Przeciwwskazania stosowania leku Tramadol Krka. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Tramadol Krka, dostępny w trzech dawkach (100 mg, 150 mg oraz 200 mg) w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, posiada ściśle określone przeciwwskazania, których przestrzeganie jest niezbędne dla bezpieczeństwa pacjentów. Należy dokładnie przeanalizować indywidualną sytuację kliniczną każdego pacjenta przed przepisaniem tego produktu leczniczego.^{1}

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Produktu leczniczego Tramadol Krka nie należy przepisywać pacjentom z rozpoznaną nadwrażliwością na tramadolu chlorowodorek (substancję czynną) lub na którąkolwiek z substancji pomocniczych zawartych w preparacie. Warto zwrócić uwagę, że tabletki zawierają niewielkie ilości laktozy (2,38 mg w tabletce 100 mg, 2,37 mg w tabletce 150 mg i 2,34 mg w tabletce 200 mg), co może być istotne u pacjentów z nietolerancją tego cukru.^{2}

Ostre zatrucia substancjami działającymi na OUN

Stosowanie Tramadolu Krka jest bezwzględnie przeciwwskazane w przypadkach ostrego zatrucia różnymi substancjami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy, takimi jak:

• alkohol – ze względu na nasilenie działania depresyjnego na ośrodek oddechowy i potencjalne interakcje
• leki nasenne – ryzyko nadmiernej sedacji i depresji oddechowej
• leki przeciwbólowe – możliwość kumulacji działań niepożądanych
• opioidy – zwiększone ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym depresji oddechowej
• inne produkty lecznicze psychotropowe – ryzyko złożonych interakcji farmakodynamicznych

W każdym z powyższych przypadków jednoczesne zastosowanie tramadolu może prowadzić do zagrażającego życiu nasilenia toksyczności i efektów depresyjnych na ośrodkowy układ nerwowy.^{3}

Jednoczesne przyjmowanie inhibitorów MAO

Tramadol Krka jest przeciwwskazany u pacjentów, którzy aktualnie przyjmują inhibitory monoaminooksydazy (MAO) lub stosowali je w ciągu ostatnich 14 dni przed planowanym rozpoczęciem terapii tramadolem. Jednoczesne stosowanie tramadolu z inhibitorami MAO może prowadzić do potencjalnie niebezpiecznych interakcji, w tym zespołu serotoninowego, charakteryzującego się takimi objawami jak pobudzenie, hipertermia, zaburzenia autonomiczne i neurologiczne.^{4}

Padaczka lekooporna

Produktu leczniczego Tramadol Krka nie należy stosować u pacjentów z padaczką nie poddającą się leczeniu. Tramadol może obniżać próg drgawkowy i zwiększać ryzyko wystąpienia napadów padaczkowych, co stanowi szczególne zagrożenie u pacjentów z lekooporną padaczką. W tej grupie chorych zastosowanie tramadolu wiąże się z istotnym ryzykiem wystąpienia napadów drgawkowych, nawet przy stosowaniu dawek terapeutycznych.^{5}

Leczenie uzależnienia od opioidów

Tramadol Krka nie powinien być stosowany w leczeniu uzależnienia od opioidów. Mimo że tramadol jest syntetycznym analogiem kodeiny i wykazuje powinowactwo do receptorów opioidowych μ, nie jest odpowiednim środkiem do leczenia uzależnienia od opioidów, a jego zastosowanie w tym wskazaniu może prowadzić do nasilenia objawów odstawiennych lub utrudnienia procesu detoksykacji. Ponadto sam tramadol może powodować uzależnienie, co dodatkowo komplikuje terapię pacjentów już uzależnionych od substancji opioidowych.^{6}

Sytuacje wymagające szczególnej uwagi przy decyzji o stosowaniu tramadolu

Poza bezwzględnymi przeciwwskazaniami, istnieją sytuacje kliniczne, w których należy zachować szczególną ostrożność przy rozważaniu terapii tramadolem lub odradzić jego stosowanie:

Zaburzenia czynności oddechowej

U pacjentów z zaburzeniami czynności oddechowej, takimi jak ciężka POChP, astma czy hipowentylacja, tramadol powinien być stosowany z wyjątkową ostrożnością lub jego zastosowanie powinno być odradzane. Ze względu na działanie depresyjne na ośrodek oddechowy, tramadol może nasilać istniejącą niewydolność oddechową i zwiększać ryzyko wystąpienia zagrażających życiu powikłań.

Ryzyko wystąpienia drgawek

Pacjentom z wywiadem drgawek lub czynnikami ryzyka ich wystąpienia (urazy głowy, zaburzenia metaboliczne, infekcje OUN, alkoholizm) należy odradzić stosowanie tramadolu ze względu na możliwość obniżenia progu drgawkowego. Dotyczy to również osób przyjmujących inne leki obniżające próg drgawkowy, takie jak niektóre leki przeciwdepresyjne czy przeciwpsychotyczne.

Ryzyko uzależnienia

Pacjentom z wywiadem uzależnienia od substancji psychoaktywnych lub leków opioidowych należy odradzić stosowanie tramadolu ze względu na potencjał uzależniający tego leku. Również osoby z rodzinnym wywiadem uzależnień powinny być traktowane jako grupa zwiększonego ryzyka.

Należy pamiętać, że Tramadol Krka jest dostępny w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, które zapewniają powolne i stabilne uwalnianie substancji czynnej. Tabletki o mocy 100 mg są białe, oznaczone symbolem „T1”, tabletki 150 mg mają jasno pomarańczowo-różowy kolor i oznaczenie „T2”, a tabletki 200 mg są różowawe z oznaczeniem „T3”. Wszystkie tabletki mają średnicę około 10 mm i są obustronnie wypukłe.^{7}