Właściwości farmakokinetyczne leku Ondansetron Kabi 2 mg/ml

Ondansetron Kabi, zawierający ondansetron w postaci chlorowodorku dwuwodnego, charakteryzuje się stabilnymi właściwościami farmakokinetycznymi przy zastosowaniu dawek wielokrotnych. Warto zaznaczyć, że bezpośrednia zależność między stężeniem ondansetronu w osoczu a działaniem przeciwwymiotnym nie została jednoznacznie określona.¹

Wchłanianie

Po podaniu dożylnym 4 mg ondansetronu w infuzji trwającej 5 minut, osiągane jest maksymalne stężenie w osoczu wynoszące około 65 ng/ml.²

Dystrybucja

Dystrybucja ondansetronu wykazuje podobny profil niezależnie od drogi podania (doustnej, domięśniowej czy dożylnej), z objętością dystrybucji w stanie stacjonarnym wynoszącą około 140 litrów. Podanie domięśniowe i dożylne zapewnia równoważną ekspozycję ogólnoustrojową. Istotnym parametrem jest stopień wiązania z białkami osocza, który dla ondansetronu wynosi 70-76%, co nie klasyfikuje go jako leku silnie wiążącego się z białkami.³

Metabolizm

Ondansetron jest intensywnie metabolizowany w wątrobie poprzez szlaki enzymatyczne. Warto podkreślić, że brak enzymu CYP2D6 (polimorfizm debryzochiny) nie wpływa na farmakokinetykę ondansetronu.⁴

Eliminacja

Eliminacja ondansetronu charakteryzuje się okresem półtrwania wynoszącym około 3 godziny. Jedynie niewielka część wchłoniętej dawki (mniej niż 5%) jest wydalana w postaci niezmienionej z moczem.⁵

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Różnice w zależności od płci

Zaobserwowano istotne różnice farmakokinetyczne zależne od płci. U kobiet wchłanianie ondansetronu po podaniu doustnym jest szybsze i bardziej efektywne. Dodatkowo, płeć żeńska charakteryzuje się mniejszym ogólnoustrojowym klirensem i objętością dystrybucji (po uwzględnieniu masy ciała).⁶

Dzieci i młodzież (w wieku od 1 miesiąca do 17 lat)

Farmakokinetyka ondansetronu u dzieci wykazuje znaczące zróżnicowanie w zależności od wieku:

• Niemowlęta (1-4 miesiące) – klirens znormalizowany w stosunku do masy ciała jest o około 30% niższy niż u dzieci w wieku 5-24 miesięcy. Okres półtrwania w tej grupie wynosi średnio 6,7 godziny.⁷
• Dzieci (5-24 miesięcy i 3-12 lat) – okres półtrwania w tych grupach wynosi średnio 2,9 godziny. Porównując do dorosłych, u dzieci w wieku 3-12 lat wartości klirensu i objętości dystrybucji są zmniejszone, ale zwiększają się liniowo wraz z masą ciała, osiągając w wieku 12 lat wartości zbliżone do młodych dorosłych.⁸

Różnice parametrów farmakokinetycznych u niemowląt w wieku 1-4 miesięcy można częściowo tłumaczyć większą zawartością procentową wody w organizmie oraz większą objętością dystrybucji leków rozpuszczalnych w wodzie, takich jak ondansetron.⁹

Szeroka analiza farmakokinetyczna przeprowadzona u 428 pacjentów (chorych na raka, pacjentów poddawanych operacjom i zdrowych ochotników) w wieku od 1 miesiąca do 44 lat wykazała, że ekspozycja ogólnoustrojowa (AUC) ondansetronu po podaniu doustnym lub dożylnym u dzieci i młodzieży była porównywalna do ekspozycji u osób dorosłych, z wyjątkiem niemowląt w wieku 1-4 miesięcy.¹⁰

W tej analizie zaobserwowano następujące zależności:

• Objętość dystrybucji zależała od wieku i była niższa u dorosłych niż u niemowląt i dzieci.
• Klirens był powiązany z masą ciała, a nie z wiekiem, z wyjątkiem niemowląt w wieku 1-4 miesięcy.¹¹

Należy jednak zauważyć, że trudno jednoznacznie stwierdzić, czy zmniejszenie klirensu u niemowląt w wieku 1-4 miesięcy jest rzeczywiście zależne od wieku, czy wynika z nieodłącznej zmienności związanej z małą liczebnością tej grupy w analizie. Istotne jest, że u pacjentów poniżej 6 miesiąca życia, otrzymujących pojedynczą dawkę ondansetronu w celu leczenia nudności i wymiotów pooperacyjnych, zmniejszony klirens prawdopodobnie nie ma znaczenia klinicznego.¹²

Pacjenci w podeszłym wieku

Wczesne badania fazy I prowadzone u zdrowych ochotników w podeszłym wieku ujawniły niewielkie, zależne od wieku zmniejszenie klirensu ondansetronu oraz wydłużenie jego okresu półtrwania. Jednakże, ze względu na znaczną zmienność osobniczą, zaobserwowano istotne różnice w parametrach farmakokinetycznych między pacjentami młodymi (w wieku <65 lat) a pacjentami w podeszłym wieku (≥65 lat).<sup data-drug="Ondansetron Kabi 2 mg/ml roztwór do wstrzykiwań" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Badania wczesnej fazy I u zdrowych ochotników w podeszłym wieku wykazały niewielkie, związane z wiekiem zmniejszenie klirensu i wydłużenie okresu półtrwania ondansetronu. Jednak w związku z szeroką zmiennością osobniczą wykazano znaczne różnice w parametrach farmakokinetycznych pomiędzy pacjentami młodymi (w wieku 13

W badaniach klinicznych dotyczących nudności i wymiotów wywołanych chemioterapią (CINV) u pacjentów z nowotworem nie wykazano różnic w bezpieczeństwie i skuteczności ondansetronu między młodszymi pacjentami a pacjentami w podeszłym wieku, które uzasadniałyby odmienne dawkowanie u osób starszych.¹⁴

Nowsze badania stężenia ondansetronu w osoczu i odpowiednie modelowanie wykazały, że u pacjentów w wieku ≥75 lat przewiduje się większy wpływ na odstęp QTc w porównaniu do młodszych dorosłych pacjentów. W związku z tym dla pacjentów powyżej 65 lat i powyżej 75 lat opracowano szczegółowe zalecenia dotyczące dawkowania.¹⁵

Zaburzenia czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 15-60 ml/min) po dożylnym podaniu ondansetronu obserwuje się zmniejszenie zarówno ogólnoustrojowego klirensu, jak i objętości dystrybucji. Prowadzi to do niewielkiego, nieistotnego klinicznie wydłużenia okresu półtrwania do 5,4 godziny.¹⁶

Badania przeprowadzone u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek wymagających regularnych hemodializ (badania wykonywane pomiędzy dializami) wykazały, że farmakokinetyka ondansetronu po podaniu dożylnym nie ulega istotnym zmianom.¹⁷

Zaburzenia czynności wątroby

U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby obserwuje się znaczące zmniejszenie ogólnoustrojowego klirensu ondansetronu oraz wydłużenie okresu półtrwania do 15-32 godzin.¹⁸