Przeciwwskazania stosowania leku Pimafucort. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Lek Pimafucort w postaci kremu zawierający natamycynę (10 mg/g), hydrokortyzon (10 mg/g) i neomycynę (3500 I.U./g) jest przeciwwskazany w wielu stanach chorobowych skóry oraz w przypadku nadwrażliwości na jego składniki. Należy dokładnie zapoznać się z poniższymi przeciwwskazaniami przed zaleceniem tego preparatu pacjentowi.¹

Pierwotne zakażenia skórne

Preparat Pimafucort nie powinien być stosowany w przypadku chorób skóry wywołanych przez pierwotne zakażenia różnego pochodzenia, w tym:

• Pierwotne zakażenia bakteryjne skóry
• Zakażenia wirusowe skóry
• Pierwotne zakażenia wywołane przez grzyby i drożdżaki
• Zarażenia pasożytnicze skóry

Stosowanie preparatu złożonego zawierającego kortykosteroid w powyższych przypadkach może prowadzić do maskowania objawów lub nasilenia infekcji.²

Uszkodzenia ciągłości skóry

Lek Pimafucort jest przeciwwskazany w przypadku występowania:

• Chorób wrzodowych skóry – ze względu na ryzyko pogorszenia procesu gojenia
• Ran różnego pochodzenia, gdzie ciągłość skóry jest naruszona
• Owrzodzeń podudzi – w tym przypadku stosowanie kortykosteroidów może opóźniać gojenie
• Ran oparzeniowych – gdzie skóra wymaga specjalistycznego leczenia bez steroidów

Stosowanie preparatu na uszkodzoną skórę zwiększa wchłanianie składników leku i ryzyko działań ogólnoustrojowych.³

Powikłania po stosowaniu kortykosteroidów

Przeciwwskazaniem do stosowania leku Pimafucort są również objawy niepożądane, które wystąpiły po wcześniejszym miejscowym stosowaniu kortykosteroidów, takie jak:

• Posteroidowe okołowargowe zapalenie skóry – charakteryzujące się zaczerwienieniem i podrażnieniem skóry wokół ust
• Rozstępy skórne (striae) – powstałe na skutek działania kortykosteroidów

Stosowanie leku Pimafucort w takich przypadkach może prowadzić do nasilenia istniejących już powikłań posteroidowych.⁴

Specyficzne choroby skóry

Lek Pimafucort jest przeciwwskazany również w następujących schorzeniach dermatologicznych:

• Rybia łuska (ichthyosis) – genetycznie uwarunkowane zaburzenie rogowacenia naskórka
• Młodzieńczy wyprysk stóp – stan zapalny skóry stóp występujący u dzieci i młodzieży
• Trądzik pospolity (acne vulgaris) – stosowanie kortykosteroidów może nasilać zmiany trądzikowe
• Trądzik różowaty (rosacea) – przewlekła choroba skóry twarzy, która może ulec nasileniu po zastosowaniu kortykosteroidów
• Kruchość naczyń krwionośnych – stan, w którym miejscowe kortykosteroidy mogą pogłębiać problem
• Zanik skóry (atrofia) – kortykosteroidy zawarte w preparacie mogą nasilić istniejący już zanik skóry

W wymienionych schorzeniach stosowanie preparatu Pimafucort może prowadzić do pogorszenia stanu klinicznego pacjenta lub nasilenia objawów choroby podstawowej.⁵

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Bezwzględnym przeciwwskazaniem do stosowania leku Pimafucort jest stwierdzona nadwrażliwość na:

• Natamycynę – składnik przeciwgrzybiczy preparatu
• Hydrokortyzon – kortykosteroid o działaniu przeciwzapalnym
• Neomycynę – antybiotyk aminoglikozydowy
• Którąkolwiek substancję pomocniczą wchodzącą w skład preparatu, w tym szczególnie metylu parahydroksybenzoesan (E218) i propylu parahydroksybenzoesan (E216), które są znanymi alergenami

Reakcje nadwrażliwości mogą objawiać się miejscowym zaczerwienieniem, świądem, obrzękiem, a w ciężkich przypadkach mogą prowadzić do reakcji ogólnoustrojowych.⁶

Szczególne uwagi dotyczące substancji pomocniczych

Należy zwrócić uwagę, że Pimafucort zawiera konserwanty z grupy parabenów:

• Metylu parahydroksybenzoesan (E218) – 2 mg/g kremu
• Propylu parahydroksybenzoesan (E216) – 0,5 mg/g kremu

Substancje te mogą wywoływać reakcje alergiczne (możliwe reakcje typu późnego) i dlatego u pacjentów z rozpoznaną nadwrażliwością na parabeny należy rozważyć zastosowanie alternatywnego leczenia.⁷

Sytuacje wymagające szczególnej rozwagi

Nawet przy braku bezwzględnych przeciwwskazań, należy zachować szczególną ostrożność w następujących przypadkach:

• Stosowanie na dużych powierzchniach skóry
• Leczenie długotrwałe
• Stosowanie u pacjentów pediatrycznych – ze względu na zawartość kortykosteroidu
• Stosowanie w okolice oczu, na błony śluzowe lub w fałdy skórne – z powodu zwiększonego wchłaniania

W tych sytuacjach należy rozważyć potencjalne korzyści względem ryzyka systemowej absorpcji składników preparatu.⁸