spektrum aktywności przeciwbakteryjnej
Spektrum aktywności przeciwbakteryjnej to zakres skutecznego działania antybiotyku lub innego środka przeciwdrobnoustrojowego wobec różnych gatunków bakterii. Antybiotyki klasyfikowane są jako szerokospektralne, gdy działają na wiele różnych rodzajów bakterii (zarówno Gram-dodatnich, jak i Gram-ujemnych), lub wąskospektralne, gdy ich aktywność ogranicza się do określonych grup bakterii.
Znajomość spektrum aktywności przeciwbakteryjnej jest kluczowa przy wyborze odpowiedniej terapii empirycznej, zanim dostępne będą wyniki badań mikrobiologicznych. Pomaga to w doborze skutecznego antybiotyku przy jednoczesnym minimalizowaniu ryzyka rozwoju oporności bakteryjnej i zachowaniu naturalnej mikrobioty pacjenta.
Czynniki wpływające na spektrum aktywności obejmują mechanizm działania antybiotyku, jego zdolność do penetracji przez błony komórkowe bakterii oraz podatność na enzymy inaktywujące. Znajomość lokalnych wzorców oporności bakteryjnej ma istotne znaczenie przy określaniu prawdopodobnej skuteczności danego środka przeciwbakteryjnego w konkretnym środowisku klinicznym.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Cefazolin AptaPharma 1 g
Cefazolina, będąca cefalosporyną pierwszej generacji (kod ATC: J01DB04), jest antybiotykiem beta-laktamowym o działaniu bakteriobójczym, stosowanym pozajelitowo. Mechanizm jej działania polega na hamowaniu syntezy ściany komórkowej bakterii poprzez blokowanie białek wiążących penicylinę (PBP), co prowadzi do zniszczenia komórek bakteryjnych. Kluczowym parametrem farmakokinetyczno-farmakodynamicznym (PK/PD) jest %T>MIC, czyli procent czasu, w którym stężenie wolnej cefazoliny utrzymuje się powyżej minimalnego stężenia hamującego (MIC). Oporność na cefazolinę może wynikać z inaktywacji przez beta-laktamazy (szczególnie ESBL i AmpC), mutacji w PBP, ograniczonego przenikania przez ścianę komórkową bakterii Gram-ujemnych oraz mechanizmów efflux. Istotna jest także oporność krzyżowa z innymi cefalosporynami i penicylinami, co ma znaczenie przy terapii sekwencyjnej i niepowodzeniu leczenia.
antybiotyk bakteriobójczy, beta-hemolizujący paciorkowiec, beta-laktamaza, beta-laktamaza o rozszerzonym spektrum działania, białko wiążące penicylinę, cefalosporyna pierwszej generacji, cefoksytyna, ceftazydym z awibaktamem, ceftibuten, ceftolozan z tazobaktamem, Citrobacter, Enterobacter, Europejski Komitet ds. Oznaczania Lekowrażliwości Drobnoustrojów, gronkowiec metycylinooporny, gronkowiec oksacylinooporny, Haemophilus influenzae, hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii, Klebsiella pneumoniae, minimalne stężenie hamujące, Morganella morganii, MRSA, MSSA, oporność krzyżowa, paciorkowiec, paciorkowiec zieleniący, penicylina benzylowa, penicylinaza, pneumokok, Proteus mirabilis, Pseudomonas aeruginosa, Serratia, spektrum aktywności przeciwbakteryjnej, Staphylococcus, Staphylococcus aureus, Staphylococcus aureus oporny na metycylinę, staphylococcus epidermidis, Streptococcus pneumoniae