Właściwości farmakokinetyczne
Ursopol 300 mg

Kwas ursodeoksycholowy, będący substancją czynną preparatu Ursopol (dawki 150 mg i 300 mg), charakteryzuje się wysoką biodostępnością po podaniu doustnym, wynoszącą około 60-80%. Wchłanianie zachodzi głównie w jelicie czczym i górnym odcinku jelita krętego poprzez transport bierny, natomiast w dalszym odcinku jelita krętego dominuje transport czynny. Po absorpcji kwas podlega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu, gdzie około 60% ulega efektowi pierwszego przejścia, głównie poprzez sprzęganie z glicyną i tauryną, a powstałe koniugaty są wydzielane do żółci. Kwas ursodeoksycholowy uczestniczy w krążeniu wątrobowo-jelitowym, co przedłuża jego działanie terapeutyczne i wpływa na farmakokinetykę leku.

Właściwości farmakokinetyczne kwasu ursodeoksycholowego

Kwas ursodeoksycholowy, jako fizjologiczny składnik żółci, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym obejmującym procesy wchłaniania, metabolizmu i eliminacji. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis właściwości farmakokinetycznych tego związku, który jest substancją czynną produktu leczniczego Ursopol dostępnego w dawkach 150 mg i 300 mg w postaci kapsułek twardych.1

Procesy wchłaniania

Po podaniu doustnym kwas ursodeoksycholowy jest szybko absorbowany z przewodu pokarmowego. Wchłanianie zachodzi głównie w jelicie czczym oraz górnym odcinku jelita krętego poprzez mechanizm transportu biernego. W dalszym odcinku jelita krętego absorpcja odbywa się za pomocą transportu czynnego. Efektywność wchłaniania jest wysoka – około 60-80% podanej dawki ulega absorpcji do krwiobiegu.2

Metabolizm wątrobowy

Po wchłonięciu, kwas ursodeoksycholowy podlega intensywnym procesom metabolicznym, głównie w wątrobie. W pierwszym etapie metabolizmu wątrobowego zachodzi sprzęganie z aminokwasami – glicyną i tauryną. Powstałe koniugaty są następnie wydzielane do żółci. Należy podkreślić, że około 60% wchłoniętego kwasu ursodeoksycholowego ulega metabolizmowi już podczas pierwszego przejścia przez wątrobę (efekt pierwszego przejścia).3

Metabolizm jelitowy

Część kwasu ursodeoksycholowego, która dociera do jelita grubego, podlega przemianom pod wpływem mikroflory jelitowej. Bakterie bytujące w jelicie metabolizują kwas ursodeoksycholowy głównie do dwóch metabolitów: kwasu 7-ketolitocholowego oraz kwasu litocholowego. Ten drugi związek wykazuje właściwości hepatotoksyczne i może powodować uszkodzenie miąższu wątroby u wielu gatunków zwierząt.4

Eliminacja i mechanizmy detoksykacji

W organizmie człowieka istnieją efektywne mechanizmy chroniące przed potencjalnie toksycznym działaniem kwasu litocholowego. Metabolit ten wchłania się z przewodu pokarmowego jedynie w bardzo ograniczonym stopniu. Niewielka ilość, która ulega absorpcji, podlega detoksykacji w wątrobie poprzez proces sprzęgania z kwasem siarkowym. Powstały koniugat jest następnie wydzielany do żółci i ostatecznie wydalany z organizmu wraz z kałem.5

Krążenie wątrobowo-jelitowe

Kwas ursodeoksycholowy, podobnie jak inne kwasy żółciowe, podlega krążeniu wątrobowo-jelitowemu. Po wydzieleniu do żółci i uwolnieniu do dwunastnicy, część niezmetabolizowanego kwasu ursodeoksycholowego oraz jego koniugaty z glicyną i tauryną mogą być ponownie wchłaniane w jelicie i transportowane do wątroby, gdzie ponownie podlegają procesom metabolicznym i wydzielaniu do żółci. Ten cykl może powtarzać się wielokrotnie, co wpływa na biodostępność leku i przedłuża jego działanie terapeutyczne.6

Charakterystyka procesów farmakokinetycznych

Proces farmakokinetyczny Charakterystyka Uwagi dodatkowe
Wchłanianie Szybkie, 60-80% podanej dawki Transport bierny (jelito czcze, górny odcinek jelita krętego) i transport czynny (dalszy odcinek jelita krętego)
Metabolizm wątrobowy Sprzęganie z glicyną i tauryną Efekt pierwszego przejścia ok. 60%
Metabolizm jelitowy Przekształcanie przez bakterie jelitowe Powstawanie kwasu 7-ketolitocholowego i kwasu litocholowego
Detoksykacja Sprzęganie kwasu litocholowego z kwasem siarkowym Mechanizm ochronny przed hepatotoksycznością
Eliminacja Wydzielanie do żółci i wydalanie z kałem Efektywne usuwanie metabolitów z organizmu

Przedstawione właściwości farmakokinetyczne kwasu ursodeoksycholowego mają istotne znaczenie kliniczne przy stosowaniu produktu leczniczego Ursopol. Dobra biodostępność po podaniu doustnym oraz skuteczne mechanizmy detoksykacji zapewniają efektywność terapeutyczną przy jednoczesnym ograniczeniu potencjalnych działań niepożądanych.7

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl