Działania niepożądane terlipresyny – wprowadzenie

Terlipresyna, jako substancja czynna produktu leczniczego Terlipressin SUN (0,1 mg/ml), może wywoływać szereg działań niepożądanych o różnym nasileniu i częstości występowania. Działania te są szczególnie istotne przy leczeniu krwawienia z żylaków przełyku, gdy lek podaje się dożylnie w dawce 1 mg lub większej. Należy pamiętać, że profil bezpieczeństwa terlipresyny wymaga ścisłego monitorowania pacjenta w trakcie terapii ze względu na możliwość wystąpienia poważnych powikłań, zwłaszcza sercowo-naczyniowych.¹

Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych

W dokumentacji leku zastosowano następującą klasyfikację częstości występowania działań niepożądanych:

• bardzo często (≥1/10) – występuje u więcej niż 1 na 10 pacjentów
• często (≥1/100 do <1/10) – występuje u 1 do 10 na 100 pacjentów
• niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) – występuje u 1 do 10 na 1000 pacjentów
• rzadko (≥10 000 do <1/1000) – występuje u 1 do 10 na 10 000 pacjentów
• bardzo rzadko (<1/10 000) – występuje u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów
• nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych)

²

Szczegółowy przegląd działań niepożądanych terlipresyny

Zaburzenia metabolizmu i odżywiania

Wśród zaburzeń metabolicznych wyróżnia się niezbyt częste przypadki hiponatremii, które mogą wystąpić przy nieodpowiednim monitorowaniu poziomu płynów u pacjenta. Bardzo rzadko może również dojść do hiperglikemii. Monitorowanie parametrów biochemicznych krwi podczas terapii terlipresyną jest zatem istotnym elementem nadzoru nad bezpieczeństwem leczenia.³

Zaburzenia układu nerwowego

W obrębie układu nerwowego często obserwuje się bóle głowy jako reakcję na leczenie terlipresyną. Niezbyt często mogą wystąpić zaburzenia drgawkowe, które wymagają natychmiastowej interwencji. Wśród bardzo rzadkich, ale potencjalnie najgroźniejszych powikłań neurologicznych wymienia się udar mózgu.⁴

Zaburzenia serca i naczyń

Układ sercowo-naczyniowy jest szczególnie narażony na działania niepożądane terlipresyny. Często obserwuje się komorowe i nadkomorowe zaburzenia rytmu serca, bradykardię oraz objawy niedokrwienia serca widoczne w badaniu EKG. Do niezbyt częstych powikłań kardiologicznych należą: dławica piersiowa, ostre nadciśnienie tętnicze (szczególnie u pacjentów z wcześniejszym nadciśnieniem), migotanie przedsionków, skurcze dodatkowe komorowe, tachykardia, ból w klatce piersiowej, zawał mięśnia sercowego, przeładowanie płynami z obrzękiem płuc, niewydolność serca oraz groźne dla życia zaburzenia rytmu typu torsade de pointes. Bardzo rzadko występuje niedokrwienie mięśnia sercowego.⁵

W zakresie zaburzeń naczyniowych często występują: nadciśnienie, niedociśnienie, niedokrwienie obwodowe, skurcz naczyń obwodowych oraz bladość twarzy. Niezbyt często dochodzi do niedokrwienia jelit, sinicy obwodowej i uderzeń gorąca.⁶

Zaburzenia układu oddechowego

Wśród zaburzeń układu oddechowego niezbyt często obserwuje się ból w klatce piersiowej, skurcz oskrzeli, ostre wyczerpanie oddechowe oraz niewydolność oddechową. Rzadko występuje duszność. Objawy te mogą wymagać natychmiastowej interwencji i monitorowania funkcji oddechowych pacjenta.⁷

Zaburzenia żołądka i jelit

W obrębie układu pokarmowego często występują przemijające skurcze brzucha oraz przemijająca biegunka. Niezbyt często obserwuje się przemijające nudności i przemijające wymioty. Dolegliwości te zwykle ustępują po zakończeniu terapii i rzadko wymagają dodatkowej interwencji.⁸

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Wśród reakcji skórnych często obserwuje się bladość. Niezbyt często może dojść do zapalenia naczyń chłonnych oraz martwicy skóry niezwiązanej z miejscem podania. Dodatkowo, z nieznaną częstością może wystąpić miejscowa martwica skóry. Po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłoszono kilka przypadków niedokrwienia skóry i martwicy niezwiązanych z miejscem wstrzyknięcia, co wymaga szczególnej uwagi lekarza prowadzącego terapię.⁹

Zaburzenia układu rozrodczego i macicy

U kobiet często obserwuje się skurcze brzucha jako reakcję na terapię terlipresyną. W okresie ciąży, porodu i połogu niezbyt często może dojść do nadmiernego tonusu macicy oraz niedokrwienia macicy. Z nieznaną częstością mogą wystąpić skurcze macicy oraz zmniejszony przepływ krwi w macicy. Z tego powodu terlipresyna wymaga szczególnej ostrożności u pacjentek w ciąży lub w okresie okołoporodowym.¹⁰

Szczególne ryzyko zaburzeń rytmu serca

Podczas badań klinicznych oraz po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłoszono kilka przypadków wydłużenia odstępu QT oraz komorowych zaburzeń rytmu serca, w tym potencjalnie zagrażającego życiu torsade de pointes. Jest to szczególnie istotne powikłanie, które wymaga ścisłego monitorowania kardiologicznego pacjentów leczonych terlipresyną, zwłaszcza przy współistniejących czynnikach ryzyka arytmii.¹¹

Zestawienie działań niepożądanych terlipresyny

Monitorowanie bezpieczeństwa leku

Po dopuszczeniu produktu leczniczego Terlipressin SUN do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu leczniczego. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:

• Adres: Al. Jerozolimskie 181 C, 02-222 Warszawa
• Tel.: +48 22 49 21 301
• Faks: + 48 22 49 21 309
• e-mail: [email protected]

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu za produkt leczniczy.¹²