Przeciwwskazania stosowania leku Polcylin. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Fenoksymetylopenicylina potasowa, substancja czynna produktu leczniczego Polcylin, należy do grupy antybiotyków penicylinowych i podobnie jak inne antybiotyki z tej grupy podlega określonym przeciwwskazaniom, które bezwzględnie wykluczają jej zastosowanie u niektórych pacjentów. Znajomość tych przeciwwskazań jest kluczowa dla bezpiecznej farmakoterapii i uniknięcia potencjalnie groźnych reakcji niepożądanych.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Głównym przeciwwskazaniem do stosowania leku Polcylin jest nadwrażliwość na substancję czynną – fenoksymetylopenicylinę potasową. Oznacza to, że pacjenci, u których w przeszłości wystąpiła reakcja alergiczna po zastosowaniu tego konkretnego antybiotyku, nie powinni otrzymywać preparatu Polcylin w żadnej z dostępnych dawek (50 mg/mL, 100 mg/mL, 250 mg/mL).²

Nadwrażliwość krzyżowa na penicyliny

Ze względu na możliwość wystąpienia nadwrażliwości krzyżowej, lek Polcylin jest przeciwwskazany również u pacjentów uczulonych na inne antybiotyki z grupy penicylin. Dotyczy to pacjentów, którzy w przeszłości doświadczyli reakcji alergicznych po stosowaniu jakiegokolwiek innego antybiotyku penicylinowego, takiego jak np. amoksycylina, ampicylina, benzylopenicylina czy kloksacylina.³

Nadwrażliwość na substancje pomocnicze

Przeciwwskazaniem do stosowania preparatu Polcylin jest również nadwrażliwość na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w leku. W zależności od dawki, preparat zawiera różne stężenia następujących substancji pomocniczych:⁴

• Aspartam – w stężeniu 5 mg/mL w preparacie 50 mg/mL oraz 10 mg/mL w preparatach 100 mg/mL i 250 mg/mL. Uczulenie na aspartam stanowi przeciwwskazanie do stosowania leku.
• Glikol propylenowy – w stężeniu 0,02 mg/mL w preparacie 50 mg/mL oraz 0,07 mg/mL w preparacie 100 mg/mL. Nadwrażliwość na tę substancję wyklucza stosowanie tych postaci leku.
• Sód i sodu benzoesan – obecne we wszystkich postaciach leku w różnych stężeniach. Nadwrażliwość na te składniki również stanowi przeciwwskazanie.
• Sacharoza – zawarta we wszystkich preparatach, w szczególnie wysokim stężeniu w preparatach 50 mg/mL (330 mg/mL) i 100 mg/mL (660 mg/mL). Nadwrażliwość na sacharozę wyklucza stosowanie leku.

Szczegółowe stężenia substancji pomocniczych w poszczególnych preparatach są następujące:⁵

Postępowanie w przypadku podejrzenia nadwrażliwości

W sytuacji, gdy istnieje podejrzenie nadwrażliwości na fenoksymetylopenicylinę potasową, inne penicyliny lub substancje pomocnicze zawarte w leku Polcylin, należy bezwzględnie powstrzymać się od podania tego antybiotyku. Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest dokładne zebranie wywiadu alergologicznego od pacjenta.⁶

Podczas zbierania wywiadu szczególną uwagę należy zwrócić na wcześniejsze reakcje po stosowaniu antybiotyków penicylinowych, takie jak:⁷

• Wysypka skórna
• Pokrzywka
• Obrzęk naczynioruchowy
• Duszność lub świszczący oddech
• Anafilaksja

W przypadku stwierdzenia któregokolwiek z przeciwwskazań, lekarz powinien rozważyć alternatywne opcje terapeutyczne, wybierając antybiotyk o innym mechanizmie działania i strukturze chemicznej, który nie wywoła reakcji krzyżowej u pacjenta z nadwrażliwością na penicyliny.⁸