Właściwości farmakokinetyczne leku Rupafin (1 mg/ml, roztwór doustny)

Cechy farmakokinetyczne rupatadyny zostały szczegółowo zbadane w różnych grupach wiekowych oraz w różnych warunkach przyjmowania leku. Poniżej przedstawiono kompleksową analizę właściwości farmakokinetycznych tego preparatu, z uwzględnieniem szczególnych populacji pacjentów oraz czynników wpływających na parametry farmakokinetyczne.¹

Farmakokinetyka u dzieci i młodzieży

Badania farmakokinetyczne rupatadyny w populacji pediatrycznej wykazały, że lek jest szybko wchłaniany po podaniu doustnym. W zależności od grupy wiekowej obserwowano różnice w parametrach farmakokinetycznych:²

Ważnym spostrzeżeniem jest fakt, że wartości maksymalnego stężenia leku we krwi (Cmax) oraz wartości pola powierzchni pod krzywą stężenia w czasie (AUC) u dzieci są zbliżone do wartości obserwowanych w populacji osób dorosłych i młodzieży. Jednakże okres półtrwania w fazie eliminacji rupatadyny w postaci roztworu doustnego u dzieci jest dłuższy niż obserwowany po podaniu leku w postaci tabletek u dorosłych i młodzieży.³

Wpływ pokarmu na farmakokinetykę

Chociaż nie przeprowadzono specyficznych badań interakcji rupatadyny w postaci roztworu doustnego z pokarmem, dostępne są dane dotyczące wpływu pokarmu na parametry farmakokinetyczne rupatadyny w postaci tabletek (10 mg) u osób dorosłych i młodzieży.⁴

Badania wykazały, że spożywanie pokarmu zwiększa ekspozycję ogólnoustrojową (AUC) na rupatadynę o około 23%. Co istotne, spożywanie pokarmu nie wpływa na maksymalne stężenie leku w osoczu (Cmax). Zaobserwowana różnica w wartości AUC nie ma jednak znaczenia klinicznego.⁵

Metabolizm i eliminacja

Rupatadyna podlega złożonym procesom metabolicznym i eliminacji z organizmu. Badania przeprowadzone u osób dorosłych dostarczyły następujących informacji:⁶

• Drogi wydalania – 34,6% podanej dawki rupatadyny wykryto w moczu, a 60,9% w kale w okresie 7 dni od podania.⁷
• Efekt pierwszego przejścia – Rupatadyna podawana doustnie podlega znaczącemu metabolizmowi pierwszego przejścia. Zarówno w moczu, jak i w kale wykrywano jedynie nieznaczne ilości niezmienionej substancji czynnej, co świadczy o niemal całkowitym metabolizmie leku.⁸
• Metabolity – Aktywny metabolit desloratadyna stanowi około 27% całkowitej ekspozycji ogólnoustrojowej na substancje czynne, natomiast inne hydroksylowane pochodne odpowiadają za około 48% tej ekspozycji.⁹
• Enzymy metabolizujące – Badania in vitro z wykorzystaniem mikrosomów ludzkiej wątroby wykazały, że rupatadyna jest metabolizowana głównie przez enzym cytochrom P450 (CYP 3A4).¹⁰

Interakcje enzymatyczne i transporterowe

Badania in vitro oraz in vivo dostarczyły ważnych informacji na temat potencjalnych interakcji rupatadyny z różnymi układami enzymatycznymi i transporterowymi:¹¹

1. Hamowanie enzymów – Na podstawie badań in vitro mało prawdopodobne jest hamujące działanie rupatadyny na następujące enzymy:
   • CYP1A2
   • CYP2B6
   • CYP2C8
   • CYP2C19
   • UGT1A1
   • UGT2B7

   Powyższe dane sugerują niskie ryzyko interakcji lekowych związanych z inhibicją tych szlaków enzymatycznych.¹²

2. Interakcje z transporterami – Nie należy spodziewać się, że rupatadyna będzie hamowała następujące transportery w krążeniu ogólnym:
   • OATP1B1
   • OATP1B3
   • BCRP (ang. breast cancer resistance protein) w wątrobie i jelitach

   Wykryto natomiast słabe hamowanie glikoproteiny P (P-gp) występującej w jelicie cienkim, co może teoretycznie wpływać na wchłanianie leków będących substratami tego transportera.¹³

3. Indukcja enzymów – Badania indukcji enzymu CYP in vitro wskazują, że ryzyko indukcji przez rupatadynę enzymów CYP1A2, CYP2B6 i CYP3A4 w wątrobie in vivo jest mało prawdopodobne. Oznacza to niskie ryzyko przyspieszenia metabolizmu innych leków metabolizowanych przez te enzymy.¹⁴

4. Hamowanie CYP3A4 in vivo – W oparciu o wyniki badań in vivo rupatadyna działa jako słaby inhibitor CYP3A4. Należy jednak zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu leków metabolizowanych głównie przez ten enzym.¹⁵

Podsumowując, rupatadyna charakteryzuje się dobrą biodostępnością z szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, szczególnie u dzieci i młodzieży. Lek ulega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia, głównie z udziałem cytochromu P450 3A4, a jego eliminacja odbywa się przede wszystkim z kałem. Potencjał interakcji z innymi lekami jest stosunkowo niski, jednak rupatadyna może działać jako słaby inhibitor CYP3A4 oraz glikoproteiny P, co może mieć znaczenie kliniczne przy równoczesnym stosowaniu innych leków.¹⁶