Działania niepożądane
Gabapentin Teva 800 mg
Gabapentin Teva 800 mg, zawierający gabapentynę, jest stosowany w terapii padaczki oraz bólu neuropatycznego, jednak jego stosowanie wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych o różnej częstości występowania. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to zaburzenia ze strony układu nerwowego, takie jak senność, zawroty głowy i ataksja (≥1/10), które mogą znacząco wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Często występują również objawy ze strony układu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka), układu oddechowego (duszność, zapalenie oskrzeli), a także zaburzenia psychiczne, w tym depresja, lęk i wrogość. Rzadziej, ale klinicznie istotne, są reakcje alergiczne, ciężkie reakcje skórne (np. zespół Stevensa-Johnsona), rabdomioliza, depresja oddechowa oraz ostra niewydolność nerek. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wystąpienia myśli samobójczych oraz objawów odstawienia, które mogą pojawić się w ciągu 48 godzin po nagłym przerwaniu terapii i obejmują m.in. niepokój, bezsenność, drżenia i bóle głowy.
Działania niepożądane leku Gabapentin Teva 800 mg
Gabapentin Teva 800 mg (substancja czynna: gabapentyna) jest lekiem powszechnie stosowanym w leczeniu padaczki oraz bólu neuropatycznego. Jak każdy produkt leczniczy, może powodować działania niepożądane, choć nie u każdego pacjenta one wystąpią. Poniżej przedstawiono szczegółową analizę potencjalnych działań niepożądanych związanych ze stosowaniem gabapentyny, ich charakterystykę oraz częstość występowania.1
Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
Działania niepożądane obserwowane podczas badań klinicznych oraz po wprowadzeniu produktu do obrotu zostały skategoryzowane według następującej klasyfikacji częstości:2
- Bardzo częste: występujące u co najmniej 1 na 10 pacjentów (≥1/10)
- Częste: występujące u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż u 1 na 10 pacjentów (≥1/100 do <1/10)
- Niezbyt częste: występujące u co najmniej 1 na 1000, ale mniej niż u 1 na 100 pacjentów (≥1/1000 do <1/100)
- Rzadkie: występujące u co najmniej 1 na 10 000, ale mniej niż u 1 na 1000 pacjentów (≥1/10 000 do <1/1000)
- Bardzo rzadkie: występujące rzadziej niż u 1 na 10 000 pacjentów (<1/10 000)
- Częstość nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Należy zaznaczyć, że jeżeli działanie niepożądane stwierdzano z różną częstością w badaniach klinicznych, zaliczano je do kategorii o największej z obserwowanych częstości występowania.3
Nasilenie działań niepożądanych
W obrębie każdej kategorii częstości występowania, działania niepożądane uszeregowano według malejącego nasilenia tych działań, co pozwala na szybką identyfikację najbardziej istotnych klinicznie objawów w danej grupie częstości.4
Szczególne grupy ryzyka
Na podstawie danych klinicznych zidentyfikowano szczególne grupy pacjentów, u których ryzyko wystąpienia określonych działań niepożądanych może być zwiększone:
- Pacjenci z cukrzycą – ze zwiększonym ryzykiem hiperglikemii i hipoglikemii5
- Pacjenci ze schyłkową niewydolnością nerek leczeni hemodializami – ze zwiększonym ryzykiem miopatii i podwyższenia stężenia kinazy kreatynowej6
- Dzieci – u których dodatkowo obserwowano zakażenia dróg oddechowych, zapalenie ucha środkowego, drgawki, zapalenie oskrzeli, agresywne zachowania i hiperkinezy7
Tabela działań niepożądanych gabapentyny
| Układ/narząd | Działanie niepożądane | Częstość występowania | Charakterystyka |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Zakażenia wirusowe | Bardzo częste | Objawy infekcji wirusowej, takie jak ogólne osłabienie, gorączka, bóle mięśni |
| Zapalenie płuc, zakażenie układu oddechowego, zakażenie dróg moczowych, zakażenie | Częste | Objawy typowe dla wymienionych infekcji | |
| Zapalenie ucha środkowego | Częste | Obserwowane głównie w populacji pediatrycznej | |
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Leukopenia | Częste | Zmniejszenie liczby leukocytów we krwi obwodowej |
| Małopłytkowość | Nieznana | Zmniejszenie liczby płytek krwi, zwiększone ryzyko krwawień | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcje alergiczne (np. pokrzywka) | Niezbyt częste | Typowe objawy reakcji alergicznej na skórze |
| Zespół nadwrażliwości, reakcje anafilaktyczne | Nieznana | Reakcje uogólnione ze zmiennymi objawami: gorączka, wysypka, zapalenie wątroby, uogólnione powiększenie węzłów chłonnych, eozynofilia i inne objawy | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Jadłowstręt | Częste | Brak apetytu, niechęć do przyjmowania pokarmów |
| Wzmożone łaknienie | Częste | Zwiększony apetyt, może prowadzić do przyrostu masy ciała | |
| Hiperglikemia | Niezbyt częste | Podwyższony poziom glukozy we krwi, częściej u pacjentów z cukrzycą | |
| Hipoglikemia, hiponatremia | Rzadkie/Nieznana | Obniżenie poziomu glukozy we krwi (częściej u pacjentów z cukrzycą), obniżenie poziomu sodu we krwi | |
| Zaburzenia psychiczne | Wrogość, splątanie i labilność emocjonalna, depresja, lęk, nerwowość, zaburzenia myślenia | Częste | Zaburzenia nastroju i funkcji poznawczych |
| Pobudzenie | Niezbyt często | Stan wzmożonej aktywności psychoruchowej | |
| Myśli samobójcze, omamy, uzależnienie od leku | Nieznana | Poważne zaburzenia psychiczne wymagające natychmiastowej interwencji | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Senność, zawroty głowy, ataksja | Bardzo częste | Zaburzenia świadomości, równowagi i koordynacji ruchowej |
| Drgawki, hiperkinezy, dyzartria, niepamięć, drżenie, bezsenność, ból głowy, zaburzenia czucia, zaburzenia koordynacji, oczopląs, wzmożone/osłabione/zniesione odruchy | Częste | Różnorodne zaburzenia neurologiczne wpływające na funkcje ruchowe i czuciowe | |
| Zmniejszona ruchliwość, zaburzenia psychiczne | Niezbyt częste | Ograniczenie aktywności ruchowej, zaburzenia psychiczne o podłożu neurologicznym | |
| Utrata przytomności, choreoatetoza, dyskinezy, dystonia | Rzadkie/Nieznana | Zaburzenia świadomości, mimowolne ruchy ciała | |
| Zaburzenia oka | Zaburzenia widzenia (niedowidzenie, podwójne widzenie) | Częste | Upośledzenie ostrości widzenia, diplopia |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Zawroty głowy | Częste | Uczucie wirowania, zaburzenia równowagi pochodzenia przedsionkowego |
| Szum uszny | Nieznana | Odczuwanie dźwięków przy braku bodźców akustycznych z zewnątrz | |
| Zaburzenia serca | Kołatanie serca | Niezbyt częste | Subiektywne odczucie nieregularnego lub wzmożonego bicia serca |
| Zaburzenia naczyniowe | Nadciśnienie tętnicze, rozszerzenie naczyń | Częste | Podwyższone wartości ciśnienia krwi, poszerzenie światła naczyń |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Duszność, zapalenie oskrzeli, zapalenie gardła, kaszel, nieżyt nosa | Częste | Problemy z oddychaniem, stany zapalne dróg oddechowych |
| Depresja oddechowa | Rzadkie | Zmniejszenie częstości i głębokości oddechów, potencjalnie zagrażające życiu | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Wymioty, nudności, zaburzenia dotyczące zębów, zapalenie dziąseł, biegunka, ból brzucha, niestrawność, zaparcia, suchość błony śluzowej jamy ustnej lub w gardle, wzdęcia | Częste | Różnorodne dolegliwości ze strony układu pokarmowego |
| Dysfagia | Niezbyt częste | Trudności w połykaniu | |
| Zapalenie trzustki | Nieznana | Stan zapalny trzustki, związek przyczynowy z gabapentyną niejasny | |
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zapalenie wątroby, żółtaczka | Nieznana | Stan zapalny wątroby, zażółcenie skóry i białkówek oczu |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Obrzęk twarzy, plamica (siniaki z urazów fizycznych), wysypka, świąd, trądzik | Częste | Różne zmiany skórne i obrzęki |
| Zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, obrzęk naczynioruchowy, rumień wielopostaciowy, łysienie, DRESS | Nieznana | Poważne, zagrażające życiu reakcje skórne | |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Bóle stawów, bóle mięśni, bóle pleców, drganie | Częste | Dolegliwości bólowe układu mięśniowo-szkieletowego |
| Rabdomioliza, drgawki kloniczne mięśni | Nieznana | Rozpad mięśni prążkowanych, gwałtowne skurcze mięśni | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Ostra niewydolność nerek, nietrzymanie moczu | Nieznana | Nagłe upośledzenie czynności nerek, problemy z kontrolą oddawania moczu |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Impotencja | Częste | Zaburzenia erekcji |
| Hipertrofia piersi, ginekomastia, zaburzenia czynności seksualnych | Nieznana | Powiększenie piersi, zaburzenia libido, ejakulacji i orgazmu | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Uczucie zmęczenia, gorączka | Bardzo częste | Ogólne osłabienie, podwyższona temperatura ciała |
| Obrzęki obwodowe, zaburzenia chodu, osłabienie, ból, złe samopoczucie, zespół grypowy | Częste | Obrzęki kończyn, problemy z poruszaniem się, ogólne dolegliwości | |
| Obrzęki uogólnione | Niezbyt częste | Obrzęki obejmujące większą część ciała | |
| Objawy odstawienia, bóle w klatce piersiowej, nagłe zgony z niewyjaśnionych przyczyn | Nieznana | Objawy po przerwaniu leczenia, dolegliwości w obrębie klatki piersiowej | |
| Badania diagnostyczne | Zmniejszenie liczby leukocytów we krwi, zwiększenie masy ciała | Częste | Zmiany w morfologii krwi, przyrost wagi |
| Zwiększone wartości enzymów wątrobowych i bilirubiny, zwiększone stężenie fosfokinazy kreatynowej we krwi | Niezbyt częste/Nieznana | Nieprawidłowości w wynikach badań laboratoryjnych | |
| Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach | Przypadkowe urazy, złamania, otarcie | Częste | Różnego rodzaju urazy |
| Upadki | Niezbyt częste | Utrata równowagi prowadząca do upadku |
Szczególne niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi gabapentyny
Zagrożenia ciężkie wymagające natychmiastowej interwencji
Niektóre działania niepożądane gabapentyny mogą stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta, wymagając natychmiastowej interwencji medycznej:8
- Reakcje anafilaktyczne – nagłe, potencjalnie śmiertelne reakcje nadwrażliwości9
- Ciężkie reakcje skórne – zespół Stevensa-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, osutka polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS)10
- Depresja oddechowa – znaczne spowolnienie oddechu mogące prowadzić do hipoksji11
- Rabdomioliza – rozpad mięśni prążkowanych z uwalnianiem mioglobiny, mogący prowadzić do ostrej niewydolności nerek12
- Myśli samobójcze – wymagające natychmiastowej interwencji psychiatrycznej13
- Ostra niewydolność nerek – nagłe upośledzenie funkcji nerek14
Zespół odstawienia
Szczególną uwagę należy zwrócić na objawy odstawienia, które mogą wystąpić po przerwaniu leczenia gabapentyną. Objawy te pojawiają się zwykle w ciągu 48 godzin od zaprzestania przyjmowania leku i obejmują:15
- Niepokój
- Bezsenność
- Nudności
- Bóle
- Pocenie się
- Drżenie
- Ból głowy
- Depresja
- Uczucie nienormalności
- Zawroty głowy
- Złe samopoczucie
Wystąpienie objawów odstawienia po przerwaniu stosowania gabapentyny może świadczyć o uzależnieniu od leku. Dlatego zaleca się, aby odstawianie gabapentyny odbywało się stopniowo, przez co najmniej 1 tydzień, niezależnie od wskazań.16
Zaburzenia neurologiczne i psychiatryczne
Gabapentyna charakteryzuje się znaczącym potencjałem wywoływania działań niepożądanych ze strony układu nerwowego, które mogą istotnie wpływać na codzienne funkcjonowanie pacjenta:17
Do szczególnie istotnych neurologicznych działań niepożądanych należą:
- Senność i zawroty głowy – występujące bardzo często, mogące upośledzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn
- Ataksja – zaburzenia koordynacji ruchowej zwiększające ryzyko upadków
- Drgawki – paradoksalnie, mimo przeciwdrgawkowego działania leku
- Zaburzenia poznawcze – obejmujące niepamięć i zaburzenia myślenia
Poważne zaburzenia psychiatryczne obejmują:18
- Depresję – mogącą prowadzić do myśli samobójczych
- Labilność emocjonalną – nieprzewidywalne zmiany nastroju
- Wrogość i agresję – szczególnie u dzieci
- Omamy – zaburzenia percepcji rzeczywistości
- Uzależnienie od leku – prowadzące do objawów odstawienia przy zaprzestaniu terapii
Monitorowanie i zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:19
- Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Tel: + 48 22 49 21 301
- Fax: + 48 22 49 21 309
- strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.20
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania