nudności i wymioty wywołane cytotoksyczną chemioterapią
Wskazanie

Nudności i wymioty wywołane cytotoksyczną chemioterapią stanowią jedne z najbardziej uciążliwych działań niepożądanych leczenia przeciwnowotworowego. Występują one u 70-80% pacjentów poddawanych chemioterapii, przy czym nasilenie objawów zależy od potencjału emetogennego zastosowanych leków cytostatycznych. Wyróżnia się nudności i wymioty ostre (występujące w ciągu pierwszych 24h), opóźnione (po 24h, trwające nawet do 5 dni) oraz wyprzedzające (pojawiające się przed podaniem kolejnego cyklu chemioterapii).

W leczeniu nudności i wymiotów wywołanych chemioterapią stosuje się kilka grup leków. Podstawową grupę stanowią antagoniści receptora 5-HT3 (setrony), takie jak: Ondansetron (Zofran, Ondansetron Accord, Ondansetron Kabi), Granisetron (Granudron), Palonosetron (Aloxi, Palonosetron Accord). Drugą istotną grupę stanowią antagoniści receptora NK1, np. Aprepitant (Emend), Netupitant (w połączeniu z palonosetronem jako Akynzeo). Powszechnie stosowane są również kortykosteroidy, głównie Deksametazon (Dexamethasone WZF, Pabi-Dexamethason).

W profilaktyce i leczeniu wymiotów wywołanych chemioterapią o wysokim potencjale emetogennym zaleca się terapię skojarzoną złożoną z antagonisty receptora 5-HT3, antagonisty receptora NK1 oraz deksametazonu. W przypadku chemioterapii o umiarkowanym potencjale emetogennym standardem jest dwulekowa kombinacja antagonisty 5-HT3 z deksametazonem. Jako leki dodatkowe stosuje się olanzapinę (Zolafren, Olzapin), metoklopramid (Metoclopramidum WZF), tietylperazynę (Torecan) oraz lorazepam (Lorafen).

Największą trudnością w leczeniu nudności i wymiotów wywołanych chemioterapią jest postępowanie w przypadku wymiotów opornych na standardowe leczenie przeciwwymiotne. Problemem jest również skuteczne zapobieganie wymiotom opóźnionym, które często są niedoszacowane przez personel medyczny. Wyzwanie stanowi także indywidualizacja leczenia przeciwwymiotnego u pacjentów z czynnikami ryzyka (młody wiek, płeć żeńska, wcześniejsze doświadczenia z chorobą lokomocyjną). Dodatkowym utrudnieniem może być nieodpowiednie stosowanie się pacjentów do zaleceń dotyczących przyjmowania leków przeciwwymiotnych w warunkach domowych.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 22.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl