Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Pregabalina, substancja czynna leku Pregabalin Vivanta, charakteryzuje się specyficznym profilem farmakokinetycznym, który determinuje jej potencjał interakcyjny. Lek jest wydalany z organizmu głównie w niezmienionej postaci przez nerki, a jego metabolizm u ludzi ma marginalne znaczenie (mniej niż 2% dawki jest usuwane w moczu w postaci metabolitów). Ponadto pregabalina nie wiąże się znacząco z białkami osocza i nie hamuje metabolizmu innych leków in vitro, co znacznie ogranicza możliwość wystąpienia interakcji farmakokinetycznych.¹

Badania in vivo i analizy farmakokinetyczne

W przeprowadzonych badaniach in vivo nie zaobserwowano istotnych klinicznie interakcji farmakokinetycznych między pregabaliną a następującymi lekami:²

• Leki przeciwpadaczkowe: fenytoina, karbamazepina, kwas walproinowy, lamotrygina, gabapentyna
• Leki działające na OUN: lorazepam, oksykodon

Analiza farmakokinetyki populacyjnej wykazała brak istotnego klinicznie wpływu na klirens pregabaliny ze strony następujących leków:³

• Leki przeciwcukrzycowe: doustne leki przeciwcukrzycowe, insulina
• Diuretyki
• Leki przeciwpadaczkowe: fenobarbital, tiagabina, topiramat

Interakcje z doustnymi środkami antykoncepcyjnymi

Jednoczesne stosowanie pregabaliny z doustnymi środkami antykoncepcyjnymi zawierającymi noretysteron i/lub etynyloestradiol nie wpływa na farmakokinetykę tych substancji w stanie stacjonarnym. Oznacza to, że pregabalina nie wpływa na skuteczność antykoncepcyjną tych preparatów.⁴

Interakcje z lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy

W przypadku leków działających na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) istnieje ryzyko istotnych interakcji farmakodynamicznych z pregabaliną:⁵

• Etanol (alkohol): pregabalina może nasilać działanie etanolu
• Lorazepam: pregabalina może nasilać efekty lorazepamu
• Opioidy (np. oksykodon): pregabalina działa prawdopodobnie addytywnie z oksykodonem w zakresie zaburzeń funkcji poznawczych i motoryki dużej
• Inne leki o działaniu depresyjnym na OUN: zwiększone ryzyko wystąpienia ciężkich działań niepożądanych

Należy podkreślić, że w raportach po wprowadzeniu pregabaliny do obrotu odnotowano przypadki niewydolności oddechowej, śpiączki, a nawet zgonów u pacjentów stosujących jednocześnie pregabalinę z opioidami i/lub innymi lekami o działaniu hamującym na OUN.⁶

Interakcje u pacjentów w wieku podeszłym

Należy zaznaczyć, że nie prowadzono swoistych badań dotyczących farmakodynamicznych interakcji u ochotników w wieku podeszłym. Wszystkie badania interakcji z innymi lekami były prowadzone wyłącznie z udziałem osób dorosłych.⁷

Interakcje pregabaliny z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu (etanolu) podczas terapii pregabaliną wiąże się z istotnym ryzykiem klinicznym. Pregabalina może nasilać działanie etanolu na ośrodkowy układ nerwowy.⁸

Konsekwencje jednoczesnego stosowania pregabaliny i alkoholu mogą obejmować:

• Nasilone działanie sedatywne – zwiększona senność i uspokojenie
• Zaburzenia psychomotoryczne – pogorszona koordynacja ruchowa i czas reakcji
• Upośledzenie funkcji poznawczych – problemy z koncentracją, pamięcią i podejmowaniem decyzji
• Zwiększone ryzyko depresji oddechowej – zwłaszcza w przypadku stosowania wyższych dawek obu substancji
• Zwiększone ryzyko upadków i urazów – szczególnie u osób starszych

Biorąc pod uwagę powyższe zagrożenia, pacjentom stosującym pregabalinę należy zalecać unikanie spożywania alkoholu w trakcie leczenia. Jeśli pacjent zdecyduje się na spożycie alkoholu, powinien być poinformowany o zwiększonym ryzyku działań niepożądanych i konieczności zachowania szczególnej ostrożności.

Szczegółowy opis interakcji

Interakcje z pregabaliną można podzielić na dwie główne kategorie: farmakokinetyczne i farmakodynamiczne.

Interakcje farmakokinetyczne

Ze względu na specyficzny profil farmakokinetyczny pregabaliny, charakteryzujący się minimalnym metabolizmem wątrobowym, wydalaniem głównie przez nerki w postaci niezmienionej oraz niskim wiązaniem z białkami osocza, lek ten ma ograniczony potencjał interakcji farmakokinetycznych.⁹

Badania nie wykazały istotnych interakcji z lekami przeciwpadaczkowymi (fenytoina, karbamazepina, kwas walproinowy, lamotrygina, gabapentyna), lorazepamem czy oksykodonem na poziomie farmakokinetycznym.¹⁰

Interakcje farmakodynamiczne

Pomimo ograniczonego potencjału interakcji farmakokinetycznych, pregabalina może wchodzić w znaczące interakcje farmakodynamiczne, szczególnie z substancjami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy.

Istotne klinicznie interakcje farmakodynamiczne obejmują:

• Leki przeciwpadaczkowe: mimo braku interakcji farmakokinetycznych, jednoczesne stosowanie może prowadzić do sumowania działań niepożądanych, takich jak zawroty głowy, senność czy ataksja
• Benzodiazepiny (np. lorazepam): nasilenie działania uspokajającego i sedatywnego
• Opioidy: addytywne działanie w zakresie zaburzeń funkcji poznawczych, motorycznych oraz zwiększone ryzyko depresji oddechowej
• Alkohol: nasilenie działania depresyjnego na OUN

Szczególne grupy pacjentów

W przypadku szczególnych grup pacjentów należy zwrócić uwagę na następujące kwestie dotyczące interakcji:

• Pacjenci w wieku podeszłym: nie prowadzono specyficznych badań interakcji w tej grupie wiekowej, jednak ze względu na zmienioną farmakokinetykę leków i większą wrażliwość na działania niepożądane, ryzyko klinicznie istotnych interakcji może być zwiększone¹¹
• Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: ponieważ pregabalina jest wydalana głównie przez nerki, u pacjentów z upośledzeniem funkcji nerek może dochodzić do kumulacji leku i nasilenia interakcji farmakodynamicznych
• Pacjenci stosujący politerapię: szczególnie narażeni na działania niepożądane wynikające z interakcji są pacjenci przyjmujący jednocześnie kilka leków działających na OUN

Należy podkreślić, że pomimo stosunkowo bezpiecznego profilu farmakokinetycznego pregabaliny, interakcje farmakodynamiczne, szczególnie z lekami o działaniu depresyjnym na OUN, mogą stanowić poważne zagrożenie dla pacjenta i wymagają szczególnej uwagi klinicystów.