Interakcje leku
Hydroxyurea medac 500 mg

Hydroksykarbamid (Hydroxycarbamidum) stosowany w dawce 500 mg (preparat HYDROXYUREA medac) wykazuje liczne interakcje farmakodynamiczne, szczególnie z lekami przeciwnowotworowymi, inhibitorami odwrotnej transkryptazy nukleotydowej oraz podczas radioterapii. Współstosowanie z innymi cytostatykami, takimi jak arabinozyd cytozyny (ara-C) i fluoropirymidyny, prowadzi do nasilenia działania cytotoksycznego. U pacjentów poddawanych radioterapii obserwuje się zwiększone ryzyko rumienia popromiennego oraz nasilonej mielosupresji. Hydroksykarbamid może również zwiększać aktywność antyretrowirusową inhibitorów odwrotnej transkryptazy nukleotydowej (didanozyna, stawudyna), ale jednocześnie nasilać ich działania niepożądane, takie jak hepatotoksyczność, zapalenie trzustki i neuropatia obwodowa. W badaniu ACTG 5025 odnotowano medianę spadku liczby limfocytów CD4 o około 100/mm³ u pacjentów leczonych hydroksykarbamidem w skojarzeniu z dydanozyną, stawudyną i indynawirem.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Hydroksykarbamid (Hydroxycarbamidum), substancja czynna preparatu HYDROXYUREA medac 500 mg, wymaga szczególnej ostrożności podczas jednoczesnego stosowania z innymi lekami ze względu na możliwość występowania istotnych interakcji. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis potencjalnych interakcji lekowych oraz innych rodzajów interakcji związanych z hydroksykarbamidem.1

Interakcje z lekami przeciwnowotworowymi i radioterapią

Podczas stosowania hydroksykarbamidu należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów, którzy są obecnie leczeni lub byli wcześniej leczeni innymi lekami przeciwnowotworowymi lub poddawani radioterapii. W takich przypadkach obserwuje się zwiększone ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, takich jak:2

  • Zahamowanie czynności szpiku kostnego – może wystąpić z większym nasileniem
  • Podrażnienie błony śluzowej żołądka – o większym nasileniu i częstości
  • Zapalenie błony śluzowej – o większym nasileniu i częstości występowania

U pacjentów poddawanych radioterapii podczas leczenia hydroksykarbamidem lub przed jego rozpoczęciem może dojść do nasilenia objawów rumienia popromiennego.3

Interakcje z innymi cytostatykami

Badania przeprowadzone w warunkach in vitro wykazały, że hydroksykarbamid posiada zdolność do nasilania działania cytotoksycznego niektórych leków przeciwnowotworowych, w szczególności:4

  • Arabinozyd cytozyny (ara-C) – zwiększone działanie cytotoksyczne
  • Fluoropirymidyny – zwiększone działanie cytotoksyczne

Interakcje z lekami antyretrowirusowymi

Hydroksykarbamid może wchodzić w interakcje z lekami stosowanymi w terapii HIV, w szczególności z inhibitorami odwrotnej transkryptazy nukleotydowej. Wykazano, że hydroksykarbamid może:5

  • Zwiększać aktywność antyretrowirusową inhibitorów odwrotnej transkryptazy nukleotydowej, takich jak:
    • Didanozyna
    • Stawudyna
  • Hamować syntezę HIV DNA i replikację HIV poprzez zmniejszanie liczby deoksynukleotydów wewnątrzkomórkowych

W badaniu klinicznym ACTG 5025, u pacjentów leczonych hydroksykarbamidem w skojarzeniu z dydanozyną, stawudyną i indynawirem zaobserwowano medianę zmniejszenia liczby komórek CD4 o około 100/mm³.6

Należy również zaznaczyć, że hydroksykarbamid może nasilać potencjalne działania niepożądane inhibitorów odwrotnej transkryptazy nukleotydowej, takie jak:7

  • Hepatotoksyczność – uszkodzenie wątroby
  • Zapalenie trzustki – ostre lub przewlekłe
  • Neuropatia obwodowa – uszkodzenie nerwów obwodowych

Interakcje hydroksykarbamidu z alkoholem

Chociaż w charakterystyce produktu leczniczego HYDROXYUREA medac nie ma bezpośrednich informacji dotyczących interakcji hydroksykarbamidu z alkoholem, należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania ze względu na potencjalne nasilenie działań niepożądanych ze strony układu pokarmowego i hematologicznego.

Alkohol etylowy może nasilać działania niepożądane hydroksykarbamidu takie jak:

  • Podrażnienie błony śluzowej żołądka – zwiększone ryzyko krwawień
  • Hepatotoksyczność – dodatkowe obciążenie wątroby
  • Mielosupresja – potencjalne nasilenie supresji szpiku kostnego

Zaleca się całkowitą abstynencję od alkoholu podczas terapii hydroksykarbamidem, szczególnie u pacjentów z chorobami nowotworowymi krwi.

Tabela interakcji hydroksykarbamidu z innymi lekami i substancjami

Substancja/grupa leków Rodzaj interakcji Efekt kliniczny Poziom istotności
Inne leki przeciwnowotworowe Farmakodynamiczna Zwiększone ryzyko mielosupresji, podrażnienia i zapalenia błony śluzowej Wysoki
Radioterapia (wcześniejsza lub równoczesna) Farmakodynamiczna Nasilenie rumienia popromiennego, zwiększone ryzyko mielosupresji Wysoki
Arabinozyd cytozyny (ara-C) Farmakodynamiczna Nasilenie działania cytotoksycznego Umiarkowany
Fluoropirymidyny Farmakodynamiczna Nasilenie działania cytotoksycznego Umiarkowany
Inhibitory odwrotnej transkryptazy nukleotydowej (didanozyna, stawudyna) Farmakodynamiczna Zwiększenie aktywności antyretrowirusowej, ale również zwiększone ryzyko działań niepożądanych Wysoki
Indynawir i inne leki przeciwretrowirusowe Farmakodynamiczna Zmniejszenie liczby komórek CD4, zwiększone ryzyko działań niepożądanych Wysoki
Alkohol etylowy Farmakodynamiczna Zwiększone ryzyko podrażnienia błony śluzowej żołądka, hepatotoksyczności, mielosupresji Umiarkowany
Szczepionki żywe Farmakodynamiczna Potencjalne ryzyko rozwoju infekcji u pacjentów z obniżoną odpornością Wysoki

Zalecenia dotyczące zarządzania interakcjami

  1. Monitorowanie pacjenta – podczas stosowania hydroksykarbamidu z innymi lekami, szczególnie przeciwnowotworowymi, antyretrowirusowymi lub podczas radioterapii, należy regularnie monitorować parametry morfologiczne i biochemiczne krwi
  2. Dostosowanie dawkowania – może być konieczne w przypadku wystąpienia nasilonych działań niepożądanych
  3. Unikanie jednoczesnego stosowania alkoholu – zalecana całkowita abstynencja
  4. Obserwacja kliniczna – szczególnie pod kątem objawów mielosupresji, zapalenia błony śluzowej, hepatotoksyczności lub neuropatii obwodowej
  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl