Właściwości farmakokinetyczne
Poltram 100 mg/ml

Właściwości farmakokinetyczne leku Poltram

Lek Poltram (100 mg/ml, krople doustne, roztwór) zawiera jako substancję czynną tramadolu chlorowodorek w stężeniu 100 mg/ml (co odpowiada 40 kroplom lub 8 aplikacjom z dozownika). Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę właściwości farmakokinetycznych tej substancji leczniczej.¹

Wchłanianie

Po podaniu doustnym tramadol charakteryzuje się niemal całkowitym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Średnia całkowita biodostępność po podaniu pojedynczej dawki wynosi około 70%, jednak w stanie stacjonarnym (równowagi) zwiększa się do około 90%. Po podaniu doustnym tramadolu w dawce 100 mg w postaci kapsułek lub tabletek u młodych ochotników, stężenie substancji w osoczu jest wykrywalne już po 15-45 minutach. Maksymalne stężenie w osoczu (C_max) osiąga średnio wartość 280-308 μg/l, a czas do osiągnięcia maksymalnego stężenia (t_max) wynosi od 1,6 do 2 godzin.²

Dystrybucja

Tramadol wiąże się z białkami osocza w około 20%, co wskazuje na stosunkowo niewielki stopień wiązania leku z białkami. Podanie tramadolu znakowanego radioaktywnym izotopem ¹⁴C pozwoliło określić drogi jego wydalania – około 90% podanej dawki wydala się przez nerki, natomiast pozostałe 10% z kałem.³

Metabolizm

Tramadol jest metabolizowany głównie przez dwa układy enzymatyczne – izoenzym CYP2D6 oraz CYP3A4 cytochromu P450. Lek ulega przekształceniu do kilku metabolitów, głównie przez procesy N- i O-demetylacji. Najważniejszym metabolitem jest O-demetylotramadol, który wykazuje znaczącą aktywność farmakologiczną. Jest to główny metabolit aktywny, wykazujący działanie przeciwbólowe u gryzoni. U ludzi stężenie tego metabolitu wynosi około 25% wartości stężenia niezmienionego tramadolu.⁴

Warto podkreślić, że na stężenie tramadolu lub jego aktywnego metabolitu w osoczu może wpływać zahamowanie jednego lub obu typów izoenzymów (CYP3A4 i CYP2D6) biorących udział w metabolizmie substancji, co może mieć istotne znaczenie w przypadku interakcji lekowych.⁵

Eliminacja

Profil farmakokinetyczny tramadolu w zakresie dawek terapeutycznych wykazuje kinetykę liniową. Okres półtrwania w fazie eliminacji (t_1/2β) wynosi 6 ± 1,5 godz. u osób młodych. Farmakokinetyka tramadolu wykazuje niewielkie zróżnicowanie u pacjentów do 75 lat, natomiast u pacjentów powyżej 75 lat czas półtrwania w fazie eliminacji wydłuża się do 7,0 ± 1,5 godz. po podaniu doustnym.⁶

Ponieważ tramadol jest eliminowany zarówno na drodze metabolicznej, jak i nerkowej, okres półtrwania w fazie eliminacji może ulec wydłużeniu u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby. U pacjentów z marskością wątroby okres półtrwania w fazie eliminacji tramadolu wynosił 13,3 ± 4,9 godz., natomiast u pacjentów z niewydolnością nerek (klirens kreatyniny <5 ml/min) 11 ± 3,2 godz.⁷

Farmakokinetyka w populacji pediatrycznej

Farmakokinetyka tramadolu i jego aktywnego metabolitu O-demetylotramadolu wykazuje pewne odmienności w zależności od wieku pacjenta pediatrycznego:

• Dzieci i młodzież w wieku 1-16 lat: farmakokinetyka tramadolu i O-demetylotramadolu po podaniu doustnym (zarówno dawki pojedynczej, jak i dawek wielokrotnych) jest generalnie zbliżona do farmakokinetyki obserwowanej u dorosłych, przy dostosowaniu dawki do masy ciała. Należy jednak zaznaczyć, że u dzieci w wieku 8 lat i młodszych obserwowano większą zmienność osobniczą parametrów farmakokinetycznych.⁸
• Dzieci poniżej 1 roku życia: farmakokinetyka tramadolu i O-demetylotramadolu w tej grupie wiekowej została przebadana, jednak nie została w pełni określona. Informacje z badań wskazują na interesujące zależności rozwojowe:⁹
  • Szybkość tworzenia O-demetylotramadolu przez CYP2D6 wzrasta u noworodków w sposób ciągły, a aktywność CYP2D6 osiąga poziom porównywalny z dorosłymi około 1 roku życia.¹⁰
  • Nie w pełni ukształtowane układy glukuronidacji oraz niedojrzała czynność nerek mogą spowalniać tempo eliminacji i powodować kumulację O-demetylotramadolu u dzieci poniżej 1 roku życia.¹¹

Podsumowanie parametrów farmakokinetycznych