Działania niepożądane
Ipinzan 50 mg + 1000 mg
Profil bezpieczeństwa leku Ipinzan, zawierającego wildagliptynę i metforminę, opiera się na danych z randomizowanych badań kontrolowanych placebo obejmujących 6197 pacjentów, z czego 3698 otrzymywało kombinację wildagliptyny i metforminy, a 2499 placebo z metforminą. Produkt wykazuje biorównoważność z jednoczesnym stosowaniem składników osobno. Działania niepożądane były przeważnie łagodne i przemijające, bez konieczności przerwania terapii, a ich występowanie nie korelowało z wiekiem, etnicznością, czasem leczenia ani dawką. Najczęstsze działania niepożądane obejmują zakażenia górnych dróg oddechowych, zawroty głowy, bóle głowy, dolegliwości żołądkowo-jelitowe (wymioty, biegunka, nudności, refluks, wzdęcia, zaparcia, ból brzucha) oraz objawy skórne (nadmierne pocenie się, świąd, wysypka, zapalenie skóry). Hipoglikemia występowała niezbyt często (0,4–5,1% w zależności od terapii skojarzonej), a bardzo rzadko obserwowano zmniejszenie wchłaniania witaminy B12 i kwasicę mleczanową, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Ryzyko zapalenia trzustki klasyfikowane jest jako niezbyt częste, a zapalenie wątroby i zaburzenia czynności wątroby występowały rzadko, zwykle bezobjawowo i odwracalnie po odstawieniu leku.
Profil bezpieczeństwa leku Ipinzan – podstawowe informacje
Profil bezpieczeństwa produktu leczniczego Ipinzan (wildagliptyna + metformina) został ustalony na podstawie danych zgromadzonych od 6197 pacjentów, którzy brali udział w randomizowanych badaniach kontrolowanych placebo. Wśród nich 3698 osób otrzymywało wildagliptynę i metforminę, a 2499 pacjentów placebo i metforminę. Pomimo że nie przeprowadzono osobnych badań klinicznych dla gotowego produktu złożonego Ipinzan, wykazano biorównoważność między tym preparatem a jednoczesnym stosowaniem jego składników osobno.1
Większość obserwowanych działań niepożądanych miała charakter łagodny i przemijający, nie wymagając przerwania terapii. Co istotne, nie stwierdzono korelacji między występowaniem tych działań a wiekiem pacjentów, ich przynależnością etniczną, czasem trwania leczenia czy wielkością stosowanej dawki dobowej. Należy jednak pamiętać, że stosowanie wildagliptyny wiąże się z ryzykiem wystąpienia zapalenia trzustki, natomiast metformina może prowadzić do kwasicy mleczanowej, szczególnie u osób ze współistniejącymi zaburzeniami czynności nerek.2
Charakterystyka działań niepożądanych preparatu Ipinzan
Działania niepożądane produktu Ipinzan sklasyfikowano według układów i narządów oraz częstości występowania zgodnie z następującymi kategoriami: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000) i częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).3
Tabela działań niepożądanych leku Ipinzan
| Klasyfikacja układów i narządów | Działanie niepożądane | Częstość występowania |
|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zakażenie górnych dróg oddechowych | Często |
| Zapalenie nosogardła | Często | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Hipoglikemia | Niezbyt często |
| Utrata apetytu | Niezbyt często | |
| Zmniejszenie wchłaniania witaminy B12 i kwasica mleczanowa | Bardzo rzadko* | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Zawroty głowy | Często |
| Ból głowy | Często | |
| Drżenie | Często | |
| Metaliczny posmak w ustach | Niezbyt często | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Wymioty | Często |
| Biegunka | Często | |
| Nudności | Często | |
| Choroba refluksowa przełyku | Często | |
| Wzdęcia | Często | |
| Zaparcie | Często | |
| Ból brzucha, w tym ból w nadbrzuszu | Często | |
| Zapalenie trzustki | Niezbyt często | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zapalenie wątroby | Niezbyt często |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Nadmierne pocenie się | Często |
| Świąd | Często | |
| Wysypka | Często | |
| Zapalenie skóry | Często | |
| Rumień | Niezbyt często | |
| Pokrzywka | Niezbyt często | |
| Złuszczające i pęcherzowe zmiany skórne, w tym pemfigoid pęcherzowy | Nieznana† | |
| Zaburzenia naczyniowe | Zapalenie naczyń skóry | Nieznana† |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Ból stawów | Często |
| Ból mięśni | Niezbyt często | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Astenia | Często |
| Uczucie zmęczenia | Niezbyt często | |
| Dreszcze | Niezbyt często | |
| Obrzęk obwodowy | Niezbyt często | |
| Badania diagnostyczne | Nieprawidłowe wyniki prób czynnościowych wątroby | Niezbyt często |
| * Działania niepożądane zgłoszone u pacjentów, którzy otrzymali metforminę w monoterapii i których nie obserwowano u pacjentów otrzymujących wildagliptynę + metforminę jako produkt złożony o ustalonej dawce. | ||
| † Na podstawie doświadczenia po wprowadzeniu do obrotu. | ||
Szczegółowy opis wybranych działań niepożądanych
Działania niepożądane związane z wildagliptyną
Zaburzenia czynności wątroby: Zaburzenia czynności wątroby, w tym zapalenie wątroby, zgłaszano rzadko po zastosowaniu wildagliptyny. W większości przypadków przebiegały one bezobjawowo, bez konsekwencji klinicznych, a wyniki prób wątrobowych wracały do normy po zaprzestaniu leczenia. W kontrolowanych badaniach trwających do 24 tygodni, częstość zwiększenia aktywności AlAT lub AspAT przekraczająca trzykrotnie górną granicę normy (GGN) wynosiła 0,2% dla dawki 50 mg raz na dobę, 0,3% dla dawki 50 mg dwa razy na dobę i 0,2% dla wszystkich leków porównywanych. Te podwyższenia aktywności enzymów wątrobowych były zazwyczaj bezobjawowe, niepostępujące i niezwiązane z cholestazą ani żółtaczką.4
Obrzęk naczynioruchowy: Podczas terapii wildagliptyną rzadko raportowano przypadki obrzęku naczynioruchowego, z częstością podobną do grupy kontrolnej. Warto podkreślić, że większy odsetek tych objawów zgłaszano, gdy wildagliptynę podawano w skojarzeniu z inhibitorem ACE. Większość tych zdarzeń miała łagodny charakter i ustępowała w trakcie kontynuowania leczenia wildagliptyną.5
Hipoglikemia: Hipoglikemia występowała niezbyt często (0,4%) gdy wildagliptynę stosowano w monoterapii w porównaniu z grupą kontrolną (0,2%). Nie odnotowano ciężkich lub poważnych epizodów hipoglikemii. Częstość występowania hipoglikemii różniła się w zależności od stosowanego leczenia skojarzonego:
- 1% u pacjentów leczonych wildagliptyną z metforminą (0,4% w grupie placebo)
- 0,6% po dodaniu pioglitazonu (1,9% w grupie placebo)
- 1,2% po dodaniu sulfonylomocznika (0,6% w grupie placebo)
- 5,1% po dodaniu sulfonylomocznika i metforminy (1,9% w grupie placebo)
- 14% u pacjentów otrzymujących wildagliptynę z insuliną (16% w grupie placebo)
6
Działania niepożądane związane z metforminą
Zmniejszenie wchłaniania witaminy B12: U pacjentów leczonych przewlekle metforminą bardzo rzadko obserwowano zmniejszenie wchłaniania witaminy B12 wraz ze zmniejszeniem jej stężenia w surowicy. Ten efekt należy wziąć pod uwagę jako potencjalny czynnik etiologiczny ewentualnej niedokrwistości megaloblastycznej.7
Czynność wątroby: Zgłaszano pojedyncze przypadki nieprawidłowych wyników prób czynnościowych wątroby lub zapalenia wątroby, które ustępowały po przerwaniu leczenia metforminą.8
Zaburzenia żołądka i jelit: Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego występują najczęściej na początku leczenia i w większości przypadków ustępują samoistnie. Aby zapobiec ich występowaniu, zaleca się przyjmowanie metforminy 2 razy na dobę podczas posiłków lub po posiłku. Stopniowe zwiększanie dawki może również poprawić tolerancję ze strony przewodu pokarmowego.9
Specjalne ostrzeżenia dotyczące działań niepożądanych
Kwasica mleczanowa
Kwasica mleczanowa jest poważnym metabolicznym powikłaniem związanym ze stosowaniem metforminy, występującym bardzo rzadko, ale mogącym zagrażać życiu pacjenta. Szczególnie narażeni są pacjenci ze współistniejącymi zaburzeniami czynności nerek. W celu zmniejszenia ryzyka wystąpienia tego powikłania należy dokładnie monitorować czynność nerek, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku.10
Zapalenie trzustki
Stosowanie wildagliptyny wiąże się z ryzykiem wystąpienia zapalenia trzustki, które jest klasyfikowane jako niezbyt częste działanie niepożądane. Pacjenci powinni być poinformowani o objawach ostrego zapalenia trzustki, takich jak silny, utrzymujący się ból brzucha promieniujący do pleców, oraz o konieczności natychmiastowego zgłoszenia takich objawów lekarzowi.11
Reakcje skórne
W trakcie stosowania preparatu Ipinzan mogą wystąpić różne reakcje skórne, od często obserwowanych (nadmierne pocenie się, świąd, wysypka, zapalenie skóry) po rzadsze (rumień, pokrzywka) i te o nieznanej częstości (złuszczające i pęcherzowe zmiany skórne, w tym pemfigoid pęcherzowy, zapalenie naczyń skóry). Szczególną uwagę należy zwrócić na złuszczające i pęcherzowe zmiany skórne, gdyż mogą być one pierwszym objawem poważniejszych reakcji skórnych.12
Raportowanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego Ipinzan do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego produktu. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49-21-301, fax: + 48 22 49-21-309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.13
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania