Działania niepożądane
Ladybon 2,5 mg

Profil bezpieczeństwa tibolonu został oceniony na podstawie 21 badań klinicznych z udziałem 4079 kobiet stosujących dawki terapeutyczne 1,25 mg lub 2,5 mg oraz 3476 kobiet otrzymujących placebo, z okresem leczenia od 2 miesięcy do 4,5 lat. Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmowały zaburzenia układu rozrodczego i piersi (np. krwotok pomenopauzalny, przerost endometrium, tkliwość piersi), zaburzenia skóry (trądzik, świąd), bóle podbrzusza oraz zwiększenie masy ciała. Po wprowadzeniu do obrotu zgłaszano także działania neurologiczne (zawroty głowy, migrena), skórne (wysypka), psychiczne (depresja), mięśniowo-szkieletowe (ból stawów) oraz zaburzenia czynności wątroby. Istotne jest, że ryzyko raka piersi związane ze stosowaniem tibolonu jest mniejsze niż przy skojarzonej HTZ, jednak wzrasta wraz z czasem terapii (współczynnik ryzyka 1,3, dodatkowo 3 przypadki na 1000 kobiet po 5 latach stosowania w wieku 50-65 lat).

Działania niepożądane tibolonu (Ladybon 2,5 mg)

Profil bezpieczeństwa tibolonu został ustalony na podstawie szeroko zakrojonych badań klinicznych, obejmujących 21 badań z grupą kontrolną placebo, w których uczestniczyło 4079 kobiet stosujących dawki terapeutyczne tibolonu (1,25 mg lub 2,5 mg) oraz 3476 kobiet otrzymujących placebo. Okres leczenia w tych badaniach wynosił od 2 miesięcy do 4,5 lat, co umożliwiło dokładną ocenę profilu działań niepożądanych tego leku.1

Najczęstsze działania niepożądane

Podczas stosowania tibolonu zaobserwowano szereg działań niepożądanych, których częstość występowania była statystycznie istotnie większa w porównaniu do placebo. Działania te sklasyfikowano według częstości występowania oraz układów i narządów MedDRA.2

Klasyfikacja układów i narządów MedDRA Często ≥ 1/100 do < 1/10 Niezbyt często ≥ 1/1000 do < 1/100 Rzadko ≥ 1/10000 do < 1/1000
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Obrzęk**
Zaburzenia żołądka i jelit Ból podbrzusza Dyskomfort brzucha**
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Nadmierne owłosienie
Trądzik
Świąd**
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Upławy
Przerost endometrium
Krwotok pomenopauzalny
Tkliwość piersi
Świąd narządów płciowych
Kandydoza pochwy
Krwotok z pochwy
Ból w obrębie miednicy
Dysplazja szyjki macicy
Wydzielina z narządu rodnego
Zapalenie sromu i pochwy
Umiarkowany ból piersi
Zakażenia grzybicze
Grzybica pochwy
Ból brodawek sutkowych
Badania diagnostyczne Zwiększenie masy ciała Nieprawidłowy wymaz z szyjki macicy*

*Zazwyczaj zmiany łagodne. Częstość występowania patologii szyjki macicy (raka szyjki macicy) nie była zwiększona w grupie leczonych tibolonem w porównaniu do grupy stosującej placebo.
**Te działania niepożądane zostały zidentyfikowane po wprowadzeniu tibolonu do obrotu. Kategorię częstości oszacowano na podstawie odpowiednich badań klinicznych.3

Działania niepożądane zidentyfikowane po wprowadzeniu leku do obrotu

Po wprowadzeniu tibolonu do obrotu zaobserwowano również inne działania niepożądane, takie jak:4

Zwiększone ryzyko wystąpienia nowotworów

Rak piersi

Obserwacje kliniczne wskazują na związek pomiędzy stosowaniem tibolonu a ryzykiem wystąpienia raka piersi, jednakże ryzyko to jest mniejsze niż w przypadku skojarzonej hormonalnej terapii zastępczej (HTZ) zawierającej estrogen i progestagen. Wzrost ryzyka jest zależny od czasu stosowania terapii.5

Badanie Million Women Study (MWS) dostarczyło istotnych danych dotyczących dodatkowego ryzyka raka piersi po 5 latach stosowania tibolonu:6

Wiek (lata) Dodatkowe przypadki na 1000 kobiet nie stosujących HTZ* w okresie 5-letnim Współczynnik ryzyka i 95%CI# Dodatkowe przypadki na 1000 kobiet stosujących HTZ w okresie 5-letnim (95%CI)
HTZ zawierająca wyłącznie estrogen
50-65 9-12 1,2 1-2 (0-3)
Złożona HTZ zawierająca estrogen i progestagen
50-65 9-12 1,7 6 (5-7)
Tibolon
50-65 9-12 1,3 3 (0-6)

*W oparciu o podstawową częstość występowania w krajach rozwiniętych.
#Wskaźnik ogólnego ryzyka. Współczynnik ryzyka nie jest stały, rośnie wraz z wydłużeniem czasu stosowania.7

Rak endometrium

Tibolon wykazuje związek ze zwiększonym ryzykiem rozwoju raka endometrium. U kobiet z zachowaną macicą niestosujących HTZ ani tibolonu, ryzyko zachorowania na raka endometrium wynosi około 5 przypadków na 1000 kobiet.8

Badanie LIFT (badanie z randomizacją, z grupą kontrolną otrzymującą placebo) przeprowadzone u kobiet (średnia wieku 68 lat) bez wcześniejszego screeningu endometrium wykazało:9

  • Po 2,9 roku obserwacji w grupie placebo (n=1773) nie zdiagnozowano żadnego przypadku raka endometrium
  • W grupie przyjmującej tibolon (n=1746) zdiagnozowano 4 przypadki raka endometrium
  • Przekłada się to na 0,8 dodatkowego zdiagnozowanego przypadku raka endometrium na każde 1000 kobiet przyjmujących tibolon przez jeden rok

Rak jajnika

Stosowanie tibolonu może wiązać się z nieznacznie zwiększonym ryzykiem rozwoju raka jajnika. Dane z badania Million Women Study wskazują, że stosowanie tibolonu przez okres 5 lat prowadziło do wystąpienia 1 dodatkowego przypadku raka na 2500 kobiet.10

Dla porównania, metaanaliza 52 badań epidemiologicznych wykazała:11

  • Zwiększone ryzyko wystąpienia raka jajnika u kobiet stosujących aktualnie HTZ w porównaniu do kobiet, które nigdy jej nie stosowały (RR 1,43, 95% CI 1,31–1,56)
  • U kobiet w wieku 50-54 lat stosujących HTZ przez 5 lat wiąże się to z około 1 dodatkowym zachorowaniem na 2000 kobiet
  • U kobiet w wieku 50-54 lat niestosujących HTZ, rak jajnika zostanie rozpoznany u około 2 na 2000 kobiet w okresie 5 lat

Ryzyko incydentów naczyniowych

Udar niedokrwienny

Stosowanie tibolonu wiąże się ze zwiększonym ryzykiem udaru niedokrwiennego. Ryzyko to wzrasta wraz z wiekiem, niezależnie od czasu trwania terapii.12

Randomizowane badanie z grupą kontrolną trwające 2 lata i 9 miesięcy wykazało:13

  • 2,2-krotny wzrost ryzyka wystąpienia udaru mózgu wśród kobiet (średnia wieku 68 lat) stosujących tibolon w dawce 1,25 mg (28/2249) w porównaniu z grupą placebo (13/2257)
  • W 80% przypadków był to udar o etiologii niedokrwiennej

Częstość występowania udaru mózgu jest silnie zależna od wieku:14

  • Częstość wystąpienia udaru po 5 latach:
    • 3 przypadki na 1000 kobiet w wieku 50–59 lat
    • 11 przypadków na 1000 kobiet w wieku 60–69 lat
  • Dodatkowe przypadki u kobiet stosujących tibolon przez 5 lat:
    • 4 przypadki na 1000 kobiet w wieku 50–59 lat
    • 13 przypadków na 1000 kobiet w wieku 60–69 lat

Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa

Hormonalna terapia zastępcza (HTZ) wiąże się z 1,3–3-krotnym zwiększeniem ryzyka względnego wystąpienia żylnej choroby zatorowo-zakrzepowej (ŻChZZ), w tym zakrzepicy żył głębokich lub zatorowości płucnej. Ryzyko to jest najwyższe w pierwszym roku stosowania HTZ.15

Wiek (lata) Częstość występowania na 1000 kobiet w okresie 5-letnim w grupie placebo Współczynnik ryzyka i 95% CI Dodatkowe przypadki na 1000 kobiet stosujących HTZ
Produkty doustne zawierające jedynie estrogen*
50-59 7 1,2 (0,6-2,4) 1 (-3–10)
Produkty doustne zawierające estrogen i progestagen
50-59 4 2,3 (1,2–4,3) 5 (1-13)

*Badanie u kobiet bez macicy16

Inne działania niepożądane związane z HTZ

Poniższe działania niepożądane były raportowane w związku z terapią estrogenowo-progestagenową i mogą potencjalnie dotyczyć również pacjentów stosujących tibolon:17

  • Choroba wieńcowa: Ryzyko choroby wieńcowej jest nieznacznie zwiększone u kobiet w wieku powyżej 60 lat stosujących HTZ z użyciem produktów złożonych zawierających estrogen i progestagen. Nie ma dowodów wskazujących na to, że ryzyko zawału mięśnia sercowego podczas stosowania tibolonu jest inne niż w przypadku innych rodzajów HTZ.18
  • Choroby pęcherzyka żółciowego19
  • Choroby skóry i tkanki podskórnej: ostuda, rumień wielopostaciowy, rumień guzowaty, plamica naczyniowa20
  • Prawdopodobna demencja powyżej 65. roku życia21

Zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.22

Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:23

  • Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
  • tel.: +48 22 49 21 301
  • faks: +48 22 49 21 309
  • strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu lub przedstawicielowi podmiotu odpowiedzialnego w Polsce. Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych możliwe jest zgromadzenie większej ilości informacji na temat bezpieczeństwa stosowania leku.24

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl