Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Finahit 1 mg
Przedkliniczne badania finasterydu wykazały brak istotnych zagrożeń toksycznych i genotoksycznych, co umożliwiło jego wprowadzenie do praktyki klinicznej. W modelach zwierzęcych, głównie na samcach szczurów, zaobserwowano zmniejszenie masy gruczołu krokowego i pęcherzyków nasiennych oraz obniżenie wskaźnika płodności, co jest zgodne z mechanizmem działania finasterydu jako inhibitora 5α-reduktazy. U ciężarnych szczurów podawanie leku prowadziło do feminizacji płodów męskich, jednak w badaniach na rezusach, przy dożylnym podaniu dawki do 800 ng/dobę (60-120 razy większej niż ekspozycja na finasteryd w nasieniu mężczyzn przy dawce 5 mg), nie stwierdzono nieprawidłowości u płodów męskich. Margines bezpieczeństwa farmakologicznego oszacowano na około 4-krotność, uwzględniając różnice międzygatunkowe w wrażliwości enzymu 5α-reduktazy.
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku
Przedkliniczne badania nad finasterydem dostarczyły istotnych danych o bezpieczeństwie stosowania tego związku, obejmujących analizę farmakologiczną, toksyczność po wielokrotnym podaniu, potencjał genotoksyczny oraz rakotwórczy. Wyniki tych badań nie wskazały na szczególne zagrożenie dla człowieka, co umożliwiło dalsze wprowadzenie leku do praktyki klinicznej.1
Wpływ na reprodukcję u samców zwierząt doświadczalnych
W badaniach toksyczności reprodukcyjnej przeprowadzonych na samcach szczurów zaobserwowano szereg zmian związanych z podstawowym działaniem farmakologicznym finasterydu jako inhibitora 5α-reduktazy. Główne obserwowane efekty obejmowały:2
- Zmniejszenie masy gruczołu krokowego (prostaty)
- Redukcję masy pęcherzyków nasiennych
- Zmniejszone wydzielanie z gruczołów płciowych dodatkowych
- Obniżenie wskaźnika płodności
Należy podkreślić, że powyższe efekty są bezpośrednio związane z mechanizmem działania finasterydu jako inhibitora 5α-reduktazy, jednak ich znaczenie kliniczne nie zostało jednoznacznie określone.3
Wpływ na rozwój płodów płci męskiej
Podobnie jak w przypadku innych inhibitorów 5α-reduktazy, podawanie finasterydu ciężarnym samicom szczurów prowadziło do feminizacji płodów płci męskiej.4 Jest to istotna obserwacja z punktu widzenia potencjalnego ryzyka dla płodów płci męskiej w przypadku ekspozycji na lek w okresie prenatalnym.
W bardziej zaawansowanych badaniach na modelach naczelnych (rezusy) wykazano, że dożylne podawanie finasterydu ciężarnym samicom w dawkach do 800 ng na dobę przez cały okres rozwoju zarodkowego i płodowego nie powodowało nieprawidłowości u płodów męskich. Warto zaznaczyć, że dawka ta jest około 60-120 razy większa niż oszacowana ilość finasterydu w nasieniu mężczyzn przyjmujących dawkę 5 mg, na którą mogłaby być narażona kobieta poprzez kontakt z nasieniem.5
Mechanizm działania toksycznego na reprodukcję
Badania wskazują, że obserwowane efekty toksycznego wpływu na reprodukcję są związane z zamierzonym hamowaniem enzymu 5α-reduktazy.6 Uwzględniając międzygatunkowe różnice w budowie tego enzymu i jego wrażliwości na finasteryd, margines ekspozycji farmakologicznej oszacowano na około 4-krotność.7
Badania na modelach małp naczelnych
W celu potwierdzenia przydatności modelu rezusa do oceny ryzyka dla rozwoju płodowego ludzi przeprowadzono dodatkowe badania na ciężarnych małpach, którym podawano finasteryd doustnie w dawce 2 mg/kg na dobę. Ekspozycja ogólnoustrojowa (mierzona jako AUC) u małp była porównywalna lub niższa niż u mężczyzn przyjmujących 5 mg finasterydu, natomiast około 1-2 miliony razy większa niż szacowane narażenie na finasteryd zawarty w nasieniu.8
W tych warunkach eksperymentalnych zaobserwowano nieprawidłowy rozwój zewnętrznych narządów płciowych u płodów płci męskiej.9 Istotnym jest, że nie stwierdzono żadnych innych odchyleń od normy u płodów płci męskiej, a u płodów płci żeńskiej nie zaobserwowano jakichkolwiek nieprawidłowości związanych z podawaniem finasterydu, niezależnie od zastosowanej dawki.10
| Parametr | Szczury | Rezusy (dożylnie) | Małpy (doustnie) |
|---|---|---|---|
| Główne obserwacje | Feminizacja płodów płci męskiej, zmniejszenie masy gruczołu krokowego i pęcherzyków nasiennych | Brak nieprawidłowości u płodów męskich przy dawce do 800 ng/dobę | Nieprawidłowy rozwój zewnętrznych narządów płciowych u płodów płci męskiej |
| Dawkowanie | Dane niespecyficzne | Do 800 ng/dobę | 2 mg/kg/dobę |
| Ekspozycja względem ludzi (5 mg finasterydu) | Dane niespecyficzne | 60-120 razy większa niż ilość w nasieniu | Porównywalna lub niższa systemowo, 1-2 miliony razy większa niż narażenie przez nasienie |
| Wpływ na płody żeńskie | Brak danych | Brak nieprawidłowości | Brak nieprawidłowości |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania