Interakcje leku
Sufentanil Chiesi 5 mcg/ml (50 mcg/10 ml)

Sufentanyl, jako silny opioid, wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne i farmakokinetyczne, które mogą prowadzić do nasilenia depresji oddechowej oraz zaburzeń hemodynamicznych. Szczególnie istotne są interakcje z lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy, takimi jak barbiturany, etomidat, benzodiazepiny, neuroleptyki, inne opioidy oraz halogenowe środki anestetyczne, które wymagają zmniejszenia dawki w celu uniknięcia ryzyka zagrażającej życiu depresji oddechowej. Ponadto, stosowanie leków zwiotczających mięśnie szkieletowe (wekuronium, suksametonium) może powodować bradykardię, zwłaszcza u pacjentów przyjmujących blokery kanału wapniowego lub β-adrenolityki, co wymaga monitorowania parametrów hemodynamicznych. Równoczesne podawanie sufentanylu z podtlenkiem azotu może skutkować spadkiem ciśnienia tętniczego, zmniejszeniem częstości akcji serca i minutowej pojemności serca, co jest szczególnie niebezpieczne u chorych z chorobami układu sercowo-naczyniowego.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Sufentanyl, jako silny opioidowy lek przeciwbólowy, wchodzi w liczne interakcje z innymi substancjami leczniczymi oraz używkami. Szczególną uwagę należy zwrócić na te interakcje, które mogą prowadzić do nasilenia depresji oddechowej lub zaburzeń hemodynamicznych, co stanowi potencjalne zagrożenie dla pacjenta. Znajomość tych interakcji ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa stosowania cytrynianu sufentanylu.1

Interakcje z lekami hamującymi ośrodkowy układ nerwowy

Produkty lecznicze nieselektywnie hamujące ośrodkowy układ nerwowy mogą istotnie nasilać depresję oddechową wywoływaną przez sufentanyl. Do tej grupy należą:2

  • Barbiturany – nasilają depresję oddechową, wymagane zmniejszenie dawki obu leków
  • Etomidat – wzmacnia działanie depresyjne na układ oddechowy
  • Pochodne benzodiazepiny – potęgują depresję oddechową oraz mogą powodować spadek ciśnienia tętniczego
  • Neuroleptyki – zwiększają ryzyko nadmiernego tłumienia funkcji ośrodkowego układu nerwowego
  • Inne opioidy – efekt synergistyczny w zakresie depresji oddechowej
  • Halogenowe środki anestetyczne – wzmacniają działanie sufentanylu na ośrodek oddechowy

W przypadku jednoczesnego stosowania sufentanylu z wymienionymi lekami, należy obligatoryjnie zmniejszyć dawkę jednego lub obu produktów leczniczych w celu zminimalizowania ryzyka wystąpienia zagrażającej życiu depresji oddechowej.3

Interakcje z lekami zwiotczającymi mięśnie szkieletowe

Jednoczesne stosowanie sufentanylu z lekami zwiotczającymi mięśnie szkieletowe może prowadzić do istotnych zaburzeń hemodynamicznych, w szczególności:4

Zalecane jest zmniejszenie dawki jednego lub obu leków, a także szczególny nadzór nad parametrami hemodynamicznymi pacjenta podczas znieczulenia.5

Interakcje z podtlenkiem azotu

Równoczesne stosowanie dużych dawek sufentanylu oraz podtlenku azotu może prowadzić do istotnych zaburzeń hemodynamicznych, takich jak:6

  • Spadek ciśnienia tętniczego
  • Zmniejszenie częstości akcji serca
  • Obniżenie minutowej pojemności serca

Interakcja ta wymaga szczególnej uwagi podczas znieczulenia ogólnego, zwłaszcza u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego.

Interakcje z inhibitorami cytochromu P450 3A4

Sufentanyl jest metabolizowany głównie przy udziale izoenzymu 3A4 cytochromu P450. Chociaż badania in vivo nie wykazały istotnej inhibicji jego metabolizmu przez erytromycynę (znanego inhibitora CYP3A4), dane z badań in vitro sugerują potencjalne interakcje z innymi silnymi inhibitorami tego enzymu.7

Do silnych inhibitorów CYP3A4, które mogą spowalniać metabolizm sufentanylu, należą:

  • Ketokonazol – lek przeciwgrzybiczy
  • Itrakonazol – lek przeciwgrzybiczy
  • Rytonawir – lek przeciwwirusowy

Jednoczesne stosowanie tych leków może zwiększać ryzyko długotrwałej lub opóźnionej depresji oddechowej. W takich przypadkach pacjent powinien znajdować się pod szczególną opieką i ścisłą obserwacją. Może być konieczne zmniejszenie dawki sufentanylu.8

Interakcje z lekami serotonergicznymi

Jednoczesne podawanie sufentanylu z lekami o działaniu serotonergicznym zwiększa ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego – stanu potencjalnie zagrażającego życiu. Do leków serotonergicznych należą:9

  • Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
  • Inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI)
  • Inhibitory monoaminooksydazy (MAOI)

Szczególnie niebezpieczne jest łączenie sufentanylu z inhibitorami MAO, których nie wolno przyjmować w ciągu 2 tygodni przed podaniem leku Sufentanil Chiesi lub równocześnie z nim.10

Interakcje z gabapentynoidami

Jednoczesne stosowanie sufentanylu (podobnie jak innych opioidów) z gabapentynoidami znacząco zwiększa ryzyko poważnych działań niepożądanych:11

  • Gabapentyna – zwiększa ryzyko przedawkowania opioidów i depresji oddechowej
  • Pregabalina – zwiększa ryzyko przedawkowania, depresji oddechowej i zgonu

Kombinacja tych leków wymaga szczególnej ostrożności i może wymagać dostosowania dawkowania.

Interakcje sufentanylu z alkoholem

Alkohol etylowy, jako substancja nieselektywnie hamująca ośrodkowy układ nerwowy, wchodzi w istotne interakcje z sufentanylem. Równoczesne stosowanie może prowadzić do nasilenia depresji oddechowej wywołanej przez opioidy.12

Mechanizm interakcji alkoholu z sufentanylem

Interakcje między alkoholem a sufentanylem mają charakter zarówno farmakokinetyczny, jak i farmakodynamiczny:

  • Interakcja farmakodynamiczna – alkohol wzmacnia depresyjne działanie sufentanylu na ośrodkowy układ nerwowy, w szczególności na ośrodek oddechowy w pniu mózgu
  • Interakcja farmakokinetyczna – alkohol może konkurować o metabolizm wątrobowy, co może prowadzić do podwyższonego stężenia sufentanylu w osoczu

Konsekwencje kliniczne interakcji z alkoholem

Jednoczesne stosowanie sufentanylu i alkoholu może prowadzić do następujących powikłań:

  • Nasilona depresja oddechowa, mogąca prowadzić do bezdechu
  • Zwiększone ryzyko spadku ciśnienia tętniczego
  • Nasilona sedacja i zaburzenia świadomości
  • Zwiększone ryzyko zgonu z powodu niewydolności oddechowej

Ze względu na powyższe zagrożenia, należy bezwzględnie unikać spożywania alkoholu w okresie stosowania sufentanylu oraz poinformować o tym pacjenta. W przypadku pacjentów uzależnionych od alkoholu należy zachować szczególną ostrożność podczas dawkowania sufentanylu.

Tabela interakcji sufentanylu z innymi substancjami

Grupa leków Przykłady substancji Rodzaj interakcji Konsekwencje kliniczne Poziom istotności Zalecenia
Leki hamujące OUN Barbiturany, etomidat, benzodiazepiny, neuroleptyki, opioidy, halogenowe środki anestetyczne Farmakodynamiczna Nasilona depresja oddechowa, nadmierna sedacja Wysoki Zmniejszenie dawki jednego lub obu leków
Benzodiazepiny Diazepam, midazolam, lorazepam Farmakodynamiczna Spadek ciśnienia tętniczego, nasilona depresja oddechowa Wysoki Zmniejszenie dawki jednego lub obu leków
Leki zwiotczające Wekuronium, suksametonium Farmakodynamiczna Bradykardia, zwłaszcza u pacjentów przyjmujących blokery kanału wapnia lub β-adrenolityki Średni Zmniejszenie dawki jednego lub obu leków, monitoring hemodynamiczny
Środki wziewne Podtlenek azotu Farmakodynamiczna Spadek ciśnienia tętniczego, zmniejszenie częstości akcji serca i minutowej pojemności serca Średni Staranny monitoring hemodynamiczny, dostosowanie dawki
Inhibitory CYP3A4 Ketokonazol, itrakonazol, rytonawir Farmakokinetyczna Spowolnienie metabolizmu sufentanylu, ryzyko długotrwałej lub opóźnionej depresji oddechowej Wysoki Szczególna opieka i ścisła obserwacja, możliwe obniżenie dawki sufentanylu
Leki serotonergiczne SSRI, SNRI, MAOI Farmakodynamiczna Ryzyko zespołu serotoninowego Bardzo wysoki Inhibitorów MAO nie wolno stosować w ciągu 2 tygodni przed podaniem sufentanylu, unikać łączenia z SSRI i SNRI
Gabapentynoidy Gabapentyna, pregabalina Farmakodynamiczna Zwiększone ryzyko przedawkowania opioidów, ciężkiej depresji oddechowej i zgonu Wysoki Unikać jednoczesnego stosowania lub znacząco zmniejszyć dawki obu leków
Alkohol Etanol Farmakodynamiczna i farmakokinetyczna Nasilenie depresji oddechowej, sedacji, zwiększone ryzyko zapaści krążeniowo-oddechowej Bardzo wysoki Bezwzględnie unikać spożywania alkoholu podczas terapii sufentanylem

Wymienione w tabeli interakcje nie stanowią pełnej listy wszystkich możliwych interakcji sufentanylu. W przypadku wątpliwości dotyczących stosowania innych leków jednocześnie z sufentanylem, należy zawsze skonsultować się ze specjalistą w dziedzinie anestezjologii lub farmakologii klinicznej.13

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl