Wpływ olanzapiny na płodność, ciążę i laktację

Podczas stosowania olanzapiny u kobiet w wieku rozrodczym, planujących ciążę, będących w ciąży lub karmiących piersią, lekarz powinien przekazać pacjentce szczegółowe informacje dotyczące bezpieczeństwa stosowania leku. Poniżej przedstawiono kluczowe informacje, które należy omówić z pacjentką w zależności od jej sytuacji klinicznej.¹

Stosowanie olanzapiny w czasie ciąży

Dotychczas nie przeprowadzono odpowiednich i dobrze kontrolowanych badań dotyczących stosowania olanzapiny u kobiet w ciąży. Ta ograniczona ilość danych klinicznych warunkuje szczególną ostrożność przy podejmowaniu decyzji o leczeniu olanzapiną w tym okresie. Należy poinformować pacjentkę o konieczności powiadomienia lekarza o zajściu w ciążę lub planowanej ciąży w trakcie przyjmowania Olanzapiny Viatris.²

Stosowanie olanzapiny w ciąży powinno być rozważane jedynie w przypadkach, gdy przewidywane korzyści terapeutyczne dla matki przewyższają potencjalne ryzyko dla rozwijającego się płodu. Decyzja o kontynuacji lub rozpoczęciu leczenia olanzapiną u kobiety ciężarnej powinna być poprzedzona dokładną analizą stosunku korzyści do ryzyka.³

Ryzyko dla noworodków po ekspozycji na olanzapinę

Szczególnie istotne jest poinformowanie pacjentki o potencjalnych zagrożeniach dla noworodka, gdy matka przyjmowała olanzapinę w trzecim trymestrze ciąży. Noworodki, których matki stosowały leki przeciwpsychotyczne (w tym olanzapinę) w ostatnim trymestrze ciąży, narażone są na ryzyko wystąpienia działań niepożądanych po porodzie.⁴

U noworodków mogą wystąpić następujące objawy:

• Objawy pozapiramidowe – wzmożone napięcie mięśniowe, drżenia
• Objawy odstawienia leku – mogą różnić się nasileniem i czasem trwania
• Zaburzenia behawioralne – nadmierne pobudzenie psychoruchowe
• Zaburzenia napięcia mięśniowego – zarówno wzmożone, jak i obniżone napięcie
• Zaburzenia funkcji fizjologicznych – problemy z oddychaniem, zaburzenia karmienia
• Senność – mogąca utrudniać karmienie i podstawowe funkcje życiowe

W związku z powyższym, noworodki, których matki przyjmowały olanzapinę w trzecim trymestrze ciąży, wymagają ścisłego monitorowania po urodzeniu.⁵

Olanzapina a karmienie piersią

Badania kliniczne przeprowadzone z udziałem zdrowych kobiet karmiących piersią wykazały, że olanzapina przenika do mleka kobiecego. Jest to istotna informacja, którą lekarz powinien przekazać pacjentce rozważającej karmienie piersią podczas terapii olanzapiną.⁶

W badaniach wykazano, że u niemowląt karmionych piersią przez matki przyjmujące olanzapinę, średnia ekspozycja na lek (mg/kg masy ciała) w stanie stacjonarnym wynosi 1,8% dawki przyjętej przez matkę (mg/kg masy ciała). Ta wartość wskazuje na istotną ekspozycję niemowlęcia na działanie olanzapiny poprzez mleko matki.⁷

Z uwagi na możliwe działania niepożądane olanzapiny u niemowląt, pacjentkom przyjmującym Olanzapinę Viatris należy odradzać karmienie piersią. Lekarz powinien przedyskutować z pacjentką alternatywne metody karmienia dziecka w okresie stosowania olanzapiny.⁸

Wpływ olanzapiny na płodność

Aktualnie brak jest wyczerpujących danych klinicznych dotyczących wpływu olanzapiny na płodność u ludzi. Lekarz powinien poinformować pacjentkę, że potencjalny wpływ leku na płodność nie został w pełni poznany.⁹

W przypadku par planujących ciążę, gdy jedna z osób przyjmuje olanzapinę, lekarz powinien rozważyć potencjalne ryzyko i korzyści wynikające z kontynuacji leczenia, biorąc pod uwagę indywidualną sytuację kliniczną pacjenta oraz dostępne alternatywne metody terapii.

Zalecenia dla lekarzy dotyczące postępowania z pacjentkami

Podczas konsultacji z pacjentkami w wieku rozrodczym przyjmującymi Olanzapinę Viatris, lekarz powinien:

1. Przeprowadzić szczegółowy wywiad dotyczący planów prokreacyjnych
2. Poinformować o potencjalnych zagrożeniach związanych ze stosowaniem olanzapiny w ciąży
3. Omówić ryzyko dla noworodka po ekspozycji na olanzapinę w trzecim trymestrze
4. Przekazać informacje o przenikaniu olanzapiny do mleka matki i zalecić unikanie karmienia piersią
5. W przypadku planowania ciąży rozważyć możliwość zmiany leczenia na lek o lepszym profilu bezpieczeństwa w ciąży, jeśli jest to klinicznie możliwe
6. U pacjentek w ciąży kontynuujących leczenie olanzapiną zalecić ścisłe monitorowanie stanu klinicznego
7. Poinformować o konieczności monitorowania noworodka po porodzie, jeśli matka przyjmowała olanzapinę w trzecim trymestrze ciąży