Wpływ leku Nalgesin Mini na płodność, ciążę i laktację

Naproksen sodowy, substancja czynna produktu leczniczego Nalgesin Mini 220 mg (odpowiadająca 200 mg naproksenu), jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ) hamujący syntezę prostaglandyn, ma istotny wpływ na płodność, przebieg ciąży oraz laktację. Personel medyczny zobowiązany jest do przekazania pacjentkom szczegółowych informacji dotyczących potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem tego leku w okresie prokreacji.¹

Stosowanie w okresie ciąży

Hamowanie syntezy prostaglandyn przez naproksen sodowy może wywierać niekorzystny wpływ na przebieg ciąży oraz rozwój embrionalny i płodowy. Dane epidemiologiczne wskazują na zwiększone ryzyko poronień, wad serca oraz wytrzewienia po zastosowaniu inhibitorów syntezy prostaglandyn we wczesnym okresie ciąży. Szczególnie istotne jest to, że ryzyko bezwzględne wad układu sercowo-naczyniowego wzrasta z wartości poniżej 1% do około 1,5%. Ryzyko to zwiększa się wraz z dawką leku i czasem trwania terapii.²

Pierwszy i drugi trymestr ciąży

Badania na modelach zwierzęcych wykazały, że podanie inhibitora syntezy prostaglandyn zwiększa częstość strat przed- i poimplantacyjnych oraz obumarcia zarodka i płodu. Dodatkowo u zwierząt otrzymujących inhibitory syntezy prostaglandyn w okresie organogenezy stwierdzono zwiększoną częstość występowania różnorodnych wad rozwojowych, w tym wad układu sercowo-naczyniowego.³

Od 20. tygodnia ciąży stosowanie naproksenu może powodować małowodzie związane z zaburzeniami czynności nerek płodu. Komplikacja ta może wystąpić wkrótce po rozpoczęciu leczenia i zwykle ustępuje po jego przerwaniu. Odnotowano również przypadki zwężenia przewodu tętniczego w następstwie leczenia naproxenem w drugim trymestrze ciąży, które w większości przypadków ustępowały po zaprzestaniu terapii.⁴

W związku z powyższymi zagrożeniami, w pierwszym i drugim trymestrze ciąży nie należy stosować naproksenu sodowego, chyba że jest to bezwzględnie konieczne. Jeśli lek musi być zastosowany u kobiety planującej ciążę lub będącej w pierwszym lub drugim trymestrze ciąży, należy podawać jak najmniejszą skuteczną dawkę przez jak najkrótszy możliwy czas.⁵

Monitorowanie ciąży po 20. tygodniu

U pacjentek przyjmujących naproksen po 20. tygodniu ciąży należy rozważyć przedporodową obserwację w celu wykrycia małowodzia. W przypadku stwierdzenia małowodzia lub zwężenia przewodu tętniczego konieczne jest natychmiastowe zaprzestanie stosowania naproksenu.⁶

Trzeci trymestr ciąży

Stosowanie inhibitorów syntezy prostaglandyn w trzecim trymestrze ciąży może narażać płód na szereg poważnych powikłań, w tym:

• Działanie toksyczne na układ krążenia i oddechowy, przejawiające się przedwczesnym zwężeniem lub zamknięciem przewodu tętniczego oraz nadciśnieniem płucnym⁷
• Zaburzenia czynności nerek prowadzące do małowodzia⁸

Ponadto, stosowanie naproksenu pod koniec ciąży może powodować niekorzystne skutki zarówno dla matki, jak i noworodka:

• Wydłużenie czasu krwawienia ze względu na działanie antyagregacyjne, które może wystąpić nawet po zastosowaniu bardzo małych dawek⁹
• Zahamowanie skurczów macicy, co może skutkować opóźnionym lub wydłużonym porodem¹⁰

Z uwagi na te zagrożenia, stosowanie naproksenu sodowego jest bezwzględnie przeciwwskazane w trzecim trymestrze ciąży.¹¹

Karmienie piersią

Naproksen sodowy przenika do mleka matki, dlatego nie zaleca się stosowania produktu Nalgesin Mini podczas karmienia piersią. Lekarz powinien poinformować pacjentkę o konieczności wyboru między przerwaniem karmienia piersią a zaprzestaniem leczenia naproxenem, biorąc pod uwagę korzyści z karmienia piersią dla dziecka i korzyści z leczenia dla matki.¹²

Wpływ na płodność

Istnieją dowody naukowe wskazujące, że leki hamujące cyklooksygenazę i syntezę prostaglandyn, takie jak naproksen sodowy, mogą powodować zaburzenia płodności u kobiet poprzez wpływ na proces owulacji. Należy jednak podkreślić, że działanie to ma charakter przemijający i ustępuje po zakończeniu terapii. Personel medyczny powinien poinformować pacjentki w wieku rozrodczym o tym potencjalnym efekcie, szczególnie jeśli planują one ciążę.¹³