wskazania do stosowania cylastatyny

Cylastatyna jest składnikiem złożonych produktów leczniczych, występując zawsze w połączeniu z imipenemem. Stanowi inhibitor dehydropeptydazy-1 (DHP-1), enzymu zlokalizowanego w komórkach kanalików nerkowych, który metabolizuje imipenem. Cylastatyna nie posiada aktywności przeciwbakteryjnej, a jej rola polega wyłącznie na blokowaniu degradacji imipenemu w nerkach, co zwiększa stężenie tego antybiotyku w układzie moczowym i wydłuża jego okres półtrwania. W związku z tym wskazania do stosowania cylastatyny są tożsame ze wskazaniami do stosowania preparatów złożonych zawierających imipenem z cylastatyną.1 2 3 4

Wskazania kliniczne dla terapii produktami zawierającymi cylastatynę

Produkty lecznicze zawierające cylastatynę w połączeniu z imipenemem (Imipenem + Cilastatin AptaPharma, Imipenem + Cylastatyna ELC, Imipenem + Cylastatyna Ranbaxy, Imipenem/Cilastatin Kabi) są wskazane do stosowania w leczeniu następujących zakażeń u osób dorosłych oraz dzieci w wieku 1 roku i starszych:1 2 3 4

1 2 3 4

Szczególne populacje pacjentów i sytuacje kliniczne

Preparaty zawierające cylastatynę w połączeniu z imipenemem znajdują zastosowanie również w następujących szczególnych sytuacjach klinicznych:1 2 3 4

  • Pacjenci z neutropenią i gorączką – u pacjentów ze znacząco obniżoną liczbą neutrofilów, u których wystąpiła gorączka prawdopodobnie wywołana zakażeniem bakteryjnym, produkty zawierające cylastatynę i imipenem stanowią ważną opcję terapeutyczną. Są to często pacjenci onkologiczni po chemioterapii lub pacjenci z zaburzeniami hematologicznymi.
  • Bakteriemia – leczenie pacjentów z bakteriemią, która przebiega w powiązaniu z zakażeniami wymienionymi powyżej lub gdy istnieje podejrzenie, że przebiega w powiązaniu z tymi zakażeniami. Bakteriemia oznacza obecność bakterii we krwi, co stanowi poważny stan kliniczny wymagający szybkiego wdrożenia skutecznej antybiotykoterapii.

1 2 3 4

Właściwe populacje pacjentów

Produkty lecznicze zawierające cylastatynę w połączeniu z imipenemem są wskazane do stosowania zarówno u pacjentów dorosłych, jak i u dzieci w wieku od 1 roku życia. Zastosowanie tych produktów u dzieci poniżej 1 roku życia nie jest zalecane ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności w tej grupie wiekowej.1 2 3 4

Uwzględnienie oficjalnych wytycznych

Przy stosowaniu produktów zawierających cylastatynę w połączeniu z imipenemem należy uwzględniać oficjalne wytyczne dotyczące prawidłowego stosowania leków przeciwbakteryjnych. Obejmuje to wytyczne dotyczące antybiotykoterapii empirycznej i celowanej, strategie zapobiegania rozwojowi oporności bakterii oraz zasady racjonalnej antybiotykoterapii.1 2 3 4

Mechanizm działania cylastatyny w kontekście wskazań terapeutycznych

Cylastatyna jest selektywnym inhibitorem enzymu dehydropeptydazy-1 (DHP-1) występującego w nerkach, który odpowiada za rozpad imipenemu. Sama cylastatyna nie wykazuje aktywności przeciwbakteryjnej. Jej rola polega na blokadzie nerkowej degradacji imipenemu, co prowadzi do zwiększenia stężenia tego karbapenemu w układzie moczowym oraz utrzymania efektywnego stężenia terapeutycznego w organizmie. Jest to szczególnie istotne w leczeniu zakażeń układu moczowego, gdzie wysokie stężenie aktywnego antybiotyku w drogach moczowych ma kluczowe znaczenie terapeutyczne.

Dzięki połączeniu obu substancji w jednym preparacie (w stosunku 1:1), uzyskuje się:1 2 3 4

  • Zwiększoną skuteczność terapeutyczną imipenemu
  • Wydłużenie okresu półtrwania imipenemu w organizmie
  • Poprawę parametrów farmakokinetycznych
  • Lepszą penetrację do miejsc zakażenia
  • Wyższe stężenie aktywnej substancji przeciwbakteryjnej w drogach moczowych

Dodatkowe sytuacje kliniczne i rozważania

Ze względu na szeroki zakres działania preparatów zawierających cylastatynę i imipenem, substancje te znajdują zastosowanie w empirycznej terapii ciężkich zakażeń, zwłaszcza u pacjentów hospitalizowanych. Są szczególnie przydatne w przypadkach:

Dawkowanie w zależności od wskazań

W dostępnych na rynku preparatach cylastatyna występuje zawsze w równomolowym stosunku do imipenemu, najczęściej w dawce 500 mg cylastatyny z 500 mg imipenemu. Po rekonstytucji produkty te dostarczają roztworu zawierającego 5 mg/ml imipenemu i 5 mg/ml cylastatyny, co zapewnia optymalne stężenia obu składników do skutecznej terapii.2 3

Produkt leczniczy Zawartość substancji czynnych Stężenie po rekonstytucji Postać farmaceutyczna
Imipenem + Cilastatin AptaPharma 500 mg imipenemu + 500 mg cylastatyny Nie określono Proszek do sporządzania roztworu do infuzji
Imipenem + Cylastatyna ELC 250 mg + 250 mg lub 500 mg + 500 mg 2,5 mg/ml + 2,5 mg/ml lub 5 mg/ml + 5 mg/ml Proszek do sporządzania roztworu do infuzji
Imipenem + Cylastatyna Ranbaxy 500 mg + 500 mg 5 mg/ml + 5 mg/ml Proszek do sporządzania roztworu do infuzji
Imipenem/Cilastatin Kabi 500 mg + 500 mg Nie określono Proszek do sporządzania roztworu do infuzji

Profil pacjenta a wybór terapii

Przy podejmowaniu decyzji o zastosowaniu terapii produktami zawierającymi cylastatynę i imipenem należy uwzględnić:

  • Ciężkość zakażenia i stan kliniczny pacjenta
  • Lokalizację zakażenia i rodzaj patogenu (jeśli jest znany)
  • Wcześniejszą ekspozycję na antybiotyki
  • Ryzyko zakażenia wielolekoopornego
  • Funkcję nerek pacjenta (ze względu na główną drogę eliminacji leku)
  • Wiek pacjenta (zastosowanie u dzieci ≥1 roku)

Racjonalne podejście terapeutyczne

Stosując preparaty zawierające cylastatynę i imipenem należy przestrzegać zasad racjonalnej antybiotykoterapii, co podkreślają charakterystyki wszystkich omawianych produktów leczniczych.1 2 3 4 Obejmuje to:

  • Identyfikację czynnika etiologicznego (gdy możliwe) przed rozpoczęciem terapii
  • Wykonanie badań mikrobiologicznych, w tym oceny lekowrażliwości
  • Przejście z terapii empirycznej na celowaną po uzyskaniu wyników badań
  • Stosowanie odpowiednich dawek i właściwego czasu trwania leczenia
  • Monitorowanie skuteczności terapii i dostosowywanie leczenia w razie potrzeby
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl