Przedawkowanie
Proursan 400 mg

Przedawkowanie kwasu ursodeoksycholowego (UDCA) zawartego w preparacie Proursan cechuje się niskim profilem toksyczności, co wynika z mechanizmu ograniczonej absorpcji substancji przy wysokich dawkach i zwiększonego wydalania kałowego. Głównym klinicznym objawem jest biegunka, która może prowadzić do wtórnych zaburzeń elektrolitowych (np. hiponatremii, hipokaliemii) oraz odwodnienia, szczególnie niebezpiecznego u osób starszych i z chorobami współistniejącymi. Dawki przekraczające zalecane mogą wywołać te objawy, jednak nie obserwuje się proporcjonalnego wzrostu stężenia UDCA w organizmie. Leczenie jest objawowe i polega na uzupełnianiu płynów oraz elektrolitów, bez konieczności stosowania specyficznej terapii przeciwdziałającej toksyczności.

Przedawkowanie kwasu ursodeoksycholowego

Przedawkowanie leku Proursan, zawierającego jako substancję czynną kwas ursodeoksycholowy (UDCA), charakteryzuje się stosunkowo niskim profilem toksyczności w porównaniu z innymi lekami. Jest to związane z fizjologicznymi mechanizmami absorpcji i eliminacji tej substancji z organizmu. 1

Mechanizm przedawkowania

Paradoksalnie, w przypadku przyjęcia zbyt dużej dawki kwasu ursodeoksycholowego, nie obserwuje się proporcjonalnego zwiększenia jego stężenia w organizmie. Wynika to z faktu, że wysokie dawki UDCA prowadzą do pogorszenia wchłaniania substancji czynnej w przewodzie pokarmowym. W konsekwencji, większa ilość leku jest wydalana z kałem, co stanowi swoisty mechanizm ochronny organizmu przed toksycznymi efektami przedawkowania. 2

Objawy przedawkowania

Głównym objawem klinicznym obserwowanym przy przedawkowaniu preparatu Proursan jest biegunka. Jest to zwykle jedyny istotny objaw niepożądany związany z przyjęciem zbyt dużej dawki kwasu ursodeoksycholowego. Inne objawy przedawkowania są rzadko obserwowane, co wynika z wyżej opisanego mechanizmu samoochrony organizmu. 3

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku przedawkowania kwasu ursodeoksycholowego i wystąpienia biegunki, nie jest wymagane żadne specyficzne postępowanie terapeutyczne. Leczenie ma charakter objawowy i skupia się na uzupełnianiu płynów oraz elektrolitów, aby zapobiec odwodnieniu i zaburzeniom elektrolitowym. Monitorowanie stanu pacjenta i odpowiednia suplementacja doustna lub dożylna powinny być wystarczające w większości przypadków. 4

Specjalne grupy pacjentów

Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z pierwotnym stwardniającym zapaleniem dróg żółciowych. Długotrwałe stosowanie wysokich dawek kwasu ursodeoksycholowego (28-30 mg/kg masy ciała na dobę) w tej grupie pacjentów, mimo że dotyczy wskazania niezarejestrowanego, wiązało się z częstszym występowaniem poważnych działań niepożądanych. Ta informacja jest istotna klinicznie, gdyż sugeruje, że w przypadku tej konkretnej grupy pacjentów, dawki zbliżone do przedawkowania mogą prowadzić do poważniejszych konsekwencji niż u pozostałych pacjentów. 5

Objaw przedawkowania Opis Dawka wywołująca
Biegunka Główny i najczęstszy objaw przedawkowania. Wynika z bezpośredniego działania nadmiaru kwasu ursodeoksycholowego na przewód pokarmowy. Niespecyficzna – może wystąpić przy różnych dawkach przekraczających zalecane.
Zaburzenia elektrolitowe Wtórne do biegunki, mogą obejmować hiponatremię, hipokaliemię i inne zaburzenia elektrolitowe. Wtórne do biegunki, nie są bezpośrednio związane z konkretną dawką.
Odwodnienie Konsekwencja przedłużającej się biegunki, szczególnie niebezpieczne u pacjentów w podeszłym wieku i z chorobami współistniejącymi. Wtórne do biegunki, nie są bezpośrednio związane z konkretną dawką.
Poważne działania niepożądane u pacjentów z PSC* U pacjentów z pierwotnym stwardniającym zapaleniem dróg żółciowych długotrwałe stosowanie wysokich dawek może prowadzić do poważniejszych działań niepożądanych niż u pozostałej populacji. 28-30 mg/kg masy ciała na dobę (długotrwałe stosowanie)

* PSC – pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych

Wnioski kliniczne

Przedawkowanie kwasu ursodeoksycholowego zawartego w preparacie Proursan charakteryzuje się względnie łagodnym przebiegiem klinicznym, ograniczonym głównie do biegunki. Jest to związane z fizjologicznym mechanizmem pogorszonej absorpcji leku przy wyższych dawkach. Postępowanie terapeutyczne ma charakter objawowy i polega na uzupełnianiu płynów i elektrolitów. Specjalna uwaga kliniczna powinna być zachowana w przypadku pacjentów z pierwotnym stwardniającym zapaleniem dróg żółciowych, u których wysokie dawki leku mogą powodować poważniejsze działania niepożądane. 6

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl