Właściwości farmakodynamiczne
Soligamma 5 000 IU

Soligamma to preparat zawierający cholekalcyferol (witaminę D3) w dawkach 5 000 IU (125 µg), 10 000 IU (250 µg) oraz 20 000 IU (500 µg), należący do grupy witamin D i ich analogów (kod ATC: A11CC05). Witamina D3 jest syntetyzowana endogennie w skórze pod wpływem UVB i ulega dwustopniowej hydroksylacji w wątrobie i nerkach do aktywnej formy 1,25-dihydroksycholekalcyferolu, która reguluje gospodarkę wapniowo-fosforanową. Mechanizmy działania obejmują stymulację jelitowego wchłaniania wapnia i fosforanów, ich retencję nerkową oraz modulację wydzielania parathormonu (PTH), co wpływa na mineralizację kości i homeostazę wapnia. Preparat jest wskazany w leczeniu klinicznie istotnego niedoboru witaminy D u dorosłych, zapobiegając stanom takim jak krzywica, osteomalacja i osteoporoza, a także wtórnej nadczynności przytarczyc wywołanej niedoborem witaminy D i wapnia.

Właściwości farmakodynamiczne leku Soligamma

Soligamma należy do grupy farmakoterapeutycznej: Witamina D i jej analogi, kod ATC: A11CC05. Głównym składnikiem aktywnym preparatu jest cholekalcyferol (witamina D3), występujący w trzech dostępnych dawkach: 5 000 IU (125 mikrogramów), 10 000 IU (250 mikrogramów) oraz 20 000 IU (500 mikrogramów).1

Mechanizm działania

Cholekalcyferol (witamina D3) jest naturalnie syntetyzowany w skórze człowieka z 7-dehydrocholesterolu pod wpływem ekspozycji na promieniowanie ultrafioletowe typu B (UVB). Następnie podlega dwuetapowej transformacji metabolicznej do postaci biologicznie aktywnej. Pierwszy etap hydroksylacji zachodzi w wątrobie (w pozycji 25), a drugi w tkance nerkowej (w pozycji 1), prowadząc do powstania 1,25-dihydroksycholekalcyferolu.2

Aktywna forma 1,25-dihydroksycholekalcyferolu funkcjonuje w organizmie jako regulator gospodarki wapniowo-fosforanowej, współdziałając z parathormonem i kalcytoniną. Główne działania biologicznie aktywnej witaminy D3 obejmują:3

  • Stymulację wchłaniania wapnia w jelicie
  • Wspomaganie wbudowywania wapnia w osseinę (białkową macierz kości)
  • Regulację uwalniania wapnia z tkanki kostnej
  • Stymulację biernego i czynnego transportu fosforanów w jelicie cienkim
  • Hamowanie wydalania wapnia i fosforanów przez nerki poprzez zwiększenie cewkowego wchłaniania zwrotnego

W jelicie cienkim witamina D3 wspomaga zarówno bierne, jak i aktywne procesy transportu wapnia i fosforanów, zwiększając ich wychwyt. Na poziomie nerek aktywna forma witaminy D3 hamuje wydalanie wapnia i fosforanów poprzez promowanie ich cewkowego wchłaniania zwrotnego.4

Wpływ na wydzielanie parathormonu

Biologicznie aktywna postać cholekalcyferolu bezpośrednio hamuje wytwarzanie parathormonu (PTH) w przytarczycach. Dodatkowo, zwiększony wychwyt wapnia w jelicie cienkim, zachodzący pod wpływem aktywnej witaminy D3, pośrednio hamuje wydzielanie PTH.5

Natura biologiczna witaminy D3

Z punktu widzenia fizjologicznego, cholekalcyferol powinien być traktowany jako prekursor hormonu sterydowego, a nie typowa witamina. Poza endogenną syntezą w skórze, może być dostarczany z pożywieniem lub jako preparat farmaceutyczny. Należy zwrócić uwagę, że podawanie cholekalcyferolu w postaci leku może ominąć fizjologiczne mechanizmy hamujące jego nadmierną syntezę w skórze, co stwarza ryzyko przedawkowania i zatrucia.6

Źródła pokarmowe witaminy D3

Naturalnymi źródłami witaminy D3 w diecie są:7

  • Produkty bogate w witaminę D3: olej z rybiej wątroby, ryby
  • Produkty zawierające niewielkie ilości witaminy D3: mięso, żółtko jaja, mleko, produkty mleczarskie, awokado

Konsekwencje niedoboru witaminy D

Niedobór witaminy D prowadzi do poważnych zaburzeń w gospodarce wapniowo-fosforanowej i patologii kostnych:8

Niedobór wapnia i/lub witaminy D indukuje odwracalny wzrost wydzielania parathormonu, prowadząc do wtórnej nadczynności przytarczyc. Stan ten powoduje zwiększenie obrotu kostnego, co w konsekwencji może prowadzić do zwiększonej łamliwości kości i zwiększonego ryzyka złamań. Preparat Soligamma jest wskazany w leczeniu początkowym klinicznie istotnego niedoboru witaminy D u osób dorosłych.9

Informacje o preparacie Soligamma

Soligamma występuje w postaci tabletek powlekanych w trzech różnych mocach:10

Moc preparatu Zawartość cholekalcyferolu Postać Wygląd Zawartość sacharozy
Soligamma 5 000 IU 125 mikrogramów Tabletka powlekana Okrągła tabletka barwy białej do lekko żółtej, z wytłoczonym logo „5”, o średnicy około 7 mm 8,75 mg
Soligamma 10 000 IU 250 mikrogramów Tabletka powlekana Wydłużona tabletka barwy białej do lekko żółtej, z wytłoczonym logo „10”. Wymiary: około 13 mm długości i 6,7 mm szerokości 17,50 mg
Soligamma 20 000 IU 500 mikrogramów Tabletka powlekana Owalna tabletka barwy białej do lekko żółtej, z podwójną linią podziału. Wymiary: około 17 mm długości i 9,5 mm szerokości 35,00 mg

Cholekalcyferol w preparacie Soligamma występuje w postaci koncentratu cholekalcyferolu w proszku. Tabletki powlekane zawierają jako substancję pomocniczą o znanym działaniu sacharozę w ilościach zależnych od mocy preparatu. Linia podziału obecna w tabletce 20 000 IU ułatwia jedynie jej przełamanie w celu łatwiejszego połknięcia, a nie podział na równe dawki.11

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl