Właściwości farmakodynamiczne
Racedryl 10 mg

Właściwości farmakodynamiczne

Racekadotryl, substancja czynna leku Racedryl, jest klasyfikowany jako lek przeciwbiegunkowy o działaniu selektywnym tylko na poziomie jelit. Przynależy do grupy farmakoterapeutycznej określanej jako „pozostałe leki przeciwbiegunkowe” i jest oznaczony kodem ATC: A 07 XA 04.¹

Działanie farmakodynamiczne

Racekadotryl wykazuje specyficzne działanie przeciwwydzielnicze ograniczone wyłącznie do przewodu pokarmowego. Jego głównym efektem jest zmniejszenie nadmiernej sekrecji wody i elektrolitów do światła jelita, wywołanej przez toksyny cholery lub stan zapalny. Istotne jest, że lek ten nie wpływa na podstawową funkcję wydzielniczą jelit. Działanie racekadotrylu charakteryzuje się szybkim efektem przeciwbiegunkowym, przy jednoczesnym braku wpływu na fizjologiczną motorykę przewodu pokarmowego, co oznacza zachowanie prawidłowej ciągłości pasażu jelitowego.²

Mechanizm działania

Mechanizm działania racekadotrylu jest złożony i opiera się na jego charakterze jako proleku. Po podaniu, racekadotryl musi przejść proces hydrolizy, w wyniku którego powstaje aktywny metabolit – tiorfan. Tiorfan jest selektywnym inhibitorem enkefalinazy jelitowej – enzymu białkowego błony komórkowej, który występuje w różnych tkankach organizmu, ze szczególnym nagromadzeniem w nabłonku jelita cienkiego. Enkefalinaza pełni podwójną funkcję w organizmie – uczestniczy zarówno w procesach trawienia białek pochodzenia zewnętrznego (egzogennych), jak i w degradacji białek endogennych, w tym enkefalin. Blokując enzymatyczną degradację enkefalin, racekadotryl efektywnie przedłuża ich działanie w synapsach enkefalinergicznych jelita cienkiego, co prowadzi do ograniczenia hipersekrecji jelitowej.³

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Skuteczność kliniczna racekadotrylu została dobrze udokumentowana w licznych badaniach klinicznych. W dwóch badaniach przeprowadzonych w populacji pediatrycznej wykazano, że racekadotryl znacząco zmniejszył masę stolca – odpowiednio o 40% i 46% w ciągu pierwszych 48 godzin leczenia. Dodatkowo zaobserwowano istotne skrócenie czasu trwania biegunki oraz zmniejszenie potrzeby stosowania nawadniania.⁴

Kompleksowa meta-analiza obejmująca 9 randomizowanych badań klinicznych porównujących racekadotryl z placebo (jako leczenie uzupełniające do nawadniania doustnego) dostarczyła przekonujących dowodów na skuteczność leku. Analizą objęto dane 1384 pacjentów pediatrycznych (chłopców i dziewcząt) z ostrą biegunką o różnym stopniu nasilenia, zarówno hospitalizowanych, jak i leczonych ambulatoryjnie. Charakterystyka populacji przedstawiała się następująco:

• Mediana wieku: 12 miesięcy (przedział międzykwartylowy: 6-39 miesięcy)
• 714 pacjentów poniżej 1 roku życia, 670 pacjentów w wieku ≥ 1 roku
• Średnia masa ciała: od 7,4 kg do 12,2 kg

Wyniki meta-analizy wykazały, że średni czas trwania biegunki po włączeniu do badania wynosił 2,81 dnia dla pacjentów otrzymujących placebo, natomiast w grupie leczonej racekadotrylem był znacząco krótszy – 1,75 dnia. Odsetek pacjentów, u których uzyskano wyleczenie, był istotnie wyższy w grupie racekadotrylu w porównaniu z placebo, co potwierdził wskaźnik ryzyka (HR: 2,04; 95%CI: 1,85 do 2,32; p<0,001) w modelu hazardów proporcjonalnych Coxa.<sup data-drug="Racedryl" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Przeprowadzono meta-analizę (9 randomizowanych badań klinicznych z zastosowaniem racekadotrylu vs. placebo, jako leczenie dodatkowe przy nawadnianiu doustnym) zebranych danych od 1384 chłopców i dziewcząt z ostrą biegunką o różnym stopniu nasilenia, leczonych szpitalnie i ambulatoryjnie. Mediana wieku wynosiła 12 miesięcy (przedział międzykwartylowy: 6 do 39 miesiąca życia). 714 pacjentów było w wieku poniżej 1 roku i 670 w wieku ≥ 1 rok. Średnia masa ciała badanych pacjentów wynosiła 7,4 kg do 12,2 kg. Średni czas trwania biegunki po włączeniu do badania wynosił 2,81 dnia dla pacjentów przyjmujących placebo i 1,75 dnia dla przyjmujących racekadotryl. Stosunek wyleczonych pacjentów był wyższy w grupie przyjmującej racekadotryl w porównaniu do placebo [wskaźnik ryzyka HR: 2,04; 95%CI: 1,85 do 2,32; p5

Analiza podgrup wiekowych potwierdziła skuteczność leku zarówno u niemowląt poniżej 1 roku życia (HR: 2,01; 95%CI: 1,71 do 2,36; p<0,001), jak i u dzieci powyżej 1 roku życia (HR: 2,16; 95%CI: 1,83 do 2,57; p<0,001).<sup data-drug="Racedryl" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Wyniki były podobne u niemowląt (<1 roku życia) (HR: 2,01; 95%CI: 1,71 do 2,36; p1 roku życia) (HR: 2,16; 95%CI: 1,83 do 2,57; p6

W badaniach prowadzonych w warunkach szpitalnych (n=637 pacjentów) oraz w badaniach ambulatoryjnych (n=695 pacjentów) wykazano istotne statystycznie zmniejszenie średniej liczby stolców u pacjentów otrzymujących racekadotryl w porównaniu z grupą placebo.<sup data-drug="Racedryl" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="W badaniach przeprowadzonych u pacjentów leczonych w szpitalu (n=637 pacjentów) stosunek średniej ilości stolców oddanych przez pacjentów przyjmujących racekadotryl do średniej ilości stolców oddanych przez pacjentów przyjmujących placebo wynosi 0,59 (95%CI: 0,51 do 0,74; p<0,001). W badaniach przeprowadzonych u pacjentów leczonych ambulatoryjnie (n=695 pacjentów) stosunek średniej ilości stolców oddanych przez pacjentów przyjmujących racekadotryl do średniej ilości stolców oddanych przez pacjentów przyjmujących placebo wynosi 0,63 (95%CI: 0,47 do 0,85; p7

Profil bezpieczeństwa

Istotnym aspektem działania racekadotrylu jest korzystny profil bezpieczeństwa. W badaniach klinicznych wykazano, że lek nie powoduje wzdęcia brzucha. Częstość występowania zaparć wtórnych po stosowaniu racekadotrylu była porównywalna z obserwowaną w grupie placebo. Ponadto, po podaniu doustnym, racekadotryl wykazuje działanie wyłącznie obwodowe, bez wpływu na ośrodkowy układ nerwowy.⁸

Randomizowane badanie krzyżowe przeprowadzone u 56 zdrowych ochotników wykazało, że racekadotryl w dawce terapeutycznej (1 kapsułka 100 mg) lub w dawce supraterapeutycznej (4 kapsułki) nie powodował wydłużenia odstępu QT/QTc w elektrokardiogramie, w przeciwieństwie do moksyfloksacyny stosowanej jako kontrola pozytywna. Wskazuje to na brak istotnego wpływu leku na elektrofizjologię serca.⁹