Interakcje leku
Oxycardil 60 60 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Diltiazem, jako bloker kanałów wapniowych, może wchodzić w istotne interakcje z wieloma lekami, wpływając na ich metabolizm lub działanie farmakologiczne. Interakcje te wynikają m.in. z faktu, że diltiazem jest metabolizowany przez cytochrom CYP3A4 oraz sam jest umiarkowanym inhibitorem tego enzymu. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę interakcji diltiazemu z poszczególnymi grupami leków.¹

Produkty lecznicze przeciwwskazane do jednoczesnego stosowania

• Dantrolen (podawany dożylnie) – w badaniach na zwierzętach zaobserwowano, że jednoczesne podawanie antagonisty wapnia z dantrolenem może prowadzić do migotania komór zakończonego zgonem. Połączenie to jest uznawane za potencjalnie niebezpieczne i jest przeciwwskazane.²
• Iwabradyna – jednoczesne stosowanie diltiazemu z iwabradyną jest przeciwwskazane ze względu na dodatkowe, w stosunku do iwabradyny, działanie diltiazemu zmniejszające częstość akcji serca, co może prowadzić do nadmiernej bradykardii.³
• Lomitapid – diltiazem, jako umiarkowany inhibitor CYP3A4, może zwiększać stężenie lomitapidu w osoczu poprzez hamowanie jego metabolizmu, co wiąże się z podwyższonym ryzykiem zwiększonej aktywności enzymów wątrobowych.⁴

Jednoczesne stosowanie wymagające zachowania ostrożności

• Lit – istnieje ryzyko nasilenia działania neurotoksycznego litu przy jednoczesnym stosowaniu z diltiazemem.⁵
• Pochodne azotanów – mogą powodować nasilenie działania hipotensyjnego i zwiększać ryzyko omdlenia z powodu addytywnego działania rozszerzającego naczynia krwionośne. U pacjentów przyjmujących antagonistów wapnia wprowadzanie pochodnych azotanów powinno odbywać się stopniowo, z powolnym zwiększaniem dawki.⁶
• Teofilina – diltiazem może powodować zwiększenie stężenia teofiliny we krwi, co może wiązać się z nasileniem działań niepożądanych.⁷
• Leki blokujące receptory alfa-adrenergiczne – mogą powodować nasilenie działania przeciwnadciśnieniowego. Jednoczesne stosowanie diltiazemu z alfa-adrenolitykami może wywoływać lub nasilać niedociśnienie tętnicze. Połączenie to można rozważyć wyłącznie pod warunkiem ścisłego monitorowania ciśnienia tętniczego.⁸
• Amiodaron, digoksyna – zwiększone ryzyko wystąpienia bradykardii. Należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania tych leków z diltiazemem, zwłaszcza u osób w podeszłym wieku i przy stosowaniu dużych dawek.⁹
• Leki blokujące receptory beta-adrenergiczne – możliwość wystąpienia zaburzeń rytmu serca (wyraźna bradykardia, blok zatokowy), zaburzeń przewodzenia zatokowo-przedsionkowego i przedsionkowo-komorowego oraz niewydolności serca (działanie synergiczne). Takie skojarzenie można zastosować jedynie w warunkach umożliwiających ścisłą obserwację kliniczną i pod kontrolą EKG, szczególnie na początku leczenia.¹⁰
• Inne leki przeciwarytmiczne – nie zaleca się jednoczesnego stosowania diltiazemu z innymi lekami przeciwarytmicznymi ze względu na dodatkowe ryzyko nasilenia działań niepożądanych ze strony serca. Jeśli takie połączenie jest konieczne, należy zapewnić ścisłą obserwację kliniczną i kontrolę EKG.¹¹
• Karbamazepina – diltiazem może zwiększać stężenie karbamazepiny we krwi. Zaleca się monitorowanie stężenia karbamazepiny w osoczu i odpowiednie dostosowanie dawki w razie potrzeby.¹²
• Ryfampicyna – jako induktor CYP3A4, może zmniejszać stężenie diltiazemu w osoczu po rozpoczęciu leczenia. Wskazane jest ścisłe monitorowanie stanu pacjenta podczas rozpoczynania lub kończenia terapii ryfampicyną.¹³
• Antagoniści receptora H2 (cymetydyna, ranitydyna) – mogą zwiększać stężenie diltiazemu w osoczu. Pacjenci przyjmujący diltiazem powinni być ściśle monitorowani podczas rozpoczynania lub kończenia leczenia antagonistą receptora H2. Może być konieczne dostosowanie dawki dobowej diltiazemu.¹⁴
• Cyklosporyna – diltiazem może zwiększać stężenie cyklosporyny we krwi. Zaleca się zmniejszenie dawki cyklosporyny, regularne monitorowanie czynności nerek, kontrolowanie stężenia cyklosporyny we krwi i dostosowanie dawki zarówno podczas leczenia skojarzonego, jak i po odstawieniu cyklosporyny.¹⁵
• Kolchicyna – diltiazem może przyczyniać się do zwiększenia stężenia kolchicyny w osoczu, co może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych.¹⁶

Inne istotne interakcje

• Benzodiazepiny (midazolam, triazolam) – diltiazem powoduje istotne zwiększenie stężenia tych leków w osoczu oraz wydłużenie ich okresu półtrwania. Należy zachować szczególną ostrożność przy stosowaniu krótko działających benzodiazepin metabolizowanych przez CYP3A4 u pacjentów przyjmujących diltiazem.¹⁷
• Kortykosteroidy (metyloprednizolon) – diltiazem może hamować metabolizm metyloprednizolonu (poprzez CYP3A4) oraz aktywność glikoproteiny P. Zaleca się monitorowanie stanu pacjenta podczas rozpoczynania leczenia metyloprednizolonem, a w razie potrzeby dostosowanie dawki.¹⁸
• Statyny – diltiazem, jako inhibitor CYP3A4, może powodować istotne zwiększenie pola powierzchni pod krzywą (AUC) niektórych statyn. W przypadku jednoczesnego stosowania z diltiazemem ryzyko rozwoju miopatii i rabdomiolizy związane z leczeniem statynami metabolizowanymi przez CYP3A4 może być zwiększone. Jeśli to możliwe, zaleca się jednoczesne stosowanie z diltiazemem statyn, które nie są metabolizowane przez CYP3A4. W przeciwnym razie konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjenta pod kątem objawów toksycznego działania statyn.¹⁹
• Inhibitory ssaczego celu rapamycyny (kinazy mTOR) – po jednoczesnym podaniu syrolimusu i diltiazemu zaobserwowano 1,4- i 1,6-krotne zwiększenie wartości Cmax i AUC syrolimusu. Diltiazem może zwiększać stężenie ewerolimusu we krwi poprzez hamowanie jego metabolizmu za pośrednictwem CYP3A4 lub zmniejszanie wypływu ewerolimusu z komórek jelitowych za pośrednictwem glikoproteiny P. W przypadku jednoczesnego stosowania diltiazemu z inhibitorem mTOR (np. syrolimusem, temsyrolimusem lub ewerolimusem) może być konieczne zmniejszenie dawki inhibitora.²⁰

Interakcje diltiazemu z alkoholem

Diltiazem, podobnie jak inne leki z grupy antagonistów wapnia, może wchodzić w interakcje z alkoholem, które mogą mieć istotne znaczenie kliniczne. Alkohol etylowy i diltiazem mogą wzajemnie nasilać swoje działanie hipotensyjne, co wynika z ich addytywnego wpływu na naczynia krwionośne.²¹

Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas leczenia diltiazemem może prowadzić do:

• Nasilenia działania hipotensyjnego, co zwiększa ryzyko niedociśnienia ortostatycznego i omdleń
• Zwiększonego ryzyka zawrotów głowy i zaburzeń równowagi
• Nasilenia działania sedatywnego, prowadzącego do znacznego spowolnienia reakcji psychomotorycznych
• Potencjalnego zwiększenia obciążenia wątroby, jako że zarówno diltiazem, jak i alkohol są metabolizowane w wątrobie

Ze względu na możliwe konsekwencje zdrowotne zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas leczenia diltiazemem. Jeśli spożycie alkoholu jest nieuniknione, pacjent powinien być świadomy możliwości wystąpienia nasilonych działań niepożądanych i zachować szczególną ostrożność, zwłaszcza przy pierwszym łączeniu tych substancji.

Tabela interakcji diltiazemu z innymi produktami leczniczymi

Należy pamiętać, że ze względu na możliwość działania addytywnego konieczne jest zachowanie szczególnej uwagi i ostrożne zwiększanie dawki u pacjentów przyjmujących diltiazem jednocześnie z innymi lekami wpływającymi na kurczliwość i/lub przewodzenie w sercu.²²