Właściwości farmakodynamiczne
MST Continus 200 mg

Właściwości farmakodynamiczne leku MST Continus

MST Continus należy do grupy farmakoterapeutycznej naturalnych alkaloidów opium, oznaczonej kodem ATC: N02AA01. Substancją czynną leku jest siarczan morfiny, który charakteryzuje się silnym działaniem przeciwbólowym jako wybiórczy agonista receptorów opioidowych. Wykazuje on silne powinowactwo do receptorów mi i słabsze do receptorów kappa i delta.¹

Wpływ na ośrodkowy układ nerwowy

Głównym efektem terapeutycznym morfiny jest działanie przeciwbólowe i uspokajające, obejmujące zarówno działanie nasenne, jak i redukujące poziom lęku. Morfina wywiera istotny wpływ na ośrodek oddechowy w rdzeniu przedłużonym, powodując jego depresję. Ponadto, substancja ta bezpośrednio oddziałuje na ośrodek kaszlu w rdzeniu przedłużonym, hamując odruch kaszlowy. Warto zaznaczyć, że efekt przeciwkaszlowy może wystąpić przy zastosowaniu mniejszych dawek niż te wymagane do uzyskania działania przeciwbólowego.²

Charakterystycznym objawem działania morfiny jest zwężenie źrenic (mioza), które występuje nawet w warunkach całkowitego zaciemnienia. Źrenice szpileczkowate mogą sugerować przedawkowanie opioidu, jednak nie jest to objaw specyficzny wyłącznie dla tego stanu. Podobne zwężenie źrenic może towarzyszyć uszkodzeniom mostu pochodzenia krwotocznego lub niedokrwiennego. Należy podkreślić, że w przypadku przedawkowania morfiny prowadzącego do niedotlenienia narządów i tkanek, możliwe jest raczej rozszerzenie źrenic niż ich zwężenie.³

Wpływ na przewód pokarmowy i mięśnie gładkie

Morfina wywiera istotny wpływ na czynność motoryczną przewodu pokarmowego poprzez zwiększenie napięcia mięśni gładkich odźwiernika i dwunastnicy. Pod jej wpływem dochodzi do opóźnienia trawienia pokarmów w jelicie cienkim oraz osłabienia skurczów propulsywnych, co w konsekwencji prowadzi do wystąpienia zaparcia. Lek powoduje również skurcz zwieracza Oddiego oraz wzrost ciśnienia w drogach żółciowych. Morfina wykazuje także silne działanie kurczące na zwieracz pęcherza moczowego i mięśniówkę gładką dróg moczowych.⁴

Wpływ na układ sercowo-naczyniowy

Jednym z istotnych mechanizmów działania morfiny jest jej zdolność do uwalniania histaminy, które może zachodzić z udziałem lub bez udziału rozszerzenia naczyń obwodowych. Klinicznymi objawami uwalniania histaminy i/lub rozszerzenia naczyń obwodowych są: świąd, zaczerwienienie skóry, zaczerwienienie oczu, nadmierna potliwość oraz niedociśnienie ortostatyczne.⁵

Wpływ na układ hormonalny

Opioidy, w tym morfina, mogą wpływać na funkcjonowanie osi podwzgórze-przysadka-nadnercza oraz osi podwzgórze-przysadka-gonady. Do obserwowanych zmian hormonalnych należą: wzrost stężenia prolaktyny oraz obniżenie poziomu kortyzolu i testosteronu w surowicy krwi. Te zaburzenia hormonalne mogą manifestować się klinicznie różnorodnymi objawami.⁶

Inne działania farmakologiczne

Badania laboratoryjne in vitro oraz eksperymenty na modelach zwierzęcych wskazują na zróżnicowane efekty naturalnych opioidów, takich jak morfina, na elementy układu immunologicznego. Kliniczne znaczenie tych obserwacji nie zostało jednak dotychczas jednoznacznie określone.⁷

Szczegółowe profile działania farmakodynamicznego